Özellikle toplu taşıma, alışveriş merkezleri ve yoğun insan trafiğinin olduğu bölgelerde faaliyet gösteren dolandırıcıların, vatandaşların çanta ya da ceplerine yaklaşarak cep telefonlarını kartların bulunduğu bölgeye tuttuğu belirtiliyor. NFC yani yakın alan iletişimi teknolojisi üzerinden gerçekleştirilen işlemler sayesinde bazı kartlardan şifre girilmeden ödeme alınabiliyor.

“Telefonu karta yaklaştırmaları yetiyor”

Kanal D Haber’e konuşan adli bilişim uzmanı Ali Murat Kırık, dolandırıcıların teknolojiyi yakından takip ettiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Biz teknolojiyi nasıl takip ediyorsak dolandırıcılar da kendilerine fırsat sağlayacak yöntemleri kolluyor. Yanınıza yaklaşıp telefonu cüzdana ya da karta tutarak işlem yapabiliyorlar.”

Kırık, geçmişte POS cihazlarıyla yapılan dolandırıcılık girişimlerinin artık cep telefonlarıyla da gerçekleştirilebildiğini söyledi. Temassız işlemlerde belirli limitler dahilinde şifre istenmediğini hatırlatan uzmanlar, özellikle kalabalık alanlarda vatandaşların daha dikkatli olması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanlardan iki kritik önlem

Uzmanlar, bu tür dolandırıcılıklara karşı alınabilecek en etkili yöntemlerin başında fiziksel koruma geldiğini belirtiyor. Kredi kartlarının alüminyum folyo ile sarılması ya da RFID korumalı cüzdan kullanılması, sinyal geçişini büyük ölçüde engelliyor.

Bir diğer önlem ise telefon ayarlarıyla ilgili. Uzmanlara göre kullanıcıların cihazlarındaki NFC, temassız ödeme ve otomatik kart tanımlama özelliklerini ihtiyaç dışında kapalı tutması gerekiyor. Böylece izinsiz bağlantı ve olası veri aktarımının önüne geçilebiliyor.

Yetkililer, şüpheli işlem durumlarında vatandaşların bankalarıyla hızlı şekilde iletişime geçmesi ve kart hareketlerini düzenli kontrol etmesi gerektiğini hatırlatıyor.

Karaelbistan Mahallesi'nde F.Ö'nün kullandığı 46 VD 106 plakalı otomobil, yolun karşısına geçmeye çalışan Mehmet Taş'a (70) çarptı.

İhbar üzerine kaza yerine 112 Acil Sağlık ve polis ekipleri sevk edildi.

Ambulansla Elbistan Devlet Hastanesine kaldırılan yaralı, müdahaleye rağmen kurtarılamadı.

Otomobilin sürücüsü gözaltına alındı.​​​​​​​

​İlçe merkezinde ve çevre köylerde aniden başlayan sağanak, yerini doluya bıraktı.

Yaklaşık 20 dakika boyunca etkili olan ve misket büyüklüğüne ulaşan dolu yağışı nedeniyle cadde ve sokaklar kısa sürede beyaza büründü.

Yağışa hazırlıksız yakalanan vatandaşlar kapalı alanlara ve saçak altlarına sığınırken, sürücüler görüş mesafesinin düşmesi nedeniyle yollarda ilerlemekte güçlük çekti. Bazı araç sahipleri, araçlarını doludan korumak için battaniye ve halılarla önlem almaya çalıştı.

​Dolu yağışının özellikle ilçedeki ekili tarım arazilerinde ve meyve bahçelerinde zarara yol açtığı öğrenildi.

Yağış ve Nem Riski Artırdı

Hatay’da etkili olan yağışlar ile gece ve gündüz sıcaklıkları arasındaki fark, neme bağlı hastalıkların artmasına neden oldu. Ziraat mühendisleri, çil hastalığının meyvede lekelere yol açarak ciddi kalite kayıpları oluşturabileceğine dikkat çekti.

“Çil hastalığı teknik olarak ‘yaprak delen’ hastalığı olarak biliniyor. Yapraklarda delik delik görünüm oluşması, hastalığın önemli belirtileri arasında yer alıyor.”

Tarım Sigortası Vurgusu

Uzmanlar, iklim olaylarının son yıllarda daha sık ve daha şiddetli yaşandığını belirterek tarım sigortasının öneminin arttığını ifade etti. Ürün planlamasında iklim faktörleri, su kaynakları ve toprak yapısının dikkate alınması gerektiği vurgulandı.

Kadınlar Kurumsal Engelleri Freelance Sistemle Aşıyor

Avrupa Halkla İlişkiler Eğitim ve Araştırma Derneği (EUPRERA) iş birliğiyle gerçekleştirilen araştırma, Türkiye’de kadın freelancer’ların yükselişini gözler önüne serdi. Yaşar Üniversitesi İletişim Fakültesi akademisyenleri Prof. Dr. Özlem Alikılıç ile Prof. Dr. Ebru Gökaliler’in katkı sunduğu çalışmada, kadınların kurumsal hayatta karşılaştıkları mobbing, cinsiyet eşitsizliği ve kariyer engelleri nedeniyle freelance modele yöneldiği ortaya çıktı.

Araştırmaya göre kadınlar, freelance çalışma sayesinde kendi çalışma saatlerini belirleyebiliyor, daha özgür üretim yapabiliyor ve iş hayatındaki baskılardan uzaklaşabiliyor.

“Kadınlar Kendi Şartlarını Oluşturuyor”

Araştırmayı değerlendiren Prof. Dr. Özlem Alikılıç ve Prof. Dr. Ebru Gökaliler, Türkiye’de kadın freelancer’ların dikkat çekici bir dönüşüm oluşturduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Kadın freelancer’lar, kurumsal hayatta karşılaştıkları engelleri bu modelde avantaja dönüştürüyor. Bu çalışma, Türkiye’de kadınların iletişim sektöründe kendi şartlarını belirleyebildikleri, daha esnek ve üretken bir alan oluşturduklarını gösteriyor.”

Dijital Mesleklerde Büyük Artış

Uzmanlara göre freelance çalışma modeli önümüzdeki yıllarda daha da büyüyecek. Özellikle yapay zekâ, içerik üretimi, sosyal medya yönetimi, yazılım geliştirme ve dijital reklamcılık gibi alanlarda serbest çalışan sayısının hızla artması bekleniyor.

Kurban Bayramı'nın 9 günlük tatille birleşmesiyle turizmin başkenti Antalya'da sahillerde yaşanan yoğunluk bayramın ikinci gününde de devam etti. Kentte hava sıcaklığı 27, deniz suyu sıcaklığı ise 25 derece ölçülürken, nem oranıysa yüzde 74 olarak kayıtlara geçti. Hafif rüzgarın zaman zaman etkili olduğu Konyaaltı Sahili'nde yerli ve yabancı tatilciler, sabah saatlerinden itibaren sahile gelerek denizin ve güneşin keyfini çıkardı.

Sahile gelen vatandaşların bazıları denize girerek serinlerken, bazıları kumsalda güneşlenmeyi, bazıları ise çimlerin üzerinde piknik yapmayı tercih etti.

Su sporları ve yamaç paraşütü renkli görüntüler oluşturdu

Konyaaltı Sahili'nde denize girenlerin yanı sıra su sporları yapan tatilciler de dikkat çekti. Bazı tatilciler SUP olarak bilinen ayakta kürek sörfü yaparak denizin keyfini çıkarırken, gökyüzünde yamaç paraşütü yapanlar da görüntülendi.

'Yaz buraya gelmiş'

İstanbul'dan Antalya'ya tatile gelen 18 yaşındaki Yusuf Eroğlu, kentteki havayı ve denizi çok beğendiklerini söyledi. Eroğlu, 'İstanbul'dan tatile geldik. Havalar ısınıyor dediler. İstanbul'da biz hırka giyiyorduk. Orada da sıcaktı ama buraya geldik, yaz buraya gelmiş, daha İstanbul'a gelmemiş. Deniz suyu on numara, denizi de tertemiz. Beğendik buraları. Arkadaşlar 'hayatı yaşıyorsun' diyorlar' ifadelerini kullandı.

'Gideceğimiz için o kadar üzgünüz ki'

Tatil için Antalya'ya gelen 18 yaşındaki Efe Kaya ise 5 gündür kentte olduklarını belirterek, Antalya'daki ortamdan memnun kaldıklarını söyledi. Kaya, 'Biz 5 gündür buradayız. Geziyoruz, insanlar kendi halinde. Kimse kimseye bulaşmıyor. Herkes kendi keyfinde, neşesinde. Huzur var, insanların içi rahat. İstanbul'da şu telefonu buraya koyarken bile insan tedirgin oluyor ama burada hiçbir şey yok. Herkes iyi davranıyor, tanısan da tanımasan da kız olsun erkek olsun herkes çok iyi' dedi.

Antalya'nın denizini, sahil düzenini ve fiyatlarını da beğendiklerini söyleyen Kaya, 'Denizi temiz, yolları temiz. Sahilin her yerinde tuvaletler var. Fiyatları çok ucuz. İstanbul'a göre burası cennet, 2 günümüz kaldı. Gideceğimiz için o kadar üzgünüz ki; yemin ederim iş bulsak gitmeyeceğiz İstanbul'a. O kadar fark var' diye konuştu.

Gaziantep Büyükşehir Belediyesince Burç Ormanı'nda 2001 yılında yaklaşık 1 milyon metrekare alan üzerine kurulan parkta, 350 türden yaklaşık 8 bin hayvan bulunuyor.

Başta çevre iller olmak üzere Türkiye'nin birçok noktasından ziyaretçiyi ağırlayan parkta, bayram tatili dolayısıyla yoğunluk oluştu.

Büyükşehir Belediyesi Doğal Hayatı Koruma Daire Başkanı Celal Özsöyler, gazetecilere yaptığı açıklamada, 9 günlük bayram tatilinde 100 bin ziyaretçiyi ağırlamayı hedeflediklerini söyledi.

Parkta yoğunluk yaşandığını belirten Özsöyler, şunları kaydetti:

'Günlük 17-18 bin kişi parkımızı ziyaret ediyor. Özellikle çocukların kitaplarda ve dergilerde gördükleri hayvanları burada canlı görmeleri büyük ilgi çekiyor. Çevre illerin yanı sıra çevre ülkelerden de yoğun ziyaretçi ağırlıyoruz. Yakın zamanda Türkiye'de ilk kez doğan zürafa yavrumuzun adını anketle 'Çınar' koyduk. İnsanlar Çınar'ı görmek için akın akın geliyor. Bayram tatili boyunca 100 bin ziyaretçiye ulaşacağımızı tahmin ediyoruz.'

Ziyaretçilerden Sevilay İmre ise Gaziantep'e ilk kez geldiğini belirterek, 'Gaziantep özellikle gastronomisi ve müzeleriyle önemli bir kent. Hayvanat bahçesini de çeşitlilik ve düzen açısından çok başarılı bulduk.' ifadelerini kullandı.

İzmir'den geldiklerini söyleyen Ebru Evyapan ise hayvanat bahçesini çok beğendiklerini dile getirdi.

Adem Altıntop da çocuklarıyla birlikte keyifli vakit geçirdiklerini belirtti.

Olay, Erdemli ilçesine bağlı Kargıpınarı Mahallesi'nde bulunan Altunkum Sahil Sitesi'nde meydana geldi. 1. katta yaşayan bina sakini, banyodaki havalandırma penceresinden gelen kedi seslerini fark edince durumu TEKSİN uygulaması üzerinden Mersin Büyükşehir Belediyesi'ne bildirdi.

İhbarın ardından Mersin Büyükşehir Belediyesi İtfaiyesi AKOM Bilgi Sistemi üzerinden bölgeye arama kurtarma ekipleri sevk edildi. Kısa sürede olay yerine ulaşan ekipler, bina çatısındaki havalandırma bacası üzerine makara sistemli istasyon kurdu.

Yaklaşık 17 metre derinliğindeki dar havalandırma boşluğuna iple erişim yöntemiyle inen itfaiye eri, zorlu çalışmanın ardından kediyi bulunduğu yerden dikkatlice çıkararak güvenli şekilde yukarı taşıdı. Kurtarılan kedi veteriner tarafından kontrol edilerek, hayvan daha sonra sahibine teslim edildi.

Raporda, 'Küresel ortalama sıcaklıkların önümüzdeki 5 yıl içinde rekor seviyelerde veya rekor seviyelere yakın seyretmesi ve Arktik sıcaklık anomalilerinin küresel ortalamanın üzerinde olmaya devam etmesi bekleniyor.' ifadeleri kullanıldı.

Raporda şu değerlendirmelere yer verildi:

'2026 ile 2030 arasında küresel ortalama yüzeye yakın sıcaklığın, 1850-1900 ortalama seviyelerinin 1,5 derece üzerine geçici olarak en az bir yıl boyunca çıkması çok muhtemel (yüzde 91 olasılık). Bu seviye, küresel ortalama yüzey sıcaklığının sanayi dönemi öncesi temel seviyenin 1,55 derece üzerinde olduğu 2024'te de geçici olarak aşılmıştır. 2026-2030 5 yıllık ortalamasının 1850-1900 ortalamasının 1,5 derece üzerine çıkması muhtemel (yüzde 75 olasılık). Gelecek 5 yılda herhangi bir yılın 1850-1900 ortalamasının 2 derece üzerine çıkması son derece düşük olasılıktadır (yüzde 1'den az).'

Orta Tropikal Pasifik'teki 5 yıllık ortalama sıcaklık tahmininin özellikle 2027 ve 2028'de, sıcaklık artışına neden olan El Nino koşullarına doğru bir eğilim gösterdiğine de raporda işaret edildi.

Güneydoğu Avrupa'da 2009'dan bu yana uzun yıllar süren yüksek yağışların ardından son yılların anormal derecede kurak geçtiğine dikkat çekilen raporda, 2026-2030 döneminin anormal derecede yüksek yağışlı olabileceğinin tahmin edildiği ancak bu bölge için tahmin doğruluğunun düşük olduğu belirtildi.

Raporda görüşlerine yer verilen raporun baş yazarı Dr. Leon Hermanson, 2026 sonu için bir El Nino hava olayı tahmininin olduğunu kaydetti.

Hermanson, '(El Nino etkisi) Bu da bir sonraki yıl olan 2027'nin, bir sonraki rekor kıran yıl olma olasılığını artırıyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Muhabir: Muhammet İkbal Arslan

Dar Kadro İddiası

Gürsoy’un değerlendirmesine göre yeni yönetim modelinde Bülent Kuşoğlu, Faik Öztrak, Mehmet Akif Hamzaçebi, Müslim Sarı, Orhan Sarıbal ve Deniz Demir gibi isimler öne çıkıyor.

PM İçin Tebligat Süreci

CHP’de 37. Kurultay dönemi Parti Meclisi ve Yüksek Disiplin Kurulu üyelerine yönelik tebligat süreci de gündemin önemli başlıkları arasında yer aldı. Ankara 3. Genel İcra Dairesi’nin, göreve iade edilen PM ve YDK üyelerine tebligat yapılması talebini kabul ettiği aktarıldı.

“Arınma” Vurgusu Öne Çıktı

Gürsoy, Kılıçdaroğlu’nun parti hesapları, sosyal medya kanalları ve idari işleyiş üzerinde kontrol sağlamaya dönük adımlar attığını savundu. Bu sürecin, CHP’de kapsamlı bir yeniden yapılanma hedefi taşıdığı ifade edildi.

Meclis Grubu Hesabı

Analiste göre Kılıçdaroğlu’nun Meclis grubundaki desteği sanılandan yüksek olabilir. Gürsoy, 138 milletvekilinden yaklaşık 80’inin Kılıçdaroğlu’na yakın durabileceğini öne sürdü.

Süreç 9 Ayı Bulabilir

Gürsoy, CHP’de kongre takvimi ve üye yapısına ilişkin yeniden düzenleme sürecinin 7 ila 9 ay arasında tamamlanabileceğini belirtti. Bu dönemde partinin yönetim anlayışında daha merkezi ve kontrollü bir modelin öne çıkabileceği değerlendiriliyor.

3 Bayram Sonra İlk Temas

AK Parti ile CHP arasındaki son bayramlaşma, 2024 Kurban Bayramı’nda yapılmıştı. Sonraki süreçte iki parti arasında herhangi bir bayram ziyareti gerçekleşmemişti. Bu nedenle son buluşma, siyasi atmosfer açısından dikkat çeken bir gelişme olarak değerlendirildi.

Bayramlaşma görüşmesinde sadece iyi dilekler değil, Türkiye’nin sıcak siyasi gündemi de masaya yatırıldı. CHP’deki “mutlak butlan” tartışmaları, “Terörsüz Türkiye” süreci ve Orta Doğu’daki gelişmeler görüşmenin öne çıkan başlıkları oldu.

Hüseyin Yayman’dan “Birlik Ve Beraberlik” Mesajı

AK Parti Hatay Milletvekili Hüseyin Yayman, bayramlaşma sonrası yaptığı paylaşımda birlik mesajı verdi.

Yayman açıklamasında,
“Bayramın ülkemize huzur, milletimize birlik ve beraberlik getirmesini diliyorum” ifadelerini kullandı.

CHP’den “Sorunları Birlikte Çözebiliriz” Mesajı

CHP heyetine başkanlık eden İzmir Milletvekili Sevda Erdan Kılıç ise siyasetin uzlaşı zemini olması gerektiğine dikkat çekti.

Kılıç, vatandaşın sorunlarının çözümü için siyasi partilerin daha fazla bir araya gelmesi gerektiğini belirterek, Türkiye’de huzur ve refahın ortak hedef olduğunu söyledi.

“Kırgınlıklar Unutulur” Çıkışı Dikkat Çekti

AK Parti heyetinde yer alan Resul Kurt’un açıklamaları ise görüşmenin en dikkat çeken mesajlarından biri oldu.

Kurt,
“Kırgınlıklar unutulur. Hepimizin tek gayesi ülkemize hizmet etmek” diyerek siyasette diyalog vurgusu yaptı.

Heyetler arasında karşılıklı hediyeleşme yapılırken, görüşmede baklava ikramı da gerçekleşti.

AK Parti Ve MHP Görüşmesinde Gazze Gündemi

Bayramlaşma trafiği kapsamında AK Parti ile Devlet Bahçeli liderliğindeki MHP heyetleri de karşılıklı ziyaret gerçekleştirdi.

Görüşmelerde özellikle Gazze’de yaşanan insanlık dramı ve Orta Doğu’daki gelişmeler ön plana çıktı. Ayrıca “Terörsüz Türkiye” sürecinin önemine dikkat çekildi.

DEM Parti İle MHP De Bayramlaştı

Siyasi bayramlaşma programlarının bir diğer dikkat çeken görüşmesi ise DEM Parti ile MHP arasında gerçekleşti.

Taraflar, Türkiye’nin iç güvenlik politikaları ve bölgesel gelişmeler üzerine değerlendirmelerde bulundu. MHP Genel Başkan Yardımcısı Sadir Durmaz, “Terörsüz Türkiye” sürecinin önemine vurgu yaptı.

'Sakin şehir' ünvanlı Perşembe ilçesinde birinci derece arkeolojik, ikinci derece doğal sit alanı olan Yason Burnu, doğal güzelliğiyle adından söz ettiriyor.

Ordu'nun yanı sıra farklı illerden gelen ziyaretçiler Yason Burnu'nda yoğunluk oluşturdu. Aileleriyle yeşil ve mavinin buluştuğu bölgede vakit geçirenlerden bazılarının piknik yaptığı görüldü.

Ziyaretçilerden Zeynep Pak, AA muhabirine, tatil dolayısıyla ilk defa geldiği Yason Burnu'nu çok beğendiğini söyledi.

Yason Burnu'nu, Karadeniz'de mutlaka ziyaret edilmesi gereken yerler arasında gördüğünü belirten Pak, herkesi bölgeye davet etti.

Çanakkale'den turla Ordu'ya geldiğini ifade eden Berkay Şenol ise 'Burayı hep sosyal medya ve haberlerden gördüm. Çok güzel bir yer. Bir yanda yeşil bir yanda denizin maviliği, harika vakit geçirdik.' dedi.

Yason Burnu'ndaki ziyaretçi yoğunluğu dronla görüntülendi.

Olay, Karacaoğlan Mahallesi Farsak bölgesinde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, kurbanlık hayvanı kaçan bir vatandaş, hayvanın yerinin tespit edilmesi için dron pilotu Mustafa Demir'den yardım istedi. Bunun üzerine bölgede gece görüş kameralı dron ile arama çalışması başlatıldı. Farsak Deresi ve çevresinde havadan yapılan aramalar sırasında dere yatağında saklanan bir kurbanlık tespit edildi. Yapılan kontrolde bulunan hayvanın, arama talebinde bulunan kişiye değil, bölgede kurbanlığı kaybolan Mustafa Ellez isimli başka bir vatandaşa ait olduğu belirlendi.

Kurbanlık bulunduğu dereden çıkarılarak sahibi Mustafa Ellez'e teslim edildi. İlk kaybolan kurbanlığı bulmak için başlatılan çalışmaların ise bölgede sürdüğü öğrenildi.

Yolcuların, Kovid-19 salgını döneminde inşa edilen Bullsbrook karantina tesisinde 23 Haziran'a kadar tutulacağını belirten Butler, karar hakkında bilgilendirildiklerini ve sağlık durumlarının iyi olduğunu aktardı.

Canberra hükümeti, hantavirüs vakalarının görüldüğü gemideki 6 yolcunun 15 Mayıs'ta Avustralya'ya ulaştığını ve yolcuların 3 haftalık karantinaya alınacağını bildirmişti.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Arjantin'den yola çıkan ve 10 Mayıs'ta Kanarya Adaları'nın Tenerife kentinde yolcuları tahliye edilen Hollanda bandıralı 'MV Hondius' yolcu gemisinde tespit edilen ve hızla dünya gündemine oturan hantavirüs vakalarında artış yaşanabileceğini ancak bir salgın riski görülmediğini bildirmişti.

Hantavirüsün çoğunlukla kemirgenlerden bulaştığı biliniyor.

Kemirgenlerin kurumuş dışkı, idrar ve salyalarının karıştığı havanın solunması, bazen de kemirgen tarafından ısırılma ya da tırmalanmayla bulaşan virüs, ateş, yorgunluk ve kas ağrısı gibi semptomlara yol açıyor.

Solunum yetmezliğine de sebep olabilen hastalık, bazı durumlarda iç kanama ve böbrek yetmezliği şeklinde seyrediyor.

Muhabir: Zeynep Katre Oran

Meteo-France, Paris'in de içinde bulunduğu 14 vilayette alarm seviyesini 4 kademeli ölçüm sisteminin 3'üncü kademesine karşılık gelen turuncuya çıkarırken bu vilayetlerde sıcaklıkların 34-37 dereceyi bulacağını açıkladı.

Ulusal basında yer alan haberlerde, Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu'nun yüksek hava sıcaklıkları karşısında alınacak önlemleri görüşmek üzere bugün ilgili bakanlarla toplantı gerçekleştireceği belirtildi.

Hükümet Sözcüsü Maud Bregeon, 2 kişinin sıcak havalarda yapılan spor müsabakalarında hayatını kaybettiğini, 5 kişinin serinlemek için girdiği suda boğulduğunu bildirmişti.

Avrupa genelinde son günlerde hava sıcaklıkları mevsim normallerinin üzerinde seyrediyor.
 

Muhabir: Şeyma Yiğit

PFAS maddelerinin ülkedeki 28 savunma tesisinde kirliliğe yol açtığını aktaran Rowland, dava kapsamında, söz konusu kimyasal maddelerin temizlenmesi ve etkilerinin giderilmesi için yapılan harcamaların şirketten geri alınmasının hedeflendiğini kaydetti.

Rowland, 3M şirketinin, yangın söndürme köpüğünün çevresel etkilerine ilişkin bilgileri gizlediğini ve ürüne yönelik yanıltıcı açıklamalar yaptığını savundu.

Öte yandan, 3M şirketi ise PFAS maddelerini Avustralya'da hiçbir zaman üretmediğini ve söz konusu köpüğün satışını da yaklaşık 20 yıl önce durdurduğunu bildirdi.

Perflorlu ve poliflorlu alkil maddeler (PFAS), 4 bin 700'den fazla kimyasal içeren, yaygın olarak kullanılan, insan vücudunda ve çevrede zamanla biriken, insan yapımı kimyasallardan oluşan bir grup madde olarak tanımlanıyor.

Bu maddeler, çevrede ve insan vücudunda son derece kalıcı oldukları için 'sonsuz kimyasallar' olarak da biliniyor.

Söz konusu maddelerin, karaciğer hasarı, tiroid hastalığı, obezite, doğurganlık sorunları ve kanser gibi sağlık sorunlarına yol açabildiği belirtiliyor.

Muhabir: Zeynep Katre Oran

Filistin resmi ajansı WAFA'nın yerel ve güvenlik kaynaklarına dayandırdığı habere göre, Filistin topraklarını gasbeden yüzlerce İsrailli, Kurban Bayramı'na rağmen İsrail askerlerinin koruması altında kentteki Avarta köyüne baskın yaptı.

İsraillilerin dini mekanlara yaptıkları baskında ve işgalde, sabahın erken saatlerine kadar çeşitli 'dini ritüeller' gerçekleştirdiği aktarıldı.

İşgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te, Ekim 2023'ten bu yana İsrail ordusu ile Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin saldırılarında ciddi artış yaşanıyor.

Filistin resmi makamlarının verilerine göre söz konusu dönemde 1155 Filistinli hayatını kaybetti, yaklaşık 11 bin 750 kişi yaralandı, yaklaşık 22 bin kişi gözaltına alındı.​​​​​​​

Filistin Esirler Medya Ofisi'nden yapılan açıklamaya göre İsrail ordusu, Kurban Bayramı'nın 2. gününde işgal altındaki Batı Şeria'nın çeşitli bölgelerinde 17 Filistinliyi gözaltına aldı.

Batı Şeria'nın kuzeyindeki Kalkilya kentine baskın düzenleyen İsrail ordusu, kentin birçok mahallesinde konuşlandı.

Filistinlilerin evlerine zorla giren İsrail askerleri, Kalkilya'da 6, Tulkerim'de bir kişiyi gözaltına aldı.

İsrail ordusu El Halil'in kuzeyindeki El-Arub Mülteci Kampı'na düzenlediği baskında 4, Sumu beldesine düzenlediği baskında da bir Filistinliyi gözaltına aldı.

Nablus kentine düzenlediği baskınlarda 5 kişiyi gözaltına alan İsrail askerleri, Tamun beldesinde de bir Filistinliyi gözaltına aldı.

İsrail'in Gazze'ye saldırı başlattığı Ekim 2023'ten bu yana işgal altındaki Batı Şeria'da baskın, gözaltı ve saldırılarda ciddi artış yaşanıyor.

Filistin makamlarının verilerine göre, İsrail ordusu ile Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin Ekim 2023'ten bu yana işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te düzenlediği saldırılarda yaklaşık 1200 Filistinli hayatını kaybetti, 13 bin kişi yaralandı, 23 bin kişi gözaltına alındı, 33 bin kişi ise zorla yerinden edildi.

Muhabir: Ekrem Biçeroğlu

Tiflis'te bir araya gelen Azerbaycan Milli Şurasının ilan ettiği Azerbaycan Cumhuriyeti, Kafkasya ve Türk dünyasında halk iradesine dayalı ilk cumhuriyet olarak tarihte yerini aldı.

Yeni kurulan cumhuriyet, yalnızca bağımsızlığını duyurmakla yetinmedi, aynı zamanda modern devlet yapılanmasının temel kurumlarını kısa sürede oluşturdu. Parlamento sistemi tesis edilerek çok partili siyasi düzene geçiş sağlandı.

Hukuk, eğitim, dış politika ve ordu başta olmak üzere birçok alanda reform süreci başlatıldı. Bu dönemin en önemli gelişmelerinden biri de kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi oldu. Böylece Azerbaycan, kadınlara siyasi hak tanıyan ilk Müslüman ülke olarak kayıtlara geçti.

Bakü'nün Ermeni ve Bolşevik silahlı gruplarının kontrolünde bulunması nedeniyle Azerbaycan hükümeti bir süre çalışmalarını ülkenin ikinci büyük şehri Gence'de sürdürdü.

Azerbaycan'ın bağımsızlığını ilk tanıyan devlet Osmanlı oldu. İki ülke arasında 4 Haziran 1918'de anlaşma imzalanırken, dönemin Harbiye Nazırı Enver Paşa'nın talimatıyla kardeşi Nuri Paşa (Killigil) komutasında oluşturulan birlik Azerbaycan'a destek amacıyla gönderildi.

'Kafkas İslam Ordusu' adı verilen birlikler, 15 Eylül 1918'de Bakü'yü işgalden kurtardı. Bunun ardından hükümet faaliyetlerini yeniden Bakü'de sürdürmeye başladı. Kafkas İslam Ordusu, Bakü'nün kurtuluşu için yürütülen çatışmalarda 1130 şehit verdi.

Cumhuriyet döneminde ekonomi, eğitim ile din ve vicdan özgürlüğü alanlarında önemli düzenlemeler gerçekleştirildi. Irk, din, mezhep ve cinsiyet ayrımı yapılmaksızın tüm vatandaşlara eşit haklar tanındı.

Azerbaycan, Müslüman doğuda kadınlara seçme hakkı veren ilk ülke oldu. Bu süreçte milli para birimi ve posta pulları dolaşıma sokuldu, Devlet Bankası ile Bakü Devlet Üniversitesi kuruldu.

Dış tehditlere karşı savunma kapasitesini güçlendirmek amacıyla 26 Haziran'da Azerbaycan ordusu oluşturuldu. Ordunun teşkilatlanmasında Osmanlı subayları etkin görev üstlendi.

Hükümetin 27 Haziran 1918 tarihli kararıyla Türk dili devlet dili ilan edildi. Daha önce ağırlıklı olarak Rusça eğitim verilen ortaokullarda Türkçe eğitim zorunlu hale getirildi.

120 sandalyeden oluşan parlamento ise 7 Aralık 1918'de çalışmalarına başladı. Ülkedeki siyasi partiler ve farklı etnik toplulukların temsil edildiği parlamento, faaliyet gösterdiği 17 aylık dönemde 230 yasa tasarısını kabul etti.

Azerbaycan Cumhuriyeti'nin ömrü 23 ay sürdü. 28 Nisan 1920'de Kızıl Ordu'nun Bakü'ye girmesiyle Sovyet işgali başladı ve cumhuriyetin faaliyetleri sona erdi. Buna rağmen kısa sürede gerçekleştirilen reformlar, Azerbaycan halkının bağımsızlık düşüncesini güçlendirerek siyasi hafızada kalıcı yer edindi.

Sovyet işgalinin ardından hükümet üyeleri ve çok sayıda aydın ülkeyi terk etmek zorunda kaldı. Ancak onlar, yaşamları boyunca Azerbaycan'ın bağımsızlık mücadelesini savunmayı sürdürdü.

Azerbaycan'ın kurucusu kabul edilen Mehmet Emin Resulzade'nin 'Bir kere yükselen bayrak bir daha inmez' sözü ise yıllar içinde tüm Azerbaycanlıların benimsediği bir slogana dönüştü.

Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından Azerbaycan yeniden bağımsızlığını ilan etti. Bağımsızlık bildirgesinde, 1918-1920 yıllarında faaliyet gösteren Azerbaycan Cumhuriyeti'nin mirasçısı olunduğu vurgulandı.

Muhabir: Ruslan Rehimov

Çin, ABD'nin özel sektör ve sermaye odaklı yapay zeka modeline karşı, devlet politikaları, sanayi entegrasyonu, veri altyapısı ve yerli çip hamleleriyle teknolojiyi ekonomik büyüme ve stratejik rekabet aracı olarak konumlandırıyor.

Bu kapsamda Çin'in 'kapalı kutu' olarak sürdürdüğü teknolojik gelişimi dünyada merak uyandırıyor. Ülkenin özellikle yapay zeka alanında açıkladığı politika ve programlar yakından takip ediliyor.

Yapay Zeka Eylem Planı'nı geçen yıl açıklayan Pekin yönetimi, yapay zekayı insanlığın hizmetine sunarak kalkınmayı, güvenlik ve kontrol edilebilirliği de bu sayede artırmayı hedefliyor.

Ülke, yapay zekanın yenilikçi gelişimini teşvik etmeyi, endüstriler arasında yapay zekanın güçlendirilmesini, dijital altyapı inşasının hızlanmasını ve çeşitli yenilikçi bir ekosistem oluşturmayı öngörüyor.

Enerji ve çevre sorunlarını da yapay zeka ile ele almayı planlayan ülke, ortak standart ve normlar konusunda da anlayışı teşvik etmeye çalışıyor.

Çin, 'AI Plus' stratejisiyle yapay zeka teknolojilerini farklı endüstrilere uyarlayarak bu teknolojiye bağlı uygulamaların alanını genişletmeyi planlıyor. Bu kapsamda yapay zeka bağlantılı endüstrilerde gelecek 5 yılda yaklaşık 1,5 trilyon dolarlık hacme ulaşılması hedefleniyor.

Ülkenin yapay zeka avantajı, yalnızca ileri seviye model geliştirme kapasitesinden değil, bu teknolojiyi geniş üretim ve hizmet alanlarına hızlı biçimde yayabilecek ölçekten (nüfus) kaynaklanıyor.

Geniş nüfusu, yüksek dijitalleşme oranı, güçlü imalat altyapısı, yaygın mobil ödeme ve e-ticaret ekosistemi, yapay zeka uygulamalarının farklı sektörlerde hızlı test edilmesine ve yaygınlaştırılmasına imkan sağlıyor.

Bu sayede Çin'de yapay zeka, yalnızca teknoloji şirketlerinin geliştirdiği modellerle sınırlı kalmayıp fabrikalarda kalite kontrol ve üretim planlamasından lojistikte rota optimizasyonuna, sağlıkta görüntü analizinden finans sektöründe risk yönetimine, kamu hizmetlerinde ise akıllı şehir ve yönetişim uygulamalarına kadar geniş bir alanda ekonomik dönüşüm aracı olarak konumlandırılıyor.

Küresel piyasalarda Çin-ABD yapay zeka gerilimi

Çin'in küresel yapay zeka yarışındaki konumu son dönemde 'DeepSeek'in geliştirdiği modellerle daha görünür hale geldi.

DeepSeek-R1'in 2025 başında piyasaya çıkması, Çinli şirketlerin daha düşük maliyetlerle güçlü yapay zeka modelleri geliştirebileceği yönündeki öngörüleri artırdı.

Bu durum Çin ve ABD arasındaki gerilimi yükseltirken piyasalarda satış baskısı da oluşturmuştu.

ABD'nin ticaret tarifeleri ise Çinli şirketlerin Nvidia'nın yapay zeka çiplerine erişimini sınırlarken Pekin yönetimi Huawei, Cambricon ve diğer yerli üreticiler üzerinden yarı iletken bağımsızlığını artırmayı hedefliyor.

Ayrıca Alibaba şirketinin Qwen, Moonshot AI'ın Kimi, MiniMax'ın aynı adı taşıyan modelleri ile görüntü üretiminde öne çıkan ByteDance'in Seedance 2.0 modeli son dönemde dünya genelinde hızla yayılan yapay zeka ürünleri olarak rekabetin ön safında yer aldı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin ziyareti sırasında heyetinde önde gelen teknoloji şirketlerinin üst yöneticilerinin bulunması, rekabetin gölgesinde iki ülke arasında bu konuda bir uzlaşma olabileceği yönündeki beklentileri artırdı. Trump'a, aralarında Nvidia, Apple, Tesla, Micron, Qualcomm, Coherent, Meta, Cisco gibi dünyanın önde gelen ABD'li teknoloji şirketlerinin üst yöneticileri de eşlik etmişti.

Öte yandan iki ülke arasında faydalı model geliştirme konusunda da yarış devam ediyor. Bu kapsamda Çin yayınlar, atıflar ve patent verme konularında liderken ABD'nin patentleri ise daha 'yüksek etkili' konumda bulunuyor.

Çin'in yapay zeka modeli aynı zamanda regülasyon ve kontrol boyutuyla da diğer ülkelerden ayrışıyor. Pekin yönetimi, üretken yapay zeka uygulamalarında veri güvenliği, algoritma denetimi, içerik kontrolü ve ulusal güvenlik başlıklarını öncelikli alanlar arasında değerlendiriyor.

Ülke, endüstriyel robot kullanımında dünyada lider konumda bulunuyor. Çin, 2024 yılında 295 bin endüstriyel robot kurulumuyla Japonya'nın 6 katı seviyeye ulaştı. Japonya'da bu sayı söz konusu yılda 44 bin 500 seviyesindeyken ABD'de 34 bin 200 olarak tespit edildi.

Bu nedenle Çin'in yapay zeka hikayesi yalnızca teknolojik ilerleme üzerinden okunmuyor. Ülke, devlet destekli planlama ve sanayi entegrasyonu sayesinde yapay zekayı ekonomik dönüşüm aracı haline getirmeye çalışıyor. Çip ihtiyacı, küresel yaptırımlar, veri mahremiyeti, algoritmik denetim ve uluslararası güvenlik kaygıları bu modelin önündeki temel sınamalar arasında yer alıyor.

Ülke yönetimi, çip ihtiyacını büyük devlet destekleri, yerli üretici ekipman ekosistemi ve Çinli şirketlerle yerli yapay zeka donanımı-yazılımı kurarak gidermeye çalışıyor.

Muhabir: Zeynep Duyar, Mert Davut

Kişi, konuyla ilgili işlem yapılması ve mağduriyetinin giderilmesi adına KDK'ye başvurdu.

Başvuruyu inceleyen KDK, yasa dışı bahis ve sanal kumar siteleriyle herhangi bir bağı bulunmadığı tespit edilen başvurucunun mağduriyetinin giderilmesi ve ilave tedbirlerin alınması adına BTK'ye tavsiye kararı verilmesine hükmetti. Ayrıca, KDK, gereğinin yerine getirilmesi adına karar örneğinin Kişisel Verileri Koruma Kurumu ile Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğüne tebliğ edilmesini kararlaştırdı.

KDK'nin kararında, başvurucunun yasa dışı bahis ve sanal kumar siteleriyle herhangi bir bağı bulunmadığı halde iletişim bilgilerinin yasa dışı yöntemlerle edinilerek, bilgi ve iradesi dışında kendisine kısa mesaj gönderildiği ifade edildi.

Başvurucunun ve vatandaşların bu konudaki mağduriyetlerinin önüne geçilmesi gerektiği belirtilen kararda, bu alandaki hak ihlallerinin engellenmesi, yasa dışı bahis ile sanal kumar sitelerinin reklam ve tanıtımına katkı yapılmasının önlenmesi açısından gerekli hukuki, idari ve teknik önlemlerin alınması gerektiği kaydedildi.

İşletmecilerin, kullanıcılarına ait kişisel verilerin güvenliğini sağlamak adına gerek teknik gerekse idari tedbirleri alması gerektiğine işaret edilen kararda, 'Kişisel veriler işlenirken, belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenmesi ve işlendikleri amaç için gerekli süre kadar muhafaza edilmesi zaruridir. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verilerin işlenmesinde hukuka ve dürüstlük kuralına uygun hareket edilmesi şarttır.' değerlendirmesine yer verildi.

Konuyla ilgili 2025/18 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'nde, Sanal Ortamda Yasa Dışı Bahis, Şans Oyunları ve Kumarla Mücadele Eylem Planı'nın yer aldığı anımsatılan kararda, 'İlgili kurum ve kuruluşlarca yapılacak ortak çalışmalar doğrultusunda, konunun çözümü adına yürürlüğe giren uygulama ve düzenlemelerin gözden geçirilerek, ilave tedbirlerin alınması gerekir.' ifadeleri kullanıldı.

Muhabir: İsmet Karakaş