İkili görüşmelerin ardından basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Zelenskiy, Rusya-Ukrayna Savaşı'na ilişkin son gelişmeleri de değerlendirdi.

Zelenskiy, Fransa'nın ev sahipliğinde gerçekleşen G7 Zirvesi kapsamında ABD Başkanı Donald Trump ile bir araya geldiğini anımsattı.

Bu görüşmede, hava savunma sistemleri için füzeleri üretmek konusunda ABD'den lisans talep ettiklerini aktaran Zelenskiy, 'Umarım olumlu bir cevapla geri dönerler.' dedi.

Rusya'nın savaşı bitirmek istemediğini savunan Zelenskiy, 'Kimse, (Rusya Devlet Başkanı Vladimir) Putin'in masaya oturup savaşı diyalog yoluyla bitirmek istediğini görmüyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Müttefiklerin, savaşı sona erdirmesi için Rusya üzerindeki baskıyı artırması gerektiğini belirten Zelenskiy, savaşın en kısa sürede bitmesini istediğini söyledi.

Bunun için yaptırımların gerekli olduğunu vurgulayan Zelenskiy, 'Başkan Trump, bu yaptırım politikasına geri döneceğini söyledi. Bu da iyi bir işaret.' dedi.

Savaşın sona erdirilmesi için Rusya ile görüşmelerin yeniden başlaması gerektiğini ifade eden Zelenskiy, 'Rusya tarafıyla müzakere turlarının yeniden başlayacağını düşünüyorum.' diye konuştu.

Olası müzakerelerde ABD ve Avrupa'nın da yer almasını istediklerini ve bunun için uygun bir format bulunması gerektiğini belirten Zelenskiy, 'Ruslara formatı seçme fırsatı veriyoruz.' değerlendirmesinde bulundu.

Zelenskiy, savaşın başında Belarus toprakları üzerinden Ukrayna'ya hava saldırıları düzenlendiğini belirterek, Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko'nun daha sonra kendisini arayarak özür dilediğini ve yaşananların kontrolünde olmadığını söylediğini aktardı.

Lukaşenko'nun bu açıklamasına inanmadığını ifade eden Zelenskiy, 'Belarus'tan çok sayıda füze fırlatıldı. Sonra aradı, özür diledi ve bunun kontrolünün kendisinde olmadığını söyledi. İnanmıyorum ama bunu söyledi. Şimdi Rusya onu bu savaşa itmeye devam edecek. Şimdi Ukrayna'nın karşılık vereceğini anlıyor.' dedi.

Konuşmasında ayrıca Rusya'nın Bryansk bölgesinde, Belarus'tan bir çocuk futbol takımını taşıyan otobüse yönelik İHA saldırısına da değinen Zelenskiy, saldırının Ukrayna tarafından düzenlenmediğini belirterek, 'Ruslar, Belarus halkını bu savaşa çekmek için birçok farklı provokasyon yapacaklar. Bu da onlardan biridir.' dedi.

Ukrayna sınırına yakın Belarus topraklarında, ülkesine yönelik saldırıları koordine eden askeri sistemlerin bulunduğunu savunan Zelenskiy, 'Ukrayna sınırındaki iki bölge boyunca uzanan topraklarında, halkımıza açılan ateşi koordine eden askeri teknik araçlar bulunuyor. O araçları oradan çeksin. Bunu yapması için bir haftanın ona yeteceğini düşünüyorum.' ifadelerini kullandı.

Belarus'un söz konusu sistemleri kaldırmaması halinde Ukrayna'nın harekete geçeceğini belirten Zelenskiy, 'Çünkü şu anda bu yüzden her gün sivillerimiz ölüyor, çocuklarımız yaralanıyor. Eğer o bunu yapmazsa, biz yapacağız.' diye konuştu.

Muhabir: Davit Kachkachishvili

Buna göre hükümet, yapay zeka dahil ulusal ekonomik güvenliği merkeze alacak 17 farklı sektöre 2040 mali yılına kadar yaklaşık 370 trilyon yen yatırım yapacak.

Yarı iletkenler, gemi inşası ve tersanecilik ile kritik minerallerin yer alacağı sektörlere yönelik yatırımlarla, Japonya'nın ekonomik güvenliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.

Kabine üyelerinin haziran ayı içinde bir araya gelerek, yeni yatırım stratejisine karar vermesi ve duyurması bekleniyor.

Muhabir: Ahmet Furkan Mercan

Açıklamada, soruşturmanın Almanya'nın inovatif ilaçlara ilişkin 'adil olmayan fiyatlandırma politikaları ve uygulamalarına' yönelik iddialarla ilgili olduğu belirtildi.

Söz konusu uygulamaların, inovatif ilaçların küresel araştırma ve geliştirme maliyetlerinin orantısız biçimde ABD tarafından karşılanmasına yol açtığı öne sürülen açıklamada, müzakere edilen fiyatların gizli tutulması karşılığında ek indirimlerin talep edilmesi ve zorunlu değişken oranlı geri ödeme mekanizmalarının uygulanması gibi yöntemlerin bu uygulamalar arasında yer aldığı aktarıldı.

Açıklamada, 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 301. Bölümü uyarınca başlatılan soruşturma kapsamında Almanya'nın inovatif ilaçlara yönelik süregelen düşük ödeme uygulamalarının makul olmayan veya ayrımcı nitelikte olup olmadığının, ABD ticaretine yük getirip getirmediğinin ya da ticareti kısıtlayıp kısıtlamadığının inceleneceği kaydedildi.

Soruşturma kapsamında ilgili tarafların yazılı görüşlerini 10 Ağustos'a kadar sunmaları gerektiği belirtilen açıklamada, USTR'nin 22 Eylül'de kamuya açık bir oturum düzenleyeceği aktarıldı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, Almanya'nın inovatif ilaçlara yönelik harcamalarını daha da azaltabilecek bir yasa düzenlemesini hızlandırdığına ilişkin haberlerden özellikle endişe duyduğunu belirtti.

Greer, bunun ABD'nin ticaret ortaklarının inovatif ilaç araştırma ve geliştirmesinin finansmanına adil katkı sağlaması gereken bir dönemde atılmış ciddi bir geri adım olduğunu ifade etti.

ABD ve Almanya'nın, Alman halkının en yenilikçi ilaçlara erişimini genişletirken Amerikalı işçiler tarafından üretilen ilaçlar için adil geri ödeme sağlanmasına imkan verecek bir yol bulabileceğine inandıklarını belirten Greer, ABD ile Birleşik Krallık'ın 2 Nisan'da her iki ülkede de yatırım ve inovasyonu teşvik etmeyi amaçlayan bir ilaç fiyatlandırma düzenlemesi açıkladığını anımsatarak, Almanya'ya bu 'dengesizliği' gidermek için yapıcı müzakereler yürütme çağrısında bulundu.

Muhabir: Dilara Zengin Okay

Yola serdikleri seccade ve kumaş parçaları üzerinde cuma namazı kılarak yasa dışı yerleşimlere tepki gösteren Filistinlilere İsrail askerleri göz yaşartıcı gaz bombası ve kauçuk kaplı mermiyle karşılık verdi.

Aralarında basın mensuplarının da bulunduğu çok sayıda Filistinli atılan gazdan etkilenerek boğulma tehlikesi geçirdi.

İsrail askerleri, bazı gençleri alıkoyarken ambulanslarda arama yapıp sağlık ekiplerinin çalışmasına da engel oldu.

İsrail'in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, 16 Haziran'da El-Halil'in güneyine kurulan yasa dışı 'Doron' yerleşiminin açılış törenine katılmış ve burada yaptığı konuşmada, tümüyle ilhak etmeyi amaçladıkları El-Halil kentinin idari ve güvenlik yapısına ilişkin 'El-Halil Anlaşması'nı' feshettiklerini duyurmuştu.

İsrail güçleri de dün Filistinlilerin topraklarını gasbeden İsraillilerin eşliğinde bölgeye buldozerler getirip kazı çalışmalarına başlamış, bölgeye el konulduğunu göstermek için her yere bayrak dikip çadır kurmuştu.

Doron, İsrail hükümetinin, geçen yıl Batı Şeria'da inşaatına onay verdiği 19 yeni yerleşim biriminden biri.

El Halil'in güneyindeki Mesafir Yatta'da da onlarca Filistinli, yeni kurulan yasa dışı bir yerleşim yakınlarında cuma namazı kıldı.

Ramallah'ın kuzeybatısındaki Deyr Ebu Meşal köyü sakinleri ise yabancı aktivistlerle birlikte köyün güneyindeki El-Karani tepesine doğru yürüdü.

İsraillilerin tepeye el koymasına ve burada yasa dışı yerleşim inşaatının ön hazırlıklarına başlamasına karşı çıkan Filistinlilere İsrail ordusu gerçek mermi ve gaz bombası atarak saldırdı.

Askerler, eylem sırasında 2 Filistinli ve 5 yabancı aktivisti gözaltına aldı.

Uluslararası Af Örgütü (Amnesty) 10 Haziran'da, İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'nın C Bölgesi'nde Filistinli Bedevi ve çoban topluluklarını hedef alan 'devlet destekli etnik temizlik kampanyası' yürüttüğünü ve bölgenin ilhakını hızlandırdığını bildirmişti.

İsrail askerlerinin saldırılarının adresi Batı Şeria'nın Cenin, Nablus ve Beytüllahim kentleri oldu.

Filistin haber ajansı WAFA'ya göre, askerler, Cenin'in güneyindeki Yabed kasabasına baskın düzenleyerek 23 yaşındaki bir genci gözaltına aldı ve aracına zarar verdi.

Askerler, Beytüllahim'in güneyindeki Birek Süleyman (Süleyman'ın Göletleri) adı verilen turistik bölgede de 3 genci gözaltına aldı.

Askerler ayrıca Nablus'un güneyindeki Beyta kasabasında bir genci darbederek hastanelik etti.

Öte yandan Filistinlilerin topraklarını gasbeden İsrailliler de Beyta kasabası Harayig bölgesinde bir eve baskın düzenledi.

İsrailliler, Beytüllahim'in doğusundaki Kisan köyünde ise yaklaşık 20 zeytin ağacına zarar verdi.

İsrail makamları, Tel Aviv'in '1948 Arapları' olarak bilinen İsrail vatandaşı Filistinlilerin yoğunluklu yaşadığı Yafa bölgesindeki el-Bahr Camisi'ne ezanları susturmak için hoparlörden yüksek sesle ezan okunduğu gerekçesiyle para cezası kesti.

Yafa İslami Davet Cemiyeti'nden yapılan açıklamada, İsrail Çevre Koruma Ofisi'nin el-Bahr Camisi'nde ezan sesinin yüksek olduğunu rapor ederek ceza kestiği bildirildi.

Açıklamada, 1 Nisan 2026 ile 16 Haziran 2026 tarihleri arasında 9 farklı ihlal yapıldığı öne sürülerek yaklaşık 10 bin İsrail şekeli (yaklaşık 3 bin 300 Amerikan doları) ceza kesildiği aktarıldı.

'Ezanın değiştirilmesine veya sesinin susturulmasına izin vermeyeceğiz.' ifadelerinin kullanıldığı açıklamada, Müslümanların ibadetlerini yerine getirme haklarını savunmak ve bu tip cezaların diğer camilerde tekrar edilmesini önlemek için adımlar atılacağı belirtildi.

Açıklamada, Yafa'daki Müslüman halka el-Bahr Camisi'nde varlıklarını artırmak ve ibadetlerini burada yapma çağrısında bulunuldu.

İsrail'in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, Aralık 2024'te, özellikle Araplar ile Yahudilerin karışık olarak yaşadığı kentlerde bulunan camilerdeki hoparlörlere el konulması talimatı vermişti.

Ben-Gvir, X hesabından konuya ilişkin yaptığı açıklamada, 'İsrail halkını rahatsız eden, camilerdeki hoparlörlerden kaynaklanan mantıksız gürültünün azaltılmasına yönelik bir politikaya öncülük etmekten gurur duyuyorum.' ifadelerine yer vermişti.

Batı ülkelerinin ve bazı Arap ülkelerinin ezan sesine kısıtlama getirdiğini savunan Ben-Gvir, kendisinin de böyle bir yasak getirilme arzusunda olduğuna işaret etmişti.

Ben-Gvir liderliğindeki Yahudi Gücü Partisi, ülke genelinde ezan seslerinin kısılmasıyla alakalı yeni bir yasa tasarısını İsrail Meclisine sunmuş, tasarı, 31 Mayıs Pazar komisyondan geçerek görüşülmek üzere İsrail Meclisine gönderilmişti.

Muhabir: Qais Omar Darwesh Omar, Hosni Nedim, Gülşen Topçu, Faruk Hanedar

AB liderlerinin iki günlük zirvede Orta Doğu'daki son gelişmeleri ele aldığına değinen von der Leyen, İran ile ABD arasında varılan mutabakatın önemli bir fırsat sunduğunu ifade etti.

Von der Leyen, mutabakatın Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer serbestisinin sağlanmasına, İran'ın nükleer silah edinmesinin engellenmesine ve bölgesel güvenliğin güçlendirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtti.

Lübnan'daki gelişmelerin de derin endişe yarattığını dile getiren von der Leyen, barışçıl bir Orta Doğu için istikrarlı ve egemen bir Lübnan'ın gerekli olduğunu vurguladı.

Von der Leyen, AB'nin, Hizbullah'ın silahsızlandırılmasını hedefleyen Lübnan yönetiminin çabalarını desteklediğini belirterek, 'Aynı zamanda İsrail'in Lübnan'ın hem egemenliğine hem de toprak bütünlüğüne saygı göstermesi önemlidir.' dedi.

Costa da ABD ve İran arasında varılan mutabakatın 'önemli dönüm noktası' olduğunu kaydederek 'Bu mutabakat, Hürmüz Boğazı'nın açılmasına imkan vermelidir. Bunun, kalıcı barışa, bölgesel istikrara ve Lübnan'ın egemenliğine tam ve etkili şekilde saygı gösterilmesine zemin hazırlamasını umuyoruz.' diye konuştu.

Gazze'deki 'vahim insani durum' ve Batı Şeria'da 'kötüleşen koşulların' unutulmaması gerektiğini vurgulayan Costa, AB Komisyonunun Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimleriyle ticaretin kısıtlanması için öneriler sunma niyetini memnuniyetle karşıladığını bildirdi.

AB başkanları, Ukrayna'yı AB üyelik sürecinde ilk fasıl kümesini açması nedeniyle tebrik etti.

Bunun önemli bir dönüm noktası olduğunu belirten von der Leyen, yaz ayları gelmeden daha fazla müzakere kümesinin açılmasını hedeflediklerini ifade etti.

Von der Leyen, Rusya'ya yönelik yaptırımların uzatılması konusunda da anlaşmaya varıldığını belirterek, bu kez yaptırımların 6 ay yerine 12 aylığına uzatılmasının güçlü bir mesaj verdiğini kaydetti.

AB'nin Rusya'ya yönelik 21'inci yaptırım paketini sonuçlandırmak için çalışmalarını sürdürdüğünü dile getiren von der Leyen, söz konusu yaptırımların Moskova üzerindeki baskıyı artıracağını sözlerine ekledi.

Liderlerin küresel ekonomik dengesizliklerin ele alınmasına ilişkin stratejik bir görüşme yaptığını belirten Costa, AB'nin stratejisinin 'kopuş değil, risk azaltma' olduğunu söyledi.

Çin ile diyaloğu sürdürmek istediklerini ancak karşı karşıya oldukları sorunları da çözmeleri gerektiğini vurgulayan Costa, 'Günde 1 milyar avroluk ticaret açığı kesinlikle sürdürülebilir değildir.' ifadesini kullandı.

Costa, Çin ile yaşanan ticaret dengesizlikleri konusunda bugüne kadar somut sonuç alınamadığını belirterek, liderlerin AB Komisyonundan mevcut araç setini gözden geçirmesini, kısa vadede atılabilecek adımları belirlemesini ve ticaret savunması ile sanayi politikası alanlarında yeni araçlar geliştirmesini istediğini vurguladı.

AB'nin kurallara ve mütekabiliyet ilkesine dayanan ekonomik ilişkilerden yana olduğunu dile getiren Costa, adil şartlar altında rekabet edilmesi gerektiğini söyledi.

Liderlerin, Komisyonu ekonomik ve güvenlik çıkarlarını korumak amacıyla başlıca ekonomik ortaklarla yapıcı diyaloğu sürdürmek ve mevcut araçları güçlendirmekle görevlendirdiğini kaydeden Costa, AB'nin çıkarlarını koruyacak yeni mekanizmalara ihtiyaç duyulduğunu anlattı.

AB Komisyonu Başkanı von der Leyen de son 5 yılda Çin'den AB'ye yapılan ithalatın yüzde 45 arttığını belirterek 'Geçen yıl AB, Çin ile ticaretinde tarihin en yüksek açığını verdi. Bu açık 360 milyar avroya ulaştı. Başka bir ifadeyle AB her gün yaklaşık 1 milyar avro ticaret açığı verdi.' diye konuştu.

Bu hafta yapılan G7 Zirvesi'nde ve AB liderleri arasındaki görüşmelerde yapısal aşırı kapasite sorunu ile bunun küresel ekonomik dengesizlikler üzerindeki etkilerinin ele alındığını anlatan von der Leyen, ilk kez bütün AB üyesi ülkelerin Çin'e karşı ticaret açığı verdiğini, sorunun ucuz ithalat olmadığını, Avrupa'nın üretim tabanını aşındıran aşırı kapasiteyle karşı karşıya olduğunu ve durumun sürdürülemez olduğunu anlattı.

Von der Leyen, AB'nin kendi rekabet gücünü artırması gerektiğini ancak küresel dengesizliklerin de ele alınmasının zorunlu olduğunu vurguladı.

Liderlerin çeşitlendirme ve risk azaltma stratejisinin sürdürülmesine güçlü destek verdiğini ifade eden von der Leyen, stratejik bağımlılıkların siyasi baskı aracı olarak kullanılmasını önlemek istediklerini sözlerine ekledi.

Von der Leyen, AB'nin son yıllarda ticaret ve sanayi politikası alanında kapsamlı bir araç seti oluşturduğunu hatırlatarak, bunların daha proaktif ve stratejik şekilde kullanılacağını söyledi.

AB Komisyonunun yeni 'çeşitlendirme aracı' gibi yeni mekanizmalar üzerinde çalışacağına dikkati çeken von der Leyen, söz konusu mekanizmanın herhangi bir ülkeyi hedef almayacağını ve şirketlerin risk azaltma sürecini hızlandırmayı amaçlayacağını ifade etti.

İş dünyasının tedarik zincirlerindeki riskleri azaltma konusunda yıllardır yavaş hareket ettiğini belirten von der Leyen, risklere verilen tepkilerin yeterince hızlı ve uygun olmadığını anlattı.

Von der Leyen, yeni aracın ideal olarak hiç kullanılmamasını tercih edeceğini ancak mevcut baskılar nedeniyle buna ihtiyaç duyulabileceğini söyledi.

Liderlerin zirvede AB'nin 2028 sonrası dönemini kapsayacak yeni Çok Yıllı Mali Çerçeve'yi (MFF) de ele aldıklarını belirten von der Leyen, üye ülkelerin yeni bütçenin genel mimarisi üzerinde anlaşmaya vardığını ifade etti.

Von der Leyen, yeni bütçenin Avrupa'nın rekabet gücünü artıracak, güvenlik ve savunmasını güçlendirecek ve çiftçiler ile bölgeleri desteklemeyi sürdürecek şekilde tasarlanacağını kaydetti.

AB'nin yeni bütçesinin finansmanı için yeni öz kaynaklara ihtiyaç duyulduğunu vurgulayan von der Leyen, yıl sonuna kadar genel bir uzlaşıya ulaşılması halinde bütçenin 1 Ocak 2028'de yürürlüğe girebileceğini sözlerine ekledi.

Bu arada AB ülkeleri, 2028-2034 dönemini kapsayacak yeni Çok Yıllı Mali Çerçeve'yi (MFF) tartışmaya başladı.

AB bütçesi, harcama tavanlarının belirlendiği 7 yıllık dönemler için hazırlanıyor.

AB'nin 2021-2027 dönemini kapsayan yaklaşık 1,2 trilyon avroluk mevcut bütçesi 2020 yılında kararlaştırılmıştı.

AB Komisyonu, yeni dönemde bütçenin yaklaşık 2 trilyon avroya çıkarılmasını ve mevcut yapıya göre daha esnek kullanılmasını öneriyor.

Üye ülkelerin bütçenin büyüklüğü, finansman kaynakları ve öncelikleri konusunda farklı pozisyonlar benimsemesi nedeniyle müzakerelerin zorlu geçmesi bekleniyor.

Yeni bütçenin 1 Ocak 2028'de yürürlüğe girebilmesi için siyasi anlaşmanın 2026 yılı sonuna kadar sağlanması gerekiyor.

Bütçe görüşmelerinde üye ülkelerin katkı payları, savunma harcamaları, rekabetçilik, tarım, uyum fonları ve yeni önceliklere ayrılacak kaynaklar konusunda yoğun tartışmalar yaşanması öngörülüyor.

Uzun vadeli bütçenin kabulü için Avrupa Parlamentosunun (AP) onayı ve üye ülkelerin AB Konseyinde oy birliği gerekiyor.

Rusya ile diplomatik kanal açılması talimatı hakkında konuşan Costa, liderlerle bu konudaki 'yanlış anlaşılmaları gidermek için çok iyi ve yararlı' görüşme yaptıklarını belirtti.

Costa, AB'nin arabulucu olmayı düşünmediğini, savaş boyunca Ukrayna'nın yanında olduklarını ve bu tutumu savaştan sonra da sürdüreceklerini kaydederek, Rusya'nın ciddi müzakerelere girme niyetinde olduğuna dair 'inandırıcı işaretler' olmadığını savundu.

AB'nin kendi mesajlarını doğrudan Rusya'ya iletebilmesi gerektiğini söyleyen Costa, 'Ofisim aracılığıyla yaptığım şey, bir diplomatik kanal kurmaktır. Çünkü Rus mesajlarını yorumlamak için sadece başkalarına güvenemeyiz.' dedi.

Ayrıca Costa, müzakerelerdeki farklı aktörler ve formatlar arasında 'hiçbir çelişki ya da rekabet' görmediğini, bu farklılıkların birbirini 'tamamlayıcı nitelikte' olduğunu ifade etti.

Ukrayna'ya verilen desteğin ve Rusya'ya yönelik baskının artırılması gerektiğini söyleyen Costa, 'Ne yazık ki müzakere zamanı henüz gelmedi ancak her halükarda bu doğrudan teması derhal kurmamız gerekiyor. Çünkü onları (Rusya) dinlememiz ve onlara mesajımızı iletmemiz gerekiyor.' diye konuştu.

Costa, 'Tüm liderler, AB'nin gelecekteki müzakere masasında yer alması gerektiğini defalarca dile getirdiklerinde, elbette Rusya ile doğrudan temas kurmak için görüşmelere başlamamız gerekiyor. (AB) anlaşmaları bu konuda son derece nettir.' ifadelerini kullandı.

AB Konseyi Başkanı Costa, şöyle devam etti:

'(Müzakerelerde) Ukrayna'nın yerine geçmek istemiyoruz çünkü yalnızca Devlet Başkanı (Volodimir) Zelenskiy'nin Ukrayna adına müzakere etme meşruiyeti vardır. Gönüllüler Koalisyonu ya da üye ülkelerle de rekabet etmiyoruz çünkü güvenlik garantileri söz konusu olduğunda, askeri güce sahip olanların müzakerelere müdahil olması gerekmektedir.'

Costa, AB'nin, kendi güvenliği ve üye devletlerin güvenliğinde somut çıkarları bulunduğunu, Birliğin, yaptırımlar ve dondurulmuş Rus varlıkları gibi konularda karar alan merci olduğunu belirterek, 'Yalnızca AB kurumları Avrupa Birliği adına konuşabilir ve anlaşmalar bu konuda çok nettir.' dedi.

Von der Leyen de Costa'nın girişimine destek vererek, 'Tüm kıtamız risk altında ve bu nedenle Avrupa adil ve kalıcı bir barışın mimarlarından biri olmak zorundadır. Direksiyonda Ukrayna bulunuyor. Biz AB olarak Ukrayna'nın yanındayız ve er ya da geç Rusya müzakere masasına oturmak zorunda kalacak. Özellikle yaptırımlarımızın baskısı bunu sağlayacak. O an geldiğinde Rusya Devlet Başkanı (Vladimir) Putin'e yönelik birleşik bir Avrupa mesajına ihtiyacımız olacak.' ifadelerini kullandı.

Bu hedefle Costa ile birlikte, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'yle yakın çalışmayı sürdüreceklerini belirten von der Leyen, 'Başkan Costa, AB'nin 27 üyesini temsil ediyor. Enerji, dondurulmuş varlıklar, yaptırımlar, savunma sanayisi ve diğer araçlar ise Komisyonun elinde bulunuyor. İlk günden bu yana son derece uyumlu şekilde birlikte çalıştığımızı teyit edebilirim ve bu işbirliği devam edecek.' değerlendirmesini yaptı.

Bilgi alınan bir AB yetkilisi, Costa'nın, ekibine Rusya ile diplomatik kanal açılması talimatı verdiğini bildirmişti.

Almanya Başbakanı Friedrich Merz başta olmak üzere bazı liderler, Costa'nın bu hamlesine tepki göstermişti.

Alman hükümet çevreleri, Costa'nın Rusya ile temaslarının 'koordinasyonsuz' ve 'profesyonelce olmayan' bir adım olduğunu savunurken, Merz, AB Liderler Zirvesinde Costa'nın AB'nin temsilcisi olduğunu ancak arabuluculuk görevi bulunmadığını dile getirmişti.

Muhabir: Selen Valente Rasquinho, İbrahim Hamdi Hacıcaferoğlu, Ata Ufuk Şeker

'Yasa dışı' şekilde AB ülkelerinde bulunan kişilerin, ülkesine dönmesi için daha etkili bir politikadan yana olduğunu dile getiren Macron, ancak söz konusu kişiler için üçüncü ülkelerde 'geri dönüş merkezlerinin kurulmasına' karşı olduğunu belirtti.

Macron, bugüne kadar üçüncü bir ülkede oluşturulan herhangi bir geri dönüş merkezinin işe yaradığını görmediğini belirterek bu tür politikanın etkili olmadığına ve Avrupa'nın ilkelerine ters olduğuna işaret etti.

ABD'de yeni yönetimin iktidara gelmesinin ardından Amerikalılar ve Avrupalılar arasında ilk kez Ukrayna'ya destek konusunda fikir birliği olduğuna dikkati çeken Macron, Avrupalılar için Ukrayna'ya desteğinin Rusya'ya yönelik yaptırımların artırılmasından da geçtiğine işaret etti.

Macron, '21. yaptırım paketinin hızlı kabulü için (Rus) petrol ve doğal gaz sektörüne uygulanan yaptırımlarımızı güçlendireceğiz.' diyerek Avrupalıların Gönüllüler Koalisyonu aracılığıyla Ukrayna'ya yönelik güvenlik garantilerine katkı sağlamaya hazır olduğunu belirtti.

Fransa'nın başkenti Paris'te 13 Temmuz'da düzenlenecek Gönüllüler Koalisyonu Zirvesi'ne üye ülkeleri davet eden Macron, Rusya-Ukrayna Savaşı bağlamında Avrupalıların halihazırda müzakereci konumunda olmadığını, Ukrayna'nın yanında yer aldığını savundu.

Macron, 'Bu çatışmada arabuluculuk rolü üstlenen bazen dost olan güçler oldu.' diyerek iki ülke arasında müzakereler olduğu gün Avrupalıların da masanın etrafında olması gerektiğini dile getirdi.

ABD ve İran arasında sağlanan mutabakatı memnuniyetle karşıladıklarının altını çizen Macron, söz konusu mutabakatın, Lübnan da dahil, bölgede çatışmaların sona ermesini, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını ve müzakerelerin yeniden başlamasını sağladığı değerlendirmesinde bulundu.

Macron, 'Avrupalılar, bu anlaşmanın uygulanmasına katkı sağlamaya hazır.' diyerek İsrail'in Lübnan topraklarından çekilmesini desteklediklerini dile getirdi.

AB'nin Lübnan devletini ve güvenlik güçlerini güçlendirmek için imkanlarını seferber edeceğini ifade eden Macron, Gazze Şeridi'ndeki insani durumun kabul edilemez olduğunu kaydetti.

Muhabir: Esra Taşkın

Zirvede liderlerin Orta Doğu'daki gelişmeleri de ele aldığını belirten Merz, ABD ile İran arasında müzakere edilen ateşkesin Lübnan'da da uygulanmasının acilen gerekli olduğu konusunda görüş birliğine vardıklarını söyledi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı görüşmelerde 'Batı Şeria'daki yerleşim faaliyetlerine ilişkin endişelerini defalarca dile getirdiğini' savunan Merz, zirvede gündeme gelen 'İsrail'e yönelik ticari yaptırım önerilerini' ise Almanya adına reddettiğini açıkladı.

Ukrayna'daki savaşa da değinen Merz, zirvede Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin cephedeki son duruma ilişkin kapsamlı bilgi verdiğini belirtti.

Son haftalarda sahadaki gelişmelerin Ukrayna lehine değiştiğini ileri süren Merz, Ukrayna'da barışa giden süreç konusunda istişarelerde bulunduklarını ve diplomatik çabaların merkeze alınmasının önem taşıdığını dile getirdi.

Merz, Almanya, İngiltere ve Fransa'nın olası barış görüşmelerinin ana hatlarını daha önce ortaya koyduğunu hatırlatarak, Ukrayna'ya verilen desteği artırmak ve Rusya üzerindeki baskıyı güçlendirmek istediklerini kaydetti.

Rusya'ya verilen mesajın açık olduğunu belirten Merz, 'Artık ciddi müzakerelere başlama zamanı geldi.' dedi.

Barış görüşmelerinin Ukrayna, Rusya, Avrupa ve ABD'nin katılımıyla yürütülmesi gerektiğini ifade eden Merz, Avrupa adına kimin konuşacağından önce görüşmelerin içeriğinde uzlaşmaya varılmasının önemine işaret etti.

Fransa, Almanya ve İngiltere'nin bu konuda yakın işbirliği içinde olduğunu aktaran Merz, bu ülkelerin Avrupa'nın önde gelen devletleri olduğunu ve Ukrayna'ya sağlanan askeri desteğin önemli bölümünü karşıladıklarını söyledi.

Almanya'nın bu alanda açık ara ilk sırada yer aldığının altını çizen Merz, Ukrayna'nın da söz konusu üç ülkenin süreçte rol üstlenmesini ve koordinasyonu sağlamasını istediğini belirtti.

Savaştan etkilenen taraf olarak müzakerelerde kimin yer alacağına nihai olarak Ukrayna'nın karar vereceğini vurgulayan Merz, AB'nin bu konuda tarafsız bir arabulucu değil, Ukrayna'nın yanında yer alan bir taraf olduğunu ifade etti.

Merz, Ukrayna adına ve onunla birlikte kimin müzakere edeceğine de Kiev yönetiminin karar vereceğini kaydetti.

AB'nin genişleme sürecine ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Merz, Ukrayna'nın 'ortak ülke' statüsüne ilişkin öneriler sunduğunu ve bunun AB sözleşmelerinde değişiklik yapılmadan hayata geçirilebileceğini aktardı. Avrupa'da mevcut şartlarda sözleşme değişikliğinin mümkün olmadığını belirten Merz, bunun dışındaki yaklaşımların gerçekçi olmadığını söyledi.

Merz, Ukrayna'nın mevcut koşullarda AB'ye tam üye olamayacağını vurgulayarak, savaş halindeki bir ülkenin Birliğe katılamayacağını, ancak ortak üye statüsü elde ettikten sonra ilerleyen dönemde tam üyeliğin mümkün olabileceğini dile getirdi.

Batı Balkan ülkelerinin AB üyelik sürecine de değinen Merz, konunun ekim ayında yapılacak AB Liderler Zirvesi'nde ayrıntılı şekilde ele alınacağını bildirdi.

Muhabir: Erbil Başay

Etkinlikte konuşan Bakan Bolat, bugünkü toplantının, Türkiye-İtalya ilişkileri açısından son derece umut verici bir dönemde gerçekleştirildiğini ifade ederek, iki ülkenin Akdeniz bölgesindeki en güçlü ve en dinamik ekonomik ortaklıklardan birine sahip olduğunu söyledi.

Bu ortaklığın karşılıklı güven, birbirini tamamlayan sanayi yetenekleri ve uzun yıllara dayanan işbirliği geleneği üzerine inşa edildiğini dile getiren Bolat, Türk-İtalyan ilişkilerinin her zaman dostluk ve ortaklık temelinde ilerlediğini, iki ülkenin sanayicilerinin ve iş insanlarının daima yakın işbirliği içinde olduğunu anlattı.

Bolat, Türkiye'de onlarca yıldır faaliyet gösteren 1600'den fazla İtalyan şirketinin bulunduğunu, Osmanlı döneminden bu yana faaliyet gösteren İtalyan şirketlerinin bile görülebileceğini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Türkiye ile İtalya arasındaki ikili ticaret hacmi bugün yaklaşık 30 milyar dolar seviyesindedir. Almanya'nın ardından İtalya, Türkiye'nin en önemli ticaret ortaklarından biridir. Türkiye'nin Avrupa Birliği ile yaptığı dış ticaretin yaklaşık 7'de biri Türkiye-İtalya ticaretinden oluşmaktadır. Bu nedenle bu ilişki büyük önem taşımaktadır. Liderlerimiz de orta vadede en geç yıllık 40 milyar dolarlık ticaret hacmine ulaşılması hedefini belirledi. Umuyorum ki bizler, İtalya'daki muhataplarımız ve her iki ülkenin özel sektörleri el ele çalışarak iddialı ama son derece ulaşılabilir olan 40 milyar dolarlık hedefi gerçekleştireceğiz.'

Bakan Bolat, Türkiye-İtalya Hükümetlerarası Zirvesi'nin dördüncüsünü geçen yıl Roma'da başarıyla gerçekleştirdiklerini kaydederek, foruma her iki ülkenin liderlerinin yanı sıra 500'e yakın şirket temsilcisinin katıldığını, zirvenin ardından 15 mutabakat zaptının imzalandığını, anlaşmaların iki ülkenin iş dünyasının ortaklıklarını daha da geliştirme konusundaki kararlılığını ortaya koyduğunu anlattı.

İki ülke arasında ekonomi ve yatırımlar alanında imzalanan anlaşmalara dikkati çeken Bolat, şu değerlendirmelerde bulundu:

'Türk ve İtalyan iş dünyası ile sanayisi artık birbirinden ayrı düşünülemez durumdadır. Çünkü birlikte çalışıyor, işbirliği yapıyor, birbirleri için parçalar üretiyor ve bu parçaları gerek İtalya'da gerekse Türkiye'de büyük ölçekli üretim süreçlerinde bir araya getiriyorlar. Türkiye'de faaliyet gösteren 1600'den fazla İtalyan şirketinin ülkemizdeki toplam yatırımları 3,5 milyar dolara yaklaşmıştır. Bu İtalyan şirketleri altyapı, inşaat, enerji, otomotiv, finans, makine, ilaç ve kozmetik başta olmak üzere çok geniş bir yelpazede değerli katkılar sağlamıştır. Türk şirketleri de özellikle lojistik, taşımacılık, liman işletmeciliği, otomotiv, sağlık hizmetleri, kimya, tekstil ve konaklama sektörlerinde İtalya'daki varlıklarını giderek artırmaktadır.'

Ticaret Bakanı Bolat, Türk müteahhitlik firmalarının, İtalya'da toplam değeri 80 milyon dolar olan 8 projeyi hayata geçirdiğini belirterek, özellikle SACE'nin büyük desteğiyle, müteahhitlik sektöründe üçüncü ülkelerde de çok önemli ortak projeler gerçekleştirildiğini söyledi.

Türk müteahhitlik sektörünün bugüne kadar dünyanın 138 ülkesinde 13 bine yakın proje üstlendiğini ve bu projelerin toplam değerinin 562 milyar dolara ulaştığını ifade eden Bolat, Türk müteahhitlerin SACE, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Dünya Bankası ve dünyanın çeşitli finans kuruluşlarından geniş kapsamlı finansman sağlayabildiğini anlattı.

Bolat, Türk müteahhitler Türkiye'de ve dünyanın farklı ülkelerinde hayata geçirilen ve SACE tarafından desteklenen projelere ilişkin örnekler paylaşarak, 'Bu işbirliği, Türk ve İtalyan şirketlerinin yatırım modelleri aracılığıyla birlikte nasıl değer yaratabileceklerini açıkça göstermektedir.' dedi.

Bu finansman desteklerinin farklı projelerde devamını umduklarını aktaran Bolat, 'Bu başarıların üzerine inşa ederek, yalnızca Türkiye ve İtalya'da değil, üçüncü ülkelerde de işbirliğimizi çok daha ileri seviyelere taşıyacak önemli bir potansiyelin bulunduğuna inanıyoruz. Bahsettiğim bütün bu ortaklıklar, Türk üreticilerin ve müteahhitlerin, İtalyan finans kuruluşları ve üreticileriyle işbirliği yaparak rekabet güçlerini nasıl artırabileceklerini göstermektedir.' şeklinde konuştu.

Bakan Bolat, Türkiye'nin savunma sanayisi ihracatının son 23 yılda 40 kat artarak 10 milyar doların üzerine çıktığını belirterek, Baykar'ın Piaggio ve Leonardo ile kurduğu ortaklıkların Avrupa'nın savunma kabiliyetlerini güçlendireceğini ve güvenliğine yönelik savunma programlarının başarıyla ilerlemesine önemli katkılar sağlayacağını söyledi.

Bolat, 'Özellikle umut ve cesaret veren hususlardan biri de Türk ve İtalyan şirketlerin birçok sektörde stratejik ortaklıklar kuruyor olmasıdır. Tüm bu gelişmeler, iki güçlü ve dost ülke arasında ileri teknolojiler ve bilim alanındaki işbirliğinin daha da derinleştiğini göstermektedir.' diye konuştu.

Gümrük Birliği anlaşmasının Türkiye ile AB arasındaki ekonomik ilişkilere sunduğu katkılara vurgu yapan Bolat, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Avrupalı dostlarımızın ve ortaklarımızın Türkiye'yi 'Made in EU' projesinin dışında bırakacak yanlış bir karar almamalarını ümit ediyoruz. Böyle bir karar, değer zincirleri bakımından birbirine son derece sıkı şekilde bağlı ve entegre olan Türk ve İtalyan sanayileri ile genel olarak Avrupa ve Türk sanayileri açısından ciddi olumsuz sonuçlar doğuracaktır. Bu gerçeği dikkate almayan herhangi bir siyasi karar, hem Avrupa ekonomilerine ve sanayilerine hem de Türk ekonomisine zarar verebilir.'

Bolat, Türkiye'yi destekleyen çok sayıda güçlü Avrupalı lider ve hükümet olduğuna işaret ederek, Türk, İtalyan ve Avrupalı liderlerin, özel sektörün ve iş insanlarının desteği ve yoğun çabaları sayesinde AB'de sağduyunun galip geleceğine ve Türkiye'nin 'Made in EU' projesi kapsamında değerlendirileceğine inandıklarını vurguladı.

İleriye dönük ve daha kapsayıcı bir yaklaşım konusunda İtalyan hükümetinin güçlü ve sürekli desteğini büyük takdirle karşıladıklarını ifade eden Bolat, 'Gümrük Birliği'nin modernizasyonuna yönelik müzakerelerin başlatılması konusunda da İtalyan hükümetinin desteğine güveniyoruz.' dedi.

Muhabir: Uğur Aslanhan

Bakan Yardımcısı Halim Özçevik, Kamu Hastaneleri Genel Müdürü Muhammed Emin Demirkol, Uluslararası Sağlık Hizmetleri AŞ Genel Müdürü Serdar Şenol ile Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürü Aziz Alper Biten eşlik ettiği Memişoğlu'nu Şam Uluslararası Havalimanı'nda Suriye Sağlık Bakanı Musab el-Ali ve Türkiye'nin Şam Büyükelçisi Nuh Yılmaz karşıladı.

Türkiye'nin desteğiyle faaliyetlerini sürdüren Şam Kalp Hastalıkları ve Cerrahisi Hastanesinde incelemelerde bulunan Memişoğlu, burada tedavi gören hastalar ve yakınlarıyla sohbet ederek sağlık çalışanlarından bilgi aldı.

İkili görüşmenin ardından Suriye Sağlık Bakanlığında, 'Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı ile Suriye Arap Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Arasında Sağlık ve Tıp Bilimleri Alanında İşbirliği Anlaşması' imzalandı.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, imza töreninde yaptığı konuşmada, Türkiye ile Suriye arasındaki kardeşlik ilişkilerinin güçlenerek devam edeceğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın selamlarını Suriyeli yetkililere ileten Memişoğlu, söz konusu mutabakatın yeni Suriye yönetimi ile Türkiye arasında sağlık alanında imzalanan ilk kapsamlı anlaşma olduğunu ifade etti.

Memişoğlu, anlaşmanın iki ülkenin sağlık sistemlerinin güçlendirilmesine katkı sağlayacağını söyledi.

Memişoğlu, anlaşma kapsamında halk sağlığı, hastane yönetimi, ilaç, tıbbi cihaz, aşı, tıbbi malzeme ve kozmetik alanlarında işbirliğinin geliştirilmesinin hedeflendiğini aktardı.

Anlaşmanın sağlık mevzuatı, acil durum ve afetlerde sağlık hizmetleri, sağlık yatırımları, sağlık bilgi sistemleri ve sağlık turizmi alanlarında ortak çalışmalar yürütülmesine de hukuki zemin oluşturduğunu kaydeden Memişoğlu, Türkiye'nin sağlık alanındaki tecrübelerini Suriye ile paylaşmaya hazır olduğunu vurguladı.

Anlaşmanın Türkiye ve Suriye için hayırlı olmasını temenni eden Memişoğlu, 'Sağlıkta elimizden geldiğince Sayın Bakanımıza, Suriye hükümetine ve halkına destek olacağız.' dedi.

Şam programı kapsamında cuma namazını kıldıklarını ve şehitleri ziyaret ettiklerini aktaran Memişoğlu, tarihi bir mekanda iyi niyet göstergesi olarak söz konusu işbirliği mutabakatını imzaladıklarını belirtti.

Suriye Sağlık Bakanı Musab el-Ali ise Bakan Memişoğlu'nun ziyareti kapsamında ilk olarak, yaklaşık bir yıl önce Türkiye ile imzalanan protokol çerçevesinde işletilmeye başlanan Şam Kalp Hastalıkları ve Cerrahisi Hastanesini ziyaret ettiğini hatırlattı.

Türkiye'nin sağlık dönüşümü tecrübesinden yararlanmayı hedeflediklerini belirten Ali, hastanede aylık 500'den fazla girişimsel işlem ve ameliyat gerçekleştirildiğini, günlük ise 300'den fazla hastaya hizmet verildiğini ifade etti.

Ali, imzalanan anlaşmanın sağlık alanında bilgi paylaşımı, modern sağlık protokolleri, sağlık sigortası sistemi kurulması, akreditasyon ve sürekli tıp eğitimi gibi birçok alanda işbirliğini kapsadığını kaydetti.

Türkiye'nin 2000'li yıllardan bu yana sağlık alanında önemli bir dönüşüm gerçekleştirdiğine işaret eden Ali, 'Suriye'de de tüm sektörleri kapsayan benzer bir sağlık dönüşümünü hayata geçirerek halkımıza en kısa sürede daha kaliteli sağlık hizmeti sunmayı hedefliyoruz.' dedi.

Ülkedeki sağlık sektörünün yeniden ayağa kaldırılması için çalışmaların sürdüğünü aktaran Ali, Esed rejiminin devrilmesinden önce 70 olan faal hastane sayısının 104'e yükseldiğini, 430'dan fazla sağlık merkezinin yeniden hizmete açıldığını söyledi.

Buna rağmen sağlık altyapısının halen ihtiyaçları tam olarak karşılamadığını vurgulayan Suriyeli Bakan, yaklaşık 26 hastanenin ve 30 sağlık merkezinin rehabilitasyona ihtiyaç duyduğunu ifade etti.

Muhabir: Muhammed Karabacak

Bu kapsamda, ABD istihbarat kurumlarının, Netanyahu'nun ABD Başkanı Donald Trump'ın 'İran ile kalıcı bir barış anlaşmasına varma çabalarını baltalayabilecek adım atma olasılığının muhtemel olduğu' konusunda Washington yönetimini uyardığı öne sürüldü.

İstihbarat raporlarında, İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarını sürdürme konusunda niyetli olduğu, bu durumun ABD-İran mutabakatının temel unsurlarından birini ihlal edeceği ileri sürüldü.

Yeni bir raporda, İsrail'de sonbaharda yapılması planlanan genel seçimler karşısında Netanyahu'nun siyasi geleceğinin, iç kamuoyuna Lübnan'dan asker çekmeyeceğini ve Hizbullah ile çatışmaları tırmandırmaya kararlı olduğunu göstermesine bağlı olduğu iddiasında bulunuldu.

Raporda ayrıca, ABD ile İran arasında sağlanan mutabakatın şartlarının İsrail'de hayal kırıklığı yarattığı öne sürülürken ABD'li yetkililerin bu şartların İsrail'in Tahran üzerindeki 'azami baskıyı sürdürme stratejisini zayıflattığını' değerlendirdiği belirtildi.

Mutabakatın, İsrail'in Hizbullah'a karşı meşru müdafaa kabiliyetini kısıtlayabileceği yönünde İsrail'de algı olduğu öne sürülen raporda, İsrail'in Lübnan'dan çekilmesi veya herhangi bir çatışmaya son vermesi durumunda bunun İsrail'de Netanyahu'nun yenilgisi olarak görüleceği kaydedildi.

İsrail'in Lübnan'a saldırıları sona erdirse bile ülkenin güneyinden askerleri çekmeyi reddetmesi olasılığının, ABD-İran mutabakatını 'başarısızlığa mahkum edebileceği' öne sürüldü.

Üst düzey bir ABD'li yetkili, İsrail ile Hizbullah arasındaki ateşkesin TSİ 16.00'da yürürlüğe girdiğini iddia etmişti.

Muhabir: Damla Delialioğlu

Burada çalışmalar hakkında yetkililerden bilgi alan Yumaklı, gazetecilere, Kocasinan Jeotermal Sera Organize Tarım Bölgesi'nin, Kayseri için çok stratejik bir yerde tarımsal üretim üssü olmak üzere planlandığını ve projelendirildiğini söyledi.

Bakan Yumaklı, projenin 2025 yılında yatırım programına alındığını anımsatarak 'Burası bittiğinde maliyeti yaklaşık 5 milyar lira olacak ve 1227 dekarlık bir alanda faaliyet gösterecek. 32 sera ve 9 sanayi parseli var. Buradaki sanayi parselinden kastım tarımsal üretimle ilişkili entegre sanayi üretiminden bahsediyorum. Altını özellikle çizmek istiyorum; bu organize tarım bölgeleri hiçbir şekilde karma organize tarım bölgeleri değil ve olmayacak.' diye konuştu.

Yumaklı, üreticilerin parsellere yoğun ilgi gösterdiğine dikkati çekerek 20 sera ve 1 sanayi parselinin tahsisinin tamamlandığını belirtti.

Yatırımcıların bu manadaki teveccühlerinin kendilerini son derece mutlu ettiğini dile getiren Yumaklı, şöyle devam etti:

'Maden Tetkik Arama Enstitüsündeki arkadaşlarımız çok yoğun çalıştılar ve açtıkları 9 kuyuda bu organize tarım bölgesinde yeterli sıcaklıkta suyu buldular. Bu sayıyı 13'e tamamlayacaklar. Proje bittiğinde her şeyden önce 12 ay boyunca üretim yapılabilecek. 35 bin ton sebze üretimi, ekonomiye yıllık katkısı 2 milyar lira olacak. Bunlar da tahmini rakamlar. En önemli kısmı ise 1500 kişi burada istihdam edilecek. Daha da önemlisi, bunların yüzde 75'i kadın olacak.'

Bakan Yumaklı, tarımın stratejik bir alan olduğunu, ülkelerin hem istiklal hem de istikbal meselesi olarak gördüğünü söyledi.

Türkiye'nin de bu nedenle tarımsal kapasitesini daha fazla geliştirmek adına yatırımlara devam ettiğini vurgulayan Yumaklı, 'Organize tarım bölgelerini çok sıklıkla zikrediyoruz. Türkiye'de 61 organize tarım bölgemiz var. Bunlardan 45'inin üzerinde artık tüzel kişilik kazanmış olanları ve üretime geçmiş olanları var. Hızlıca 61'e tamamlamak üzere gayret ediyoruz.' dedi.

Yumaklı, bu bölgelerden yüksek verimde üretimi hedeflediklerini vurgulayarak, organize tarım bölgelerinin altyapı inşaatları için bugüne kadar 10 milyar liranın üzerinde yatırım yaptıklarını aktardı.

Sahip oldukları kaynakları bu manada harcamaya ve yatırımlara devam edeceklerini dile getiren Yumaklı, 'Özellikle bu tür organize tarım bölgelerinde yapılan üretimin, aynı zamanda bize zararlılarla ve pestisitle mücadele konusunda çok büyük avantajlar sağlayacağını da ifade etmek istiyorum.' ifadesini kullandı.

Yapım aşaması devam eden organize tarım bölgelerinin de hizmete girmesi için ellerinden geleni yaptıklarını kaydeden Bakan Yumaklı, şunları kaydetti:

'Şu ana kadar faaliyete geçen 15 organize tarım bölgesinde 10 bin istihdam, 60 bin ton bitkisel ürün, 160 bin büyükbaş hayvan üretimi gerçekleşti. Ekonomiye şu an itibarıyla katkısı yıllık yaklaşık 20 milyar lira. Bu yıl bitmeden 5 organize tarım bölgesini daha hizmete alacağız inşallah. Tüzel kişilik kazanmış olan organize tarım bölgelerimizi faaliyete geçirdiğimizde 1,1 milyon ton ürün, 600 bin büyükbaş hayvan üretimi ve 1 milyar dolarlık bir ihracatı hedefliyoruz. Tarımsal üretimin içerisinde özellikle genç kardeşlerimizin ve kadın girişimcilerimizin olmasını istiyoruz. Onun dışında tarımsal üretimin içerisinde ayrıca kadın istihdamını da önemsiyoruz. Buralarda çalışan işçi kardeşlerimizden mühendis kardeşlerimize kadar bu ülkenin gıda arz güvenliğine katkıda bulunan herkesin çok önemli bir iş yaptığını, bunun sadece bugün değil, geleceğe matuf işler olduğunu da ifade etmek istiyorum.'

Muhabir: Sercan Küçükşahin

Fransa Milli Eğitim Bakanı Edouard Geffray'nin teşvikiyle, 2027 eğitim öğretim yılından itibaren lise birinci sınıf öğrencilerinin haftada 1 saat yapay zeka hakkında eğitim alacağını kaydeden Lecornu, bu eğitimin dijital ve teknoloji bilimleri dersi kapsamında verileceğini aktardı.

Lecornu, eğitim kapsamında öğrencilerin dijital egemenlik, dezenformasyona karşı eleştirel düşünme, yapay zeka modellerinin işleyişi ve kullanımı konularını ele alacağını belirterek, okulun gençleri geleceğin dünyasına hazırlaması gerektiğini vurguladı.

Başbakan Lecornu, yapay zeka konusunda eğitim vererek ve ekran süresini azaltarak, öğrencilerin özgür ve bağımsız vatandaşlar olmasını sağlamayı hedeflediklerini kaydetti.

Muhabir: Esra Taşkın

Erdoğan, paylaşımında, 'Sevgili genç arkadaşlarım, sınavınız nasıl geçerse geçsin, unutmayın, sizler bu ülkenin geleceğisiniz, yarınlarımızın teminatısınız, ailelerinizin ve milletimizin göz bebeğisiniz. Sizlere güveniyoruz, sizlere inanıyoruz.' ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, şunları kaydetti:

'Sevgili gençler, bu bir sınav, hayatın tamamını değil, sadece belirli bir dönemini ifade eder. Bunu lütfen unutmayın. Rabbim hepinize zihin açıklığı ve emeklerinizin karşılığını almayı nasip etsin. Yolunuz, ufkunuz, bahtınız açık, başarılarınız daim olsun.'

Muhabir: Hamdi Dindirek

Programda İsrail'in ABD üzerinde etkisi olup olmadığı sorusuna Vance, 'Elbette, İsrail'in, diğer birçok ülke gibi Amerikan siyasetini etkilemeye çalıştığını düşünüyorum. Bunu zaten kabul ediyorum. Amerikan siyasetinin önde gelen isimlerinin, bir gündemi takip ederken bunu ABD'nin çıkarları için mi yoksa başka bir ülkenin çıkarları için mi yaptığına çok dikkat etmesi gerekiyor.' yanıtını verdi.

Vance, ABD'nin çıkarlarının 'her zaman' İsrail'in çıkarlarıyla aynı doğrultuda olduğu görüşüne katılmadığını vurgulayarak ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'la çatışmaların nasıl sonlandırılacağı konusunda İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile bazı anlaşmazlıkları olduğunu aktardı.

İsrail ve ABD'nin arasındaki ilişkiyi, İngiltere ve Fransa'nın arasındaki 'iyi ortaklık' ilişkisine benzeten Vance, bu yüzden her zaman Tel Aviv yönetiminin çıkarlarıyla Washington yönetiminin çıkarlarının örtüşmeyeceğinin altını çizdi.

Netanyahu yönetiminin politika kararlarına yönelik her eleştirinin 'Yahudi karşıtlığı' anlamına gelmediğini ifade eden Vance, 'İsrail'in görüşleri önemli ancak temelde bunlar (Yahudi karşıtlığıyla) birbirinden ayrı.' dedi.

ABD ve İran arasında sağlanan mutabakatın 'İran'a birçok fayda sağladığı fikrine' katılmadığını aktaran Vance, 'Oysa anlaşmanın temel yapısı, İran'ın davranışlarında bir değişiklik yapmadığı sürece hiçbir fayda, tek bir şey bile elde edemeyeceği yönünde.' dedi.

Vance, İran yönetimi içerisinde ABD ile 'daha iyi ilişkiler kurmak isteyenlerin' olduğunu savunarak, anlaşmanın amacının Hürmüz Boğazı'nı açmak, İran'ın nükleer programındaki 'ABD kazanımlarının' bir kısmını güvence altına almak ve İran'a Washington yönetimiyle 'iyi ilişkiler kurma' fırsatı vermek olduğunu belirtti.

ABD Başkan Yardımcısı Vance, mutabakatın ardından petrol fiyatlarının düştüğünü hatırlatarak 'Dolayısıyla, anlaşmanın eleştirmenlerinin İranlıların elde ettikleri konusunda söyledikleri bazı şeylerde, aynı zamanda ABD'nin elde ettikleri konusunda da yanıldıkları şimdiden kanıtlanmış oluyor.' değerlendirmesinde bulundu.

İran ve ABD, Pakistan aracılığında yapılan müzakere süreci kapsamında 14 Haziran'da savaşın durdurulması ve taraflar arasındaki sorunların görüşmelerle çözülmesini öngören 14 maddelik bir mutabakata vardıklarını duyurmuştu.

İslamabad Mutabakatı adı verilen mutabakat zaptı, 18 Haziran'da İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından dijital ortamda imzalanarak yürürlüğe girmişti.

Mutabakat, Lübnan dahil olmak üzere savaşın sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı'nın açılması, ABD'nin İran'a uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması gibi maddeleri içeriyor.

Mutabakat zaptının imzalanmasının ardından tarafların, nihai anlaşmaya varılması için İran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılması gibi konularda kısa süre içinde 60 günlük müzakere sürecine başlaması bekleniyor.

Muhabir: Yasin Yorgancı

İskender Bey Meydanı'nda toplanan göstericiler, Zvernec'teki bir sahilin, ABD Başkanı Donald Trump'ın kızı Ivanka Trump ile damadı Jared Kushner'le bağlantılı olduğu öne sürülen turizm projesi kapsamında satılmasını protesto etti.

Çeşitli pankartların ve dövizlerin taşındığı gösteride vatandaşlar, Arnavutluk bayraklarıyla Ulus Şehitleri Bulvarı'nda bulunan Başbakanlık binasına yürüdü.

Göstericilerden 63 yaşındaki Bashkim Mehaj, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Başbakan Edi Rama'nın istifa etmesi gerektiğini söyledi.

Londra'dan geldiğini, 30 yıldır İngiltere'de yaşadığını aktaran Mehaj, 'Protesto eden bu insanları desteklemeye geldim çünkü çok haklılar ve birçok sebepleri var. Edi Rama bir an evvel istifa etmeli çünkü ulusu mahvetti, benim için o ülkenin düşmanı ve istifa etmeli. Edi Rama'nın istifa etmesini istiyoruz. Hükümet değişmeli çünkü buradaki durum komünizm döneminden bile daha kötü, bu skandal.' diye konuştu.

Bir diğer gösterici 48 yaşındaki Sokol Locaj da 30 yıl Arnavutluk'un dışında yaşadığını ve İtalya'dan geldiğini aktardı.

Arnavut halkının çok büyük bir tarihe sahip kadim bir halk olduğunu belirten Locaj, 'Bugün meydanda bulunan insanların değeri tüm dünyadan, tüm Avrupa'dan görülüyor. Bu nedenle Başbakan ve iktidardakiler bu çok zeki ve çok güzel insanlara hesap vermek zorundadır.' ifadelerini kullandı.

Locaj, Başbakan Rama, ana muhalefet lideri Sali Berisha ve tüm siyasetçilerin yerini hak edenlere bırakması gerektiğine işaret ederek 'Ben bu devrimi, barış ve adalet devrimi olarak adlandırmak isterim, hakikat burada.' dedi.

Başbakanlık binası önündeki konuşmaların ardından göstericiler, başkent Tiran sokaklarında yürüyüşlerini sürdürdü.

Göstericiler, Başbakan Rama istifa edene kadar gösterilerine devam edeceklerini ifade etti.

Arnavutluk basınındaki haberlerde, Arnavutluk Özel Savcılığının söz konusu projeye ilişkin soruşturma başlattığı bildirilmişti.

Rama ise CNN'e yaptığı açıklamada, Zvernec'teki projenin, Trump ailesine ait olduğu yönündeki iddiaları reddetmişti.

30 Mayıs'ta başlayan ve binlerce kişinin katıldığı gösterilerin 4'üncü gününde, polis göstericilere tazyikli suyla müdahale etmişti.

Kushner'le bağlantılı olduğu belirtilen projenin maliyetinin, yaklaşık 4 milyar dolar olacağı ifade ediliyor.

Muhabir: Dzihat Aliju, Fatjon Cuka

Bu yıl forumun ana temasının 'Enerji Güvenliği için Ortaklık' olduğunu belirten Bayraktar, 'Günümüz dünyasında bu 3 unsurdan herhangi birini bir diğeri uğruna feda edilebilir görmüyoruz. Zira enerji güvenliği artık hiçbir ülkenin tek başına tesis edebileceği bir olgu değildir. Bu zorlu denklemde Türkiye olarak önceliklerimiz çok net, enerji güvenliğimizi güçlendirmek, dışa bağımlılığımızı azaltmak, ekonomik büyümeyi desteklemek ve 2053 Net Sıfır hedefimize ulaşmak.' dedi.

Bayraktar, yenilenebilir enerjinin Türkiye'nin toplam kurulu gücünün yaklaşık yüzde 65'ini oluşturduğunu, bu kapasiteyle ülkenin yenilenebilir enerjide Avrupa'nın beşinci, dünyanın ise on birinci ülkesi konumunda bulunduğunu dile getirdi.

Yeni enerji mimarisini inşa etmek için çalıştıklarını söyleyen Bayraktar, şöyle devam etti:

'İnşallah bu yılın sonunda güneş enerjisi, kurulu güç kapasitemizdeki en büyük tekil kaynak haline gelecektir. Bununla da yetinmiyor, elektrifikasyon eksenli, her zamankinden daha esnek, daha dijital ve daha dayanıklı yeni bir enerji mimarisi inşa etmeyi hedefliyoruz. En temiz, hızlı ve ekonomik enerji, üretmek, ithal etmek ya da bedelini ödemek zorunda kalmadığımız enerjidir. Enerji Verimliliği Strateji Belgesi 2030 ve İkinci Ulusal Enerji Verimliliği Eylem Planı'mız kapsamında, binalardan sanayiye, ulaştırmadan tarıma kadar tüm sektörlerde 2030 yılına kadar 20 milyar doların üzerinde yatırım öngörüyoruz.'

Bakan Bayraktar, Türkiye'nin hedefinin enerji tüketiminde yüzde 16'lık azalma ve 100 milyon ton emisyonun önlenmesi olduğunu, bu yolda son 2 yılda 7,6 milyar dolarlık yatırımın hayata geçirildiğini ifade etti.

Söz konusu yatırımların şimdiden 4,6 milyon ton eş değer petrol tasarrufu sağladığını ve 14,3 milyon ton karbon emisyonunun önüne geçtiğini söyleyen Bayraktar, 'İşte bu iki alan, yani yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği, Türkiye ile Almanya'nın birlikte hızla ilerleyebileceği son derece büyük bir potansiyele sahip işbirliği alanlarıdır. Boru hatlarına, yer altı depolama tesislerine, özellikle büyük ölçekli yüzen gazlaştırma tesislerine ve komşularımızla çok sayıda enterkonneksiyon projesine yatırım yaptık.' diye konuştu.

Bayraktar, Türkiye'nin, bulunduğu stratejik konumla sadece kendi ihtiyacını karşılamadığına, güzergah ve arz çeşitlendirmesi yoluyla Avrupa'nın enerji güvenliğine de kritik katkılar sağladığına dikkati çekti.

Almanya ile köklü işbirliğinde önemli bir güne şahitlik edildiğini yeni protokolle Türk-Alman Enerji Ortaklığı'nın 'Türk-Alman Enerji ve Madenler Ortaklığı' haline geldiğini belirten Bayraktar, şunları ifade etti:

'Bu, yalnızca bir isim değişikliği değil, ortak hedeflerimizin bilinçli, stratejik ve vizyoner bir biçimde genişletilmesidir. Bu doğrultuda, kritik ham maddeler alanında başlatılan ilk kurumsal temasları memnuniyetle karşılıyoruz. Önümüzdeki dönemde araştırma kuruluşlarımızı, kamu kurumlarımızı ve sanayimizi bir araya getiren daha kurumsal bir işbirliği mekanizmasını bu güçlü zemin üzerine inşa etmemiz gerektiğini de ifade etmek istiyorum. Türkiye, hem zengin maden potansiyeli hem de bu alandaki işleme kapasitesini geliştirme iradesiyle bu denklemde güvenilir ve güçlü bir ortak olmaya hazırdır. Ortak vizyonumuzu hayata geçirirken, en güçlü olduğumuz alanlarda ortaklığımızı derinleştirmeyi hedefliyoruz.'

Bakan Bayraktar, Türkiye'nin bu yıl COP31 Başkanlığını üstlendiğini hatırlatarak, Türkiye'nin bu uluslararası sorumluluğu elektrifikasyon, enerji verimliliği ve güvenliği gibi başlıklarda küresel ölçekte somut, adil ve uygulamaya dönük sonuçlar üretmek için kullanacağını söyledi.

Yenilenebilir enerji yatırımlarının öncelik olmaya devam edeceğinin altını çizen Bayraktar, şunları kaydetti:

'Şebeke modernizasyonu, enerji depolama, dijitalleşme ve yapay zeka tabanlı enerji çözümleri önceliğimiz olmaya devam edecek. Bu kapsamda, Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı ihalelerimizde ve deniz üstü rüzgar hedeflerimizde Alman yatırımcıları görmekten büyük bir memnuniyet duyacağız. Bu ölçekte bir dönüşüm ki yatırım ihtiyacını 2035'e kadar 80 milyar doların üzerinde öngörüyoruz, güçlü ve sürdürülebilir bir finansmana bağlıdır. Alman finans kuruluşlarıyla işbirliğimize büyük önem veriyoruz. Hem kamu hem de özel sermayeyi harekete geçiren elverişli bir finansman ortamını birlikte oluşturmayı arzu ediyoruz. Bugün atılan imzalar ve başlatılacak yeni ortaklıklar, yalnızca ekonomilerimizi değil, bölgemizin istikrarını ve refahını da güçlendirecektir. Türkiye ve Almanya olarak, daha temiz ve daha güvenli bir enerji geleceğini birlikte inşa edebileceğimize yürekten inanıyorum. Ortaklığımızın bir sonraki sayfasını 2027'de Berlin'de açmayı ümit ediyorum.'

Muhabir: Gülşen Çağatay, Duygu Alhan

'(Trump) Aydınlık dünyanın insani çıkarlarına çok ağır bir zarar verdiniz ve Amerika'nın aşağılanmasına yol açan Başkan olarak sonsuza dek hatırlanabilirsiniz. Bize, yani İsraillilere ihanet ettiniz.'

Yazıda, Trump'ın tarihsel mirasına ve Nobel ödülü hırsına da doğrudan göndermeler yapılarak sert bir kıyaslamaya gidildi.

Trump'ın sadece arzuladığı Nobel ödülünü değil, dünyada kendisiyle alay eden herkesin ebedi saygısını kazanma şansını kendi eliyle ittiği savunulan yazıda şunlar vurgulandı:

'Gelmiş geçmiş en büyük başkan olabilirdiniz ama başaramadınız... (İran ile) Bir teslimiyet anlaşması imzalayarak başarısız oldunuz. (Gelmiş geçmiş en büyük ABD Başkanı olma) İddia ettiğiniz gibi, o Başkan olabilirdiniz ama başaramadınız. Fırsatı kaçırdınız. Bunun yerine, Amerika'nın aşağılanmasına yol açan, onun stratejik gücüne ve dünyadaki öncü statüsüne ciddi şekilde zarar veren Başkan olarak sonsuza dek hatırlanacaksınız.'

Yazıda, Trump'ın Orta Doğu politikası ve 'megalomanca' olarak nitelendirilen çıkışlarına da sert eleştiriler yöneltildi.

Trump'ın daha önce gazetecilere verdiği demeçlerde İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu için kullandığı 'Onu hapisten ben kurtardım.' şeklindeki ifadelerinin yalancılık olarak nitelendirildiği yazıda, ABD Başkanı'nın 'Ben olmasam İsrail var olmazdı.' sözlerine de sert tepki gösterildi.

Yazıda, İsrail'in Trump'tan önce de var olduğu ve ondan sonra da var olacağı savunularak, ABD'nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee'nin 'İsrail olmasaydı, Amerika var olmazdı.' sözlerine atıf yapıldı.

İkinci dönemindeki Trump'ın İran ile 'teslimiyet mutabakatıyla' Cumhuriyetçilere faydadan çok zarar vereceği belirtilen yazıda, petrol fiyatlarındaki düşüşün aldatıcı bir iyimserlik oluşturduğu vurgulandı.

Yazıda, gelecekte İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden kısıtlaması durumunda çok daha büyük bir krizin patlak vereceği savunularak, Trump'ın kendi eliyle ABD'yi zayıflattığı iddia edildi.

Trump'ın sert sözlerle hedef alındığı yazı şu şekilde tamamlandı:

'(İsrailliler) Kendimizi ihanete uğramış hissediyoruz, daha azı değil. Çünkü tüm kusurlarınızla birlikte kalbinizin doğru yerde, bizimle olduğu görünüyordu. Buna karşı hareket ettiniz. Sabrınızı, ahlaki ve liderlik pusulanızı kaybettiniz. Sadece bundan geri adım atar ve İran ile nihai bir anlaşmaya varmaktan kaçınırsanız bir düzeltme olabilir.'

Yazının tonundaki sertlik, Trump ile Adelson ailesi arasında geçmişten beri süregelen ve zaman zaman kamuoyuna yansıyan 'sadakat' krizlerini yeniden akıllara getirdi.

Trump, geçmişte en büyük destekçilerinden olan milyarder Sheldon Adelson'ın eşi Miriam Adelson'a Beyaz Saray'da ülkenin en yüksek sivil nişanı olan 'Başkanlık Özgürlük Madalyası'nı takmıştı.

Ancak Trump daha sonra yaptığı bir konuşmada, madalya taktığı bu isme bizzat 'Önceliğin İsrail mi yoksa ABD mi?' diye sorduğunu, fakat karşılığında hiçbir cevap alamadığını itiraf etmişti.

Gazetede çıkan söz konusu sert yazı, Trump'ın İsrail ve Yahudi lobisiyle olan ilişkilerinde iplerin gerildiğinin göstergesi olarak yorumlandı.

Muhabir: Muhammet Nazım Taşcı

Haberlere göre, İsrailli yetkili, Hizbullah ile yeni ateşkesin devreye girdiğini kaydederek İsrail ordusunun Lübnan'ın güneyinde işgal ettiği bölgeden çekilmeyeceğini ve herhangi bir saldırı durumunda karşılık vereceklerini ileri sürdü.

İran ve ABD arasında varılan mutabakata göre Lübnan dahil tüm cephelerde ateşkes uygulanacağı belirtilmiş, bu durum İsrail'de tepkilere neden olmuştu.

Muhabir: Faruk Hanedar

Faiz kararında yüzde 14,5 seviyesinin korunması ile faizin yüzde 14,25 veya yüzde 14'e indirilmesi şeklinde üç seçeneği değerlendirdiklerini anlatan Nabiullina, kararın tüm görüşlerin dengeli biçimde ele alınması sonucunda verildiğini ifade etti.

Nabiullina, iş dünyası, kamu kurumları ve uzmanlardan faiz indirimi yönünde çok sayıda çağrı geldiğine işaret ederek, 'Bunu baskı olarak değerlendirmiyoruz ve kararlarımızı kendi analizlerimize dayanarak bağımsız şekilde alıyoruz.' dedi.

Bütçe politikasının, gelecek 3 yıl boyunca öngörülenden daha 'teşvik edici' olacağını vurgulayan Nabiullina, şu ifadeleri kullandı:

'Gelecekteki enflasyonist riskler belirgin şekilde arttı. Son aylarda kredi büyümesi önemli ölçüde hızlandı. Bu durum, faiz oranlarının daha da düşürülmesi için kalan alanı sınırlayabilir. Politika faizi patikası tahmini revize edilirse, bunun aşağı değil, büyük ihtimalle yukarı yönlü gerçekleşmesini bekliyoruz.'

Bu ay gerçekleştirilen enflasyon beklentileri anketinde, akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin etkisinin yer almadığını söyleyen Nabiullina, bu etkinin temmuz anketinde görülebileceğini kaydetti.

Akaryakıtın, fiyat beklentileri açısından önemli bir gösterge olduğunu dile getiren Nabiullina, fiyat artışının geçici kalıp kalmayacağının ve diğer ürünlerin maliyetlerine ne ölçüde yansıyacağının takip edileceğini belirtti.

Rusya'da akaryakıtın ortalama fiyatı, Ukrayna'nın ülkedeki rafinelere yönelik insansız hava aracı (İHA) saldırılarının da etkisiyle yılın başından bu yana yaklaşık yüzde 6,6 arttı.

Rusya Merkez Bankası, bugünkü toplantıda politika faizini yüzde 14,5'ten yüzde 14,25'e indirmişti.

Muhabir: Emre Gürkan Abay

Salim, İsrail'in Yemen'deki Husilerden kaynaklanan tehdidi yakından takip etmeyi ve Türkiye'nin Mogadişu'daki güçlü askeri varlığını dengelemeyi amaçladığını vurguladı.

İsrail için Somali'nin zayıf olması ve toprak bütünlüğünün bozulmasının bir öneminin olmadığına dikkati çeken Salim, 'İsrail, Berbera'da stratejik bir konum elde ederek Somali'nin zayıf egemenlik yapısını, kendi jeopolitik çıkarları doğrultusunda değerlendirmeye çalışmaktadır.' ifadesini kullandı.

Salim, Somaliland ile İsrail arasındaki anlaşmanın tamamen karşılıklı çıkarlara dayandığına işaret ederek, 'İsrail, diplomatik tanımayı stratejik bir araç olarak kullanıyor.' dedi.

Salim, İsrail'in Somaliland'ı tanımasının uluslararası sistemdeki değişimin bir yansıması olduğunu söyledi.

İsrail'in Somaliland'ı tanımasının, uluslararası düzenin giderek zayıfladığı Soğuk Savaş döneminin klasik stratejilerinin, bugüne yeniden uygulanmasından ibaret olduğuna dikkati çeken Salim, İsrail'in Somaliland'i destekleyerek eski Başbakan David Ben-Gurion'un 1950'li yıllarda geliştirdiği 'Çevre Stratejisi'ni yeniden hayata geçirmesinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

Salim, 'İsrail, kendisine karşı mesafeli komşularını aşarak çevre kuşaktaki ortaklarla işbirliği kurmaya çalışırken, aynı zamanda küresel normların zayıflamasından ve Somali'deki uzun süreli devlet kırılganlığından yararlanmaktadır.' dedi.

İsrail'in güvenlik odaklı yaklaşımının sahadaki karmaşık gerçekleri göz ardı ettiğini belirten Salim, şu ifadeleri kullandı:

'Somaliland, istikrarlı bir askeri üs olmaktan ziyade ekonomik açıdan izole edilmiş ve ciddi iç sorunlarla mücadele eden bir yapıya sahiptir. Somaliland yönetimi, doğudaki bölgelerin kontrolünü bugün federal düzeyde tanınan Kuzey Doğu Eyaleti'ne (eski SSC-Khatumo) kaptırmasının ardından fiili hakimiyet alanında önemli ölçüde daralma yaşamıştır. İsrail, bölgeyi 'stratejik bir sıçrama tahtası' olarak görürken, Somaliland yönetiminin öncelikli ihtiyacı ekonomik kalkınma ve altyapı yatırımlarıdır.'

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 26 Aralık 2025'te Somaliland'ı 'bağımsız ve egemen devlet' olarak tanıdıklarını açıklamıştı. Bu kararla İsrail, 'Somaliland'ı tanıyan ilk ve tek ülke' oldu.

Somaliland, 1991'de Somali'den tek taraflı bağımsızlığını ilan etmiş ancak bugüne kadar Birleşmiş Milletler üyesi hiçbir ülke tarafından bağımsız bir devlet olarak tanınmamıştı.

Somali Federal Hükümeti ise Somaliland'ı ülkenin ayrılmaz bir parçası olarak görüyor ve bölgeyi ilgilendiren uluslararası anlaşmalar ile diplomatik girişimlerin yalnızca Mogadişu'daki federal hükümetin yetkisinde olduğunu vurguluyor.

Muhabir: Mohamud Ismail Kulane