11.00-16.00 Saatleri Arasında Dikkat

Meteoroloji uzmanları, güneş ışınlarının en dik geldiği 11.00 ile 16.00 saatleri arasında sıcak çarpması riskinin arttığını ifade ediyor. Hatay'da yüksek nem oranının da etkisiyle vatandaşların hissettiği sıcaklığın termometrelerin gösterdiği değerin üzerine çıkabileceği belirtiliyor.

Nem Etkisi Sıcaklığı Daha Fazla Hissettiriyor

Uzmanlara göre yüksek nem, vücudun terleme yoluyla kendini soğutmasını zorlaştırıyor. Bu durum özellikle açık alanda çalışanlar ile yaşlı ve kronik hastalığı bulunan kişiler için ciddi sağlık riskleri oluşturabiliyor.

Hataylılara Uyarılar

Uzmanlar sıcak havalarda şu önlemlerin alınmasını öneriyor:

• 11.00-16.00 saatleri arasında mümkün olduğunca dışarı çıkılmamalı.
• Bol su tüketilmeli, susamayı beklemeden sıvı alınmalı.
• Açık renkli ve ince kıyafetler tercih edilmeli.
• Güneş altında uzun süre kalınmamalı.
• Yaşlılar, çocuklar ve kronik hastalığı bulunanların sağlık durumları yakından takip edilmeli.

Meteoroloji, sıcak hava dalgasının önümüzdeki günlerde de etkisini sürdüreceğini bildirirken, Hatay'da vatandaşların özellikle öğle saatlerinde dikkatli ve tedbirli olması gerektiği vurgulanıyor.

Muhabir: Zafer Fatih Beyaz

Ülke genelinde devreye alınan sistem kapsamında, Mersin'in Akdeniz ilçesindeki bir markette konuşlu istasyona giden vatandaşlar, Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) iade makinesi önünde sırasını bekliyor.

Sırası gelen vatandaşlar, DOA logosu bulunan plastik, cam şişe ve alüminyum ambalajlarını DOA uygulamasıyla entegreli iade makinelerine bırakıyor.

İşlemler sonrasında iade bedeli, vatandaşların uygulamadaki dijital cüzdana yükleniyor.

- 'Bugün gerçekten iyi bir yoğunluk var'

Marketteki istasyon sorumlusu Cüneyt Zorlular, AA muhabirine, sistem sayesinde vatandaşların her iade ettikleri ambalaj için 1 lira teşvik bedeli aldığını söyledi.

İstasyonların ilgi gördüğünü anlatan Zorlular, 'Bugün gerçekten iyi bir yoğunluk var. Bu kadar hareketlilik olmasını beklemiyorduk. Pet ve cam şişe ile teneke kutularda DOA logolu olanların hepsini makine kabul ediyor. Herkes atıklarını getirip buraya atmalı. Doğayı koruma adına da iyi oluyor.' diye konuştu.

Osmaniye'nin Kadirli ilçesinde de vatandaşlar, bazı marketlere konulan DOA iade makinelerini kullanmaya başladı.

Vatandaşlar ellerindeki plastik, cam şişe ve alüminyum ambalajları iade makinelerine bırakarak ürün bedelini dijital cüzdanlarına alma şansı buluyor.

27 Ağustos Son Gün

AFAD tarafından yapılan açıklamada, ön borçlandırma işlemlerini henüz tamamlamayan vatandaşların 27 Ağustos 2026 tarihine kadar işlemlerini tamamlamaları gerektiği belirtildi. Süre içerisinde işlemlerini tamamlamayan vatandaşların hak kaybı yaşayabileceği vurgulandı.

İmzalamayana Konut Teslim Edilmeyecek

Duyuruda, borçlandırma senedine imza atmayan hak sahiplerine konut tesliminin yapılmayacağı açıkça ifade edildi. Ayrıca 7269 sayılı Kanun'un 3177 sayılı Kanun ile değişik 40. maddesi gereğince, 60 günlük yasal süre içinde borçlandırma işlemlerini tamamlamayanların hak sahipliklerinin iptal edileceği bildirildi.

Mağduriyet Yaşanmaması İçin Uyarı

AFAD, hak sahiplerinin herhangi bir mağduriyet yaşamamaları adına belirtilen süreyi dikkate almalarını ve gerekli işlemleri zamanında tamamlamalarını istedi.

Osmanlı'dan Cumhuriyet dönemine uzanan çok sayıda objenin sergilendiği ev, ziyaretçilerine Anadolu'nun kültürel mirasını yakından tanıma imkanı sunuyor.

Koleksiyonun en dikkat çeken bölümlerinden birini, Anadolu'nun farklı bölgelerinde kullanılmış yaklaşık 200 gelin fesi oluşturuyor. Altın, gümüş ve pirinç paralarla süslenen fesler, geleneksel kadın giyim kültürünün önemli örnekleri arasında yer alıyor.

Kültür evinde ayrıca, II. Abdülhamid dönemine ait atama beratları, ıslak imzalı Osmanlı belgeleri, eski kitaplar, radyolar, plaklar, dikiş makineleri, silahlar ve günlük yaşamda kullanılan çok sayıda tarihi eşya sergileniyor. Geleneksel tarım aletleri de koleksiyonun önemli parçaları arasında bulunuyor.

Tekstil bölümünde ise yaklaşık 100 yıllık gelinlikler, üçetekler, şalvarlar, Tokat yazmaları ile yüzlerce el işi oya örneği yer alıyor. Koleksiyon, Anadolu'nun geleneksel giyim kültürünü yansıtan zengin örnekleri bir araya getiriyor.

-'Eserlerin büyük bölümünü kendi imkanlarımla topladım'

İsmail Boyacı, gazetecilere, koleksiyondaki eserlerin büyük bölümünü yıllar içerisinde kendi imkanlarıyla temin ettiğini söyledi.

Uluğbey köyünde eski evlerin zamanla yıkılması nedeniyle yöreye ait birçok kültürel değerin kaybolduğunu belirten Boyacı, eksik kalan eserleri bit pazarları, müzayedeler ve antikacılardan satın aldığını ifade etti.

Koleksiyonda yer alan eserlerin çok azının köyden temin edildiğini dile getiren Boyacı, 'Burada sergilenen eserlerin belki 40-50 tanesi köyümüzden çıkmıştır. Diğerlerinin tamamını para vererek temin ettim.' dedi.

Geçmişten bugüne ulaşan kültürel mirası gelecek kuşaklara aktarmayı amaçladığını kaydeden Boyacı, 'Elimden geldiğince bu eserleri koruyarak doğup büyüdüğüm topraklara hizmet ettiğimi düşünüyorum.' diye konuştu.

Boyacı, Isparta Valiliği desteğiyle köyde 1935 yılında imece usulüyle inşa edilen tarihi ilkokul binasının restore edildiğini belirterek, hazırlıkların tamamlanmasının ardından yapının müze olarak hizmete açılmasının planlandığını anlattı.

Yeni müzede her odanın farklı bir koleksiyona ayrılacağını aktaran Boyacı, kendi koleksiyonundaki parçaların da burada sergilenmesinin planlandığını sözlerine ekledi.

Hatay Gazeteciler Cemiyeti, yerel basının güçlenmesine yönelik çalışmalarını sürdüreceğini belirtti.

Milyonfest, bu yıl beşinci kez Hatay'ın Arsuz ilçesinde müzikseverleri bir araya getirecek. Dört gün sürecek festival boyunca binlerce kişinin Gözcüler Plajı'nda buluşması bekleniyor. Organizasyon kapsamında bilet satışları başlarken, festival alanının kapıları her gün saat 15.00'te açılacak.

En Çok Merak Edilen Konu: Hangi Sanatçılar Gelecek?

Festival tarihinin netleşmesinin ardından gözler organizasyonun açıklayacağı sanatçı listesine çevrildi. Milyonfest organizasyonu, 2026 yılı sahne alacak isimleri henüz kamuoyuyla paylaşmadı. Gün gün konser programının ve sanatçı kadrosunun önümüzdeki günlerde açıklanması bekleniyor.

Geçmiş yıllarda Milyonfest Arsuz sahnesinde Türkiye'nin sevilen birçok sanatçısı ve grubu yer almış, festival binlerce müzik tutkununu Hatay'da buluşturmuştu. Bu yıl da benzer şekilde güçlü bir kadronun açıklanması bekleniyor.

Festival Ne Zaman?

• Tarih: 6-7-8-9 Ağustos 2026
• Yer: Arsuz Gözcüler Plajı
• Kapı Açılışı: 15.00
• Sanatçı Kadrosu: Henüz açıklanmadı.

Festival programı ve sahne alacak sanatçılar açıklandığında gelişmeler kamuoyuyla paylaşılacak.

Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğü Kapalı Spor Salonu bahçesinde hizmete açılan 20 metre uzunluğunda 10 metre genişliğe, 1,20 metre derinliğe sahip portatif yüzme havuzu, yaz tatilinde yüzme bilmeyen çocukları ağırlıyor.

Gençlik ve Spor İlçe Müdürü Ferit Ali Gündel, gazetecilere, çocukların havuza ilgi gösterdiğini söyledi.

Çocukların yüzme öğrenerek keyifli vakit geçirdiklerini anlatan Gündel, 'Çocuklarımız hem yaz tatillerini verimli bir şekilde değerlendiriyor hem de yüzme öğreniyor. Bütün çocuklarımızı yaz spor okullarımıza bekliyoruz' diye konuştu.

İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince Cumhuriyet ve Mimar Sinan mahallelerinde 'abartı' olarak tabir edilen ve aşırı ses çıkaran egzoz kullanılan motosikletlere yönelik denetim yapıldı.

Denetimlerde 'abartı egzoz' tespit edilen 9 motosikleti trafikten meneden ekipler, sürücülere toplam 1 milyon 350 bin lira ceza kesti.

A Milli Takım, ilk karşılaşmasını 25 Eylül Cuma günü Fransa ile Kocaeli Stadyumu'nda, ikinci maçını ise 28 Eylül Pazartesi günü İtalya ile Bursa'daki Atatürk Spor Kompleksi'nde oynayacak.

Ay-yıldızlılar, 2 Ekim Cuma günü Liege kentindeki Maurice Dufrasne Stadyumu'nda Belçika, 5 Ekim Pazartesi günü de Bologna şehrindeki Renato Dall'Ara Stadyumu'nda İtalya ile karşılaşacak. Dört karşılaşma da TSİ 21.45'te başlayacak.

Kocaeli Stadyumu, son olarak Türkiye'nin 2026 FIFA Dünya Kupası Avrupa Elemeleri'nde Gürcistan ile oynadığı karşılaşmaya ev sahipliği yaptı. A Milli Takım, sahadan 4-1 galip ayrılmıştı.

Milliler, Bursa'daki Atatürk Spor Kompleksi'nde oynadığı son müsabakada, 2026 FIFA Dünya Kupası Avrupa Elemeleri'nde Bulgaristan'ı 2-0 yenmişti.

Bologna'daki Renato Dall'Ara Stadyumu da İtalya ile Türkiye arasında 2024 Avrupa Şampiyonası öncesinde oynanan özel maça ev sahipliği yapmış, müsabaka golsüz beraberlikle sonuçlanmıştı.
 

Muhabir: Emrah Oktay

Nisan ayında oynanan CEV Kupası finalinde Galatasaray Daikin Kadın Voleybol Takımı, 3-2 kazandığı maçın rövanşında İtalya'nın Reale Mutua Fenera ekibini 3-1 yenerek şampiyon olmuştu.

Açıklamada ayrıca, kadınlarda Galatasaray Daikin ile birlikte İtalya'nın Igor Gorgonzola Novara takımı, erkeklerde ise İspanya'dan Guaguas Las Palmas, Romanya'dan Dinamo Bükreş ve İtalya'dan Trentino Itas'ın 'wild card' hakkı kazandığı belirtildi.

Muhabir: Emre Aşıkçı

Barcelona'ya 2022'de Chelsea'den transfer olan Christensen, İspanya ekibiyle üç İspanya LaLiga şampiyonluğu, bir İspanya Süper Kupası ve bir İspanya Kupası (Copa del Rey) şampiyonluğu yaşadı.

Muhabir: Emre Aşıkçı

Yazıda, vatandaşların huzurunu, güvenliğini ve esenliğini sağlamak, telafisi mümkün olmayan zararları önlemek amacıyla havai fişeklerin isabet ettiği yerlerde yangın çıkarma riskine karşı dikkat edilmesi ve konunun hassasiyetle takip edilmesi konusunda gerekli uyarıların yapıldığı belirtildi.

Yaz mevsimiyle birlikte hava sıcaklıklarında görülen artışların, ormanlık alanda yoğunlaşan insan ve araç hareketliliğiyle kasten ya da kusurlu davranışlar neticesinde olası orman yangınlarının önüne geçebilmek için Valilik kararıyla ormanlık alanlara girişlerin 8 Haziran-15 Ekim arasında yasaklandığı hatırlatılan yazıda, yaz mevsiminin etkisini göstermesiyle artan orman yangını vakalarının önüne geçebilmek amacıyla alınan tüm tedbirlere ilave tedbirler alınması gerektiği kaydedildi.

Bu kapsamda, İstanbul genelinde havai fişek, işaret fişeği, meşale ve benzeri patlayıcı/yanıcı maddelerin satışı ve kullanımının 16 Temmuz-28 Ekim tarihlerin yasaklandığı bildirilen yazıda, başta kaymakamlar olmak üzere sıralı, sorumlu amirlerce konunun titizlikle takip edilmesi, tüm kolluk birimlerince denetimlerin aralıksız sürdürülmesi, söz konusu yasağa uymayanlar hakkında gerekli yasal işlemlerin yapılarak uygulamada herhangi bir aksaklığa meydan verilmemesi hususunda uyarılarda bulunuldu.

Muhabir: Hamdi Dindirek

İkinci Dünya Savaşı'nın Avrupa kıtasında yarattığı yıkımın karşısında nüfuzunu artıran Sovyetler Birliği'nin olası bir saldırısı ve yayılmacılığına karşı çıkmak, Avrupa'da siyasi bütünleşmeyi teşvik etmek ve kıtada milliyetçi militarizmin yeniden ortaya çıkmasını engellemek için 12 ülke, 4 Nisan 1949'da Washington'da Kuzey Atlantik Antlaşması'na imza attı.

Böylelikle ABD, Kanada, İngiltere, Fransa, Belçika, Hollanda, Lüksemburg, Norveç, Danimarka, İzlanda, İtalya ve Portekiz NATO'nun kurucu üyeleri oldu.

NATO'yu diğer örgütlerden farklı kılan ise Antlaşma'nın 5. maddesi oldu. Madde uyarınca müttefikler, 'bir veya daha fazla üyeye yönelik silahlı bir saldırının tüm üyelere yapılmış bir saldırı olarak değerlendirileceği' konusunda uzlaşırken, böyle bir saldırı gerçekleşmesi halinde ise her müttefik, karşılık olarak 'silahlı güç kullanımı da dahil olmak üzere gerekli gördüğü her türlü tedbiri alacağını' taahhüt etti.

İttifakın ilk önemli sınaması ise 1950 Kore Savaşı oldu. NATO kısa süre içinde, askeri bir karargaha sahip birleşik komuta yapısına kavuştu.

Dönemin tehditleri ışığında, Türkiye 1952'de NATO'ya dahil oldu.

1949-1991 yılları arasındaki Soğuk Savaş döneminde NATO'nun temel amacı Sovyetler Birliği'ni çevrelemek ve Avrupa'yı olası işgalden korumaktı.

Bu dönemde iki blok arasındaki güç dengesi, nükleer caydırıcılık üzerine kuruldu.

1989'da Berlin Duvarı'nın yıkılması ve ardından Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla NATO'nun geleceği de tartışma konusu haline geldi.

Bazı uzmanlar ittifakın varlık nedeninin ortadan kalktığını savunurken, NATO genişlemeye ve dönüşmeye devam etti.

NATO, 1990'lı yıllarda ilk kez kendi coğrafyasının dışında askeri operasyonlar yürütmeye başladı.

Bosna-Hersek ve Kosova müdahaleleri, NATO'nun yalnızca üye ülkeleri savunan bir yapı olmaktan çıkarak kriz yönetimi görevleri üstlenen bir örgüte dönüşmesinin ilk örnekleri olurken, bu süreç, NATO'nun 'alan dışı' operasyonlarının önünü açtı.

2001'de ABD'de gerçekleştirilen terör saldırıları ise ittifakın güvenlik anlayışını kökten değiştirdi.

İlk kez 5. maddeyi işleten NATO, Afganistan'da ittifakın en büyük ve en uzun operasyonunu başlattı.

Terörizm, ittifakın ana tehdit tanımları arasına girdi.

Rusya'nın 2014'te Kırım'ı yasa dışı ilhakıyla, ittifak yeniden dikkatini doğu kanadına çevirerek Rusya'yı tehdit olarak görmeye başladı.

24 Şubat 2022'de başlayan Rusya-Ukrayna savaşı ise NATO'nun savunma planlarını tamamen değiştirirken, müttefikler arasında savunma harcamalarının artırılması yeniden öncelik haline geldi.

ABD yönetiminin Avrupa kıtasına kendi güvenliğinin sorumluluğunu alma ve külfet paylaşımına katkı sağlama baskısı bir yandan transatlantik ilişkileri gererken diğer taraftan Ankara Zirvesi'nde ittifakın yeni bir dönüm noktasına doğru ilerleyeceğine ilişkin sinyaller arttı.

Şimdi, NATO'yu 'fabrika ayarlarına çevirecek', NATO 3.0 vizyonu gündemde yerini almaya başladı.

Yeni NATO 3.0 vizyonu, Avrupa'nın konvansiyonel savunmada liderliği üstlenmesi ve ABD'nin Avrupa'daki askeri varlığının gözden geçirilmesi ile Avrupalı müttefiklerin savunma harcamalarının artmasını sağlayarak 'bedavacılığa' son verilmesi olarak tanımlanıyor.

NATO, üye ülkelerin güvenlik ve savunma konularını görüşmek ve karar almasına imkan sağlamak için önemli bir platform görevi görüyor.

Her gün yüzlerce sivil, askeri yetkili, NATO personeli ve üye ülkelerin ulusal delegasyonları Brüksel'deki karargahta görüş alışverişinde bulunurken, üye ülkelerin savunma ve dışişleri bakanları da genelde bakanlar toplantılarında yılda 2 kere bir araya geliyor.

32 ülkenin lideri de müttefik başkentlerinde düzenlenen zirvelerde buluşuyor.

İttifakta tüm kararlar ise oybirliğiyle alınıyor.

Kuruluşundan çok kısa süre sonra ittifaka resmi üye olan Türkiye, NATO'nun stratejik aklı ve operasyonel kapasitesine kilit katkı sunmaya devam ediyor.

İttifakın en büyük ikinci ordusuna sahip Türkiye, NATO içinde jeostratejik konumu, askeri kapasitesi, bölgesel nüfuzu, savunma sanayi alanındaki kabiliyetleri, etkin diplomasisi, lider kapasitesi ile harekat ve misyonlarına sağladığı katkılarla dikkati çekiyor.

Külfet paylaşımını yalnızca yetenek gelişimi ve savunma harcamalarında değil, aynı zamanda barış ve istikrara somut katkılarda bulunarak bölgesel sahiplenme ilkesiyle sürdüren Türkiye, NATO'nun harekat ve misyonlarına en fazla katkı veren ülkelerden biri olarak ön plana çıkıyor.

Türkiye ayrıca, NATO dışı ulusal harekat ve eğitim faaliyetleriyle de ittifakın güvenliğine doğrudan katkı sağlıyor.

İttifak bünyesindeki katkı payı sıralamasında 7'nci sırada yer alan Türkiye, aynı zamanda NATO Yetenek Hedefleri bağlamında en çok sorumluluk üstlenen başlıca müttefikler arasında bulunuyor.

Sınır ötesi harekatlardan terörle mücadeleye kadar çok geniş bir yelpazede edindiği tecrübeleri ittifaka taşıyan Türkiye, NATO'nun en etkin ve en hazırlıklı kuvvetleri arasında yer alıyor.

Son yıllarda savunma sanayisinde attığı dev adımla 2020-2024 dönemindeki savunma ihracatında küresel piyasada 11. sıraya yerleşen Türkiye, savunma ve havacılık sanayisinde 100 binden fazla personel istihdam ediyor.

Ülkede savunma sanayi alanında 3 bin 500'ün üzerinde firma faaliyet gösterirken, küresel insansız hava aracı pazarında Türkiye'nin yüzde 65'lik payı bulunuyor.

NATO'nun liderler düzeyinde zirvesine 7-8 Temmuz'da ikinci kez ev sahipliği yapacak Türkiye, aynı zamanda NATO'nun en kritik kuvvet yapılarından biri olan Müttefik Reaksiyon Kuvvetinin komutasını da üstlenmeye hazırlanıyor.

Böylelikle Türkiye, güçlü ordusu, gelişen savunma sanayisi ve kritik coğrafi konumuyla NATO'nun kolektif savunma ve caydırıcılık politikalarında merkezi rol üstlenmeye devam ediyor.

Muhabir: Şerife Çetin

Açıklamaya göre İsrail ordusu, Batı Şeria'nın kuzeyindeki Nablus kentine bağlı Cebel Şimal bölgesinde bazı evlere baskın düzenledi; Meyser Fakih'i gözaltına aldı.

Kentin kuzeyindeki Beyt Decin beldesinde evine baskın düzenlenen Filistinli Fatin Hanayişe gözaltına alındı. Bir hayır kurumunda görevli Hanayişe'nin kişisel bilgisayarına el konuldu.

Ramallah'ta ise Cemile Dahu ile Cemile Kenan İsrail güçleri tarafından gözaltına alındı. İsrail ordusu ayrıca El Halil kentinde Attaf Bedr'i gözaltına aldı.

Açıklamada, İsrail'in gözaltılarda, kadınları daha fazla hedef almaya başladığı vurgulandı.

Ayrıca Doğu Kudüs dahil olmak üzere Batı Şeria'nın çeşitli bölgelerinde gece saatlerinden bu yana düzenlenen baskınlarda biri basın mensubu 15 Filistinli gözaltına alındı.

Açıklamada gözaltı nedenlerine dair ise bilgi verilmedi.

Açıklamada, İsrail hapishanelerinde tutulan kadın Filistinlilerin sayısının 99'a ulaştığı kaydedildi.

İsrail hapishanelerinde tutulan basın mensuplarının sayısının 42'ye yükseldiği, bunlardan 2'sinin ise zorla kaybedildiği ifade edildi.

İsrail'in Gazze Şeridi'ne saldırı başlattığı Ekim 2023'ten bu yana ise kadınlar, çocuklar ve serbest kalan eski tutukluları hedef alan gözaltıların sayısının 24 bini aştığı bilgisi verildi.

Gözaltına alınanlardan yaşlı ve çocuklar dahil yaklaşık 770'inin kadın olduğu belirtildi.

İsrail'in Gazze Şeridi'ne saldırı başlattığı Ekim 2023'ten bu yana işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te de Filistinlilere yönelik gözaltı, baskın ve saldırılarda artış yaşanıyor.

Filistin resmi verilerine göre, 8 Ekim 2023'ten bu yana İsrail ordusu ve Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin saldırılarında Batı Şeria'da 1173 Filistinli hayatını kaybetti, yaklaşık 12 bin 700 kişi yaralandı.

Muhabir: Qais Omar Darwesh Omar, Halime Afra Aksoy

Röportajın ayrıntıları şöyle:

Soru: Sayın Genel Sekreter, özellikle son dönemde transatlantik ilişkilerde yaşanan gerilimler göz önüne alındığında, liderliğinizde gerçekleştirilecek Ankara Zirvesi'ne yönelik beklentiler oldukça yüksek. Siz de Ankara Zirvesi'nin Lahey Zirvesi'nden bile daha önemli olabileceğini ifade ettiniz. Ankara Zirvesi'nden hangi somut kararların çıkmasını beklemeliyiz? Sizce zirveyi başarılı kılacak sonuçlar neler olacaktır?

Mark Rutte: Ankara Zirvesi'ne gelecekte dönüp bakıldığında, insanların bunun verilen taahhütlerin hayata geçirildiği bir zirve olduğunu söylemesini umuyorum. Lahey'de sözleri verdik, Ankara Zirvesi de uygulama zirvesi olmalı.

Savunma harcamaları, hem Lahey'de ele alındı, hem de Ankara'da ele alınacak 3 temel başlıktan biri. Bu alanda Avrupalılar ve Kanada'nın yalnızca 2 yıl içinde savunmaya ilave 250 milyar dolara varan kaynak ayırmış olması gerçekten etkileyici.

Dolayısıyla 1 ya da 2 yıl içinde savunma harcamalarını artırabileceğimiz üst sınıra yaklaşmış bulunmaktayız. Ancak mesele yalnızca daha fazla kaynak ayırmak değil; silahlı kuvvetlerde görev yapacak kadın ve erkek personeli temin etmemiz, savunma sanayisinin üretim kapasitesini artırmamız gerekiyor. Bu kapasiteyi hızla büyütmek zorundayız.

İkinci önceliğimiz, Ukrayna'ya desteğin sürdürülmesi.

Üçüncü önceliğimiz ise daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa anlamına gelen 'NATO 3.0'ı inşa etmek. Bunun için savunma sanayisi üretimini ciddi ölçüde artırmamız gerekiyor. Çünkü savunma sanayisinin üretim kapasitesi, caydırıcılığımızın ayrılmaz bir parçası.

Bu da Lahey Zirvesi'nin önemli sonuçlarından biriydi. Ancak bu alanda hem ABD'de hem de Avrupa'da hala yapmamız gereken çok iş var. Yaklaşık 3 bin savunma sanayisi şirketine sahip Türkiye de bu açıdan önemli bir ülke. Ancak NATO olarak genel tabloda daha fazlasını yapmak zorundayız. Çünkü üretim ve teslimat süreleri hala çok uzun, üretim miktarımız ise ihtiyacın gerisinde kalıyor.

Bazı başarılı örnekler var ve genel olarak olumlu yönde ilerleme kaydediliyor. Ancak sözünü ettiğim 3 öncelik arasında savunma sanayisi üretiminin artırılması en önemli başlıklardan biri olarak öne çıkabilir. Nitekim Ankara Zirvesi'nin ilk gününde düzenlenecek Savunma Sanayi Forumu'nda da ağırlıklı olarak bu konuya odaklanacağız.

Soru: 'NATO 3.0'ı çok daha sık duymaya başladık. Siz de bunu dile getiriyor ve dönüşümün gerekli olduğunu söylüyorsunuz. Nedir 'NATO 3.0'? Bu kavram, müttefikler açısından ne ifade ediyor? Böyle bir dönüşüme neden ihtiyaç duyuldu?

Mark Rutte: Bu, Kanadalılar ve Avrupalıların daha fazla savunma harcaması yapması anlamına geliyor. Zira bu ülkeler sadece taahhütlerde bulunmuyor, aynı zamanda bu taahhütlerini fiilen yerine getiriyor. Bugün bunu uygulamalarda da görüyoruz. Dolayısıyla sadece söz vermekle kalmayıp verilen sözlerin tutulduğuna dair somut kanıtlar mevcut.

Bu, Ukrayna'nın Rusya'ya karşı yürüttüğü savaş nedeniyle de gerekli. Rusya'nın büyük çaplı askeri yığınağı karşısında saf davranamayız. Bu durum yalnızca Ukrayna bağlamında değil, genel olarak da geçerli. Gelecek dönemde NATO'nun mümkün olan en güçlü yapıya kavuşmasını istiyorsak, bu adımları atmak zorundayız.

'NATO 3.0', ABD'ye aşırı bağımlı olunan 'NATO 2.0'dan farklı bir yapıyı ifade ediyor. ABD, hem konvansiyonel askeri kapasitesiyle hem de nükleer caydırıcılığıyla Avrupa'daki varlığını sürdürecek. Ancak bundan sonraki süreçte Avrupa'nın daha fazla sorumluluk üstlendiği bir NATO göreceğiz.

Bu, daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa anlayışı çerçevesinde gerçekleşecek. Avrupa ülkeleri, çok yakın bir gelecekte NATO'nun 3 Müşterek Kuvvet Komutanlığı'nın komutasını devralacak.

Ukrayna'ya sağlanan mali destek konusunda da Avrupalılar öncü rol üstlenecek. ABD, kritik öneme sahip çok sayıda askeri teçhizat sağlamaya devam edecek ancak bunların finansmanını Avrupalılar ve Kanada karşılayacak.

Bütün bunlar, külfet paylaşımının daha adil olduğu, bu sayede çok daha güçlü hale gelen, Rusya karşısında caydırıcılığını artırmış ve Çin konusunda da saf davranmayan bir NATO anlamına geliyor.

Soru: Sizce bugün İttifakın karşı karşıya olduğu en büyük tehdit nedir? Önümüzdeki 10 yılda NATO'nun karşılaşacağı başlıca sınamalar hangileri olacak? Başka bir ifadeyle, NATO Genel Sekreteri olarak sizi geceleri uykusuz bırakan en büyük endişe nedir?

Mark Rutte: Genelde uyumaya çalışıyorum ancak beni uyanık tutacak bir konu varsa o da Rusya'dır. Ne yazık ki uzun vadede karşı karşıya olduğumuz temel tehdit Rusya. Bunu, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü bu akıl dışı saldırı savaşında açıkça görüyoruz. (Rusya Devlet Başkanı Vladimir) Putin, bu savaşta kendi vatandaşlarından, çoğunluğu erkek (ayda) 35 bin askerin öldürülmesini ya da ağır yaralanmasını göze alıyor. Bu durum, Ukrayna'nın sahada başarılı olduğunu gösteriyor. Ancak bu çatışmalarda hayatını kaybeden ya da ağır yaralanan askerlerin aileleri ve yakınları açısından bunun ne kadar büyük bir trajedi olduğunu da düşünmek gerekiyor.

Dolayısıyla en büyük tehdidin Rusya olduğunu söyleyebilirim. Ancak Rusya, Kuzey Kore, İran ve Çin'le birlikte hareket ediyor. Çin de askeri kapasitesini hızla artırıyor ve 2030'a kadar 1000 nükleer savaş başlığına sahip olması bekleniyor. Bu nedenle Çin konusunda da saf davranmamalıyız. İran ve Kuzey Kore'yle hareket eden bu dörtlü içinde, uzun vadede karşı karşıya olduğumuz temel tehdit yine Rusya olmaya devam ediyor. 

Soru: Ev sahibi ülke Türkiye'nin İttifaka katkısını nasıl değerlendiriyorsunuz? Türkiye'nin savunma sanayisinin NATO'nun kolektif güvenliği açısından önemi nedir? NATO, Türkiye'nin güvenlik kaygılarını daha iyi gözetmek için neler yapabilir?

Mark Rutte: Türkiye, NATO açısından son derece önemli bir ülke. Kurucu üyeler arasında yer almasa da İttifakın kuruluşundan yalnızca 3 yıl sonra, 1952'de NATO'ya katıldı. Dolayısıyla neredeyse en başından beri İttifakın bir parçası. Bugün de NATO'nun en güçlü ordularından birine sahip. Türk Silahlı Kuvvetleri son derece iyi donanımlı ve iyi eğitimli.

Bunun yanı sıra, yaklaşık 3 bin şirketten oluşan devasa bir savunma sanayisi altyapısına sahip olmanız da önemli bir avantaj. Büyük, orta ve küçük ölçekli bu şirketler inovasyona büyük önem veriyor; en yeni teknolojileri geliştiriyor ve örneğin Ukrayna savaşında sahadan edinilen dersleri savunma sanayisi üretimine yansıtıyor. Bu da Türkiye'nin savunma sanayisini son derece güçlü kılıyor.

İşte bu nedenle NATO Zirvesi Savunma Sanayi Forumu'nu 7 Temmuz'da Ankara'da düzenleme konusunda son derece kararlıydık. Amacımız elbette yalnızca Türkiye'nin değil, NATO'nun genel savunma sanayisi kapasitesini de ortaya koymak. Ancak böyle bir foruma Türkiye'nin ev sahipliği yapması son derece isabetli bir tercih.

ASELSAN'ı (nisan ayında) ziyaret ettim. Bu şirketi yakından görmek gerçekten çok etkileyiciydi. Ayrıca ASELSAN'ın Türkiye'deki çok sayıda şirketle nasıl işbirliği içinde çalıştığını, Türk savunma sanayisinin Avrupa'nın dört bir yanında ve ABD'li şirketlerle nasıl ortaklıklar geliştirdiğini görmek de son derece etkileyiciydi. Türkiye'nin ABD'de yatırım yapması, ABD'li ve Avrupa'nın diğer ülkelerindeki şirketlerin de Türkiye'ye yatırım yapması güçlü bir işbirliği ortaya koyuyor. Buna ihtiyacımız var çünkü caydırıcılığımızın temelini bu oluşturuyor.

NATO, 360 derecelik bir güvenlik perspektifiyle hareket ediyor, yani tehditlere her yönden bakıyoruz. Bu nedenle önceki sorunuza yanıt verirken Rusya'yı ön plana çıkarmış olsam da terörizm de bu 360 derecelik yaklaşımın önemli bir parçası. Türkiye'nin siyasi ve askeri liderliğinin bu konuda bize sağladığı değerlendirmeler ve bilgiler, İttifakın tamamının güvenliğinin korunması açısından kritik önem taşıyor.

Soru: Avrupa Birliği (AB) son dönemde savunma alanında önemli adımlar attı. Bu girişimler NATO'yu tamamlayıcı olarak sunulsa da AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve AB Komisyonunun Savunmadan Sorumlu Üyesi Andrius Kubilius gibi üst düzey yetkililer aynı zamanda 'stratejik özerklik' ve hatta 'Avrupa Savunma Birliği' kavramlarını da dile getiriyor. Ancak bu yaklaşımlar Türkiye'yi dışlıyor gibi görünüyor. Sizce yalnızca ABD değil, Türkiye de denklemin dışında bırakılırsa Avrupa kendi güvenliğini muteber şekilde sağlayabilir mi?

Mark Rutte: Şunu söyleyeyim, Ursula von der Leyen'e büyük saygı duyuyorum. Kendisi eski bir savunma bakanı. Bu nedenle AB Komisyonu Başkanı olarak görev yapmasının hepimiz için bir kazanım olduğunu düşünüyorum. Savunmadan Sorumlu Komisyon Üyesi Andrius Kubilius da bu alanda güçlü bir liderlik sergiliyor.

NATO olarak sürekli vurguladığımız konu ise kapsayıcılık. Geçmişte olduğu gibi gelecekte de transatlantik niteliğini koruyan, California'dan Ankara'ya kadar uzanan ve aradaki tüm müttefikleri kapsayan bir ittifak inşa etmemiz gerekiyor. AB de savunma sanayisi kapasitesinin geliştirilmesi, toplumların dayanıklılığının artırılması ve finansman gibi alanlarda önemli katkılar sağlayabilir.

Ancak Avrupa söz konusu olduğunda, AB üyesi olan 23 NATO müttefikinin yanı sıra, AB üyesi olmayan Norveç, İzlanda, İngiltere ve Türkiye gibi müttefikler de bulunuyor. Dolayısıyla bu konuya ilişkin tartışmalar her zaman devam ediyor. Genel olarak söyleyebilirim ki bu görüşmeler son derece yapıcı bir atmosferde yürütülüyor. Hepimiz, mümkün olan en kapsayıcı yapıyı oluşturduğumuz ölçüde daha güçlü olacağımız konusunda hemfikiriz.

Soru: Avrupa'da nükleer caydırıcılığı artırmaya yönelik girişimleri nasıl değerlendiriyorsunuz? Bu girişimler NATO'nun mevcut nükleer caydırıcılık mimarisini nasıl etkileyebilir?

Mark Rutte: Mevcut yapıya baktığımızda, bildiğiniz gibi ABD ve İngiltere, NATO'nun Nükleer Planlama Grubunun üyeleri. Fransa ise bu grubun dışında yer almasına rağmen NATO'nun önemli bir müttefiki ve sahip olduğu nükleer kapasite, kolektif savunmamız açısından son derece önemli bir unsur olarak değerlendiriliyor. Her ne kadar Nükleer Planlama Grubunun parçası olmasa da Fransa'nın nükleer kabiliyeti İttifak için büyük önem taşıyor.

Fransa son dönemde bu kapasitenin kullanımına ilişkin yaklaşımını daha da ileri taşıdı ve ABD'yle yakın koordinasyon içinde, Avrupalı müttefiklerle daha yakın işbirliği yaparak bu kapasiteden daha etkin şekilde yararlanmak istediğini ortaya koydu. Bence bu durum Rusya açısından ilave bir ikilem ve stratejik caydırıcılık unsuru oluşturuyor. Ben de bu durumu memnuniyetle karşılıyorum.

İngiltere, ABD ve Fransa'nın oluşturduğu bu ortak tablo, özellikle de ABD'nin özgürlüğümüzün nihai güvencesi niteliğindeki geniş nükleer şemsiyeyi sağlaması, ihtiyaç duyduğumuz caydırıcılığı sunuyor. Ayrıca birçok ülke de bu çerçevede hem Fransa hem de ABD ile işbirliği içinde hareket ediyor. Bu nedenle nükleer caydırıcılık açısından son derece iyi korunduğumuzu düşünüyorum.​​​​​​​

Muhabir: Şerife Çetin

Bu kapsamda, PJM'nin gerekli görmesi halinde belirlenen elektrik santrallerinin yalnızca şebekenin güvenilirliğini sağlamak amacıyla ve ihtiyaç duyulan süre boyunca normal çevresel emisyon ve işletme sınırlarını aşarak çalıştırılmasına izin verildi.

Karar, 30 Haziran ile 3 Temmuz arasında geçerli olacak.

PJM, elektrik talebinin bugün yaklaşık 159 bin 563 megavata, yarın da 162 bin 860 megavata ulaşmasının beklendiğini açıkladı.

ABD Enerji Bakanı Chris Wright, karara ilişkin açıklamasında, 'Bu kararın yayımlanması acil duruma müdahale edilmesini sağlayacak ve kamu yararına hizmet edecektir.' ifadesini kullandı.

Bölgede hava sıcaklıklarının yaklaşık 35 santigrat dereceye ulaşması, Baltimore kenti ile başkent Washington çevresi dahil bazı bölgelerde ise 38 santigrat derecenin üzerine çıkması öngörülüyor.

Muhabir: Dilara Karataş

İkinci Dünya Savaşı'nın Avrupa kıtasında yarattığı yıkımın karşısında nüfuzunu artıran Sovyetler Birliği'nin olası bir saldırısı ve yayılmacılığına karşı çıkmak, Avrupa'da siyasi bütünleşmeyi teşvik etmek ve kıtada milliyetçi militarizmin yeniden ortaya çıkmasını engellemek için 12 ülke, 4 Nisan 1949'da Washington'da Kuzey Atlantik Antlaşması'na imza attı.

Böylelikle ABD, Kanada, İngiltere, Fransa, Belçika, Hollanda, Lüksemburg, Norveç, Danimarka, İzlanda, İtalya ve Portekiz NATO'nun kurucu üyeleri oldu.

NATO'yu diğer örgütlerden farklı kılan ise Antlaşma'nın 5. maddesi oldu. Madde uyarınca müttefikler, 'bir veya daha fazla üyeye yönelik silahlı bir saldırının tüm üyelere yapılmış bir saldırı olarak değerlendirileceği' konusunda uzlaşırken, böyle bir saldırı gerçekleşmesi halinde ise her müttefik, karşılık olarak 'silahlı güç kullanımı da dahil olmak üzere gerekli gördüğü her türlü tedbiri alacağını' taahhüt etti.

İttifakın ilk önemli sınaması ise 1950 Kore Savaşı oldu. NATO kısa süre içinde, askeri bir karargaha sahip birleşik komuta yapısına kavuştu.

Dönemin tehditleri ışığında, Türkiye 1952'de NATO'ya dahil oldu.

1949-1991 yılları arasındaki Soğuk Savaş döneminde NATO'nun temel amacı Sovyetler Birliği'ni çevrelemek ve Avrupa'yı olası işgalden korumaktı.

Bu dönemde iki blok arasındaki güç dengesi, nükleer caydırıcılık üzerine kuruldu.

1989'da Berlin Duvarı'nın yıkılması ve ardından Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla NATO'nun geleceği de tartışma konusu haline geldi.

Bazı uzmanlar ittifakın varlık nedeninin ortadan kalktığını savunurken, NATO genişlemeye ve dönüşmeye devam etti.

NATO, 1990'lı yıllarda ilk kez kendi coğrafyasının dışında askeri operasyonlar yürütmeye başladı.

Bosna-Hersek ve Kosova müdahaleleri, NATO'nun yalnızca üye ülkeleri savunan bir yapı olmaktan çıkarak kriz yönetimi görevleri üstlenen bir örgüte dönüşmesinin ilk örnekleri olurken, bu süreç, NATO'nun 'alan dışı' operasyonlarının önünü açtı.

2001'de ABD'de gerçekleştirilen terör saldırıları ise ittifakın güvenlik anlayışını kökten değiştirdi.

İlk kez 5. maddeyi işleten NATO, Afganistan'da ittifakın en büyük ve en uzun operasyonunu başlattı.

Terörizm, ittifakın ana tehdit tanımları arasına girdi.

Rusya'nın 2014'te Kırım'ı yasa dışı ilhakıyla, ittifak yeniden dikkatini doğu kanadına çevirerek Rusya'yı tehdit olarak görmeye başladı.

24 Şubat 2022'de başlayan Rusya-Ukrayna savaşı ise NATO'nun savunma planlarını tamamen değiştirirken, müttefikler arasında savunma harcamalarının artırılması yeniden öncelik haline geldi.

ABD yönetiminin Avrupa kıtasına kendi güvenliğinin sorumluluğunu alma ve külfet paylaşımına katkı sağlama baskısı bir yandan transatlantik ilişkileri gererken diğer taraftan Ankara Zirvesi'nde ittifakın yeni bir dönüm noktasına doğru ilerleyeceğine ilişkin sinyaller arttı.

Şimdi, NATO'yu 'fabrika ayarlarına çevirecek', NATO 3.0 vizyonu gündemde yerini almaya başladı.

Yeni NATO 3.0 vizyonu, Avrupa'nın konvansiyonel savunmada liderliği üstlenmesi ve ABD'nin Avrupa'daki askeri varlığının gözden geçirilmesi ile Avrupalı müttefiklerin savunma harcamalarının artmasını sağlayarak 'bedavacılığa' son verilmesi olarak tanımlanıyor.

NATO, üye ülkelerin güvenlik ve savunma konularını görüşmek ve karar almasına imkan sağlamak için önemli bir platform görevi görüyor.

Her gün yüzlerce sivil, askeri yetkili, NATO personeli ve üye ülkelerin ulusal delegasyonları Brüksel'deki karargahta görüş alışverişinde bulunurken, üye ülkelerin savunma ve dışişleri bakanları da genelde bakanlar toplantılarında yılda 2 kere bir araya geliyor.

32 ülkenin lideri de müttefik başkentlerinde düzenlenen zirvelerde buluşuyor.

İttifakta tüm kararlar ise oybirliğiyle alınıyor.

Kuruluşundan çok kısa süre sonra ittifaka resmi üye olan Türkiye, NATO'nun stratejik aklı ve operasyonel kapasitesine kilit katkı sunmaya devam ediyor.

İttifakın en büyük ikinci ordusuna sahip Türkiye, NATO içinde jeostratejik konumu, askeri kapasitesi, bölgesel nüfuzu, savunma sanayi alanındaki kabiliyetleri, etkin diplomasisi, lider kapasitesi ile harekat ve misyonlarına sağladığı katkılarla dikkati çekiyor.

Külfet paylaşımını yalnızca yetenek gelişimi ve savunma harcamalarında değil, aynı zamanda barış ve istikrara somut katkılarda bulunarak bölgesel sahiplenme ilkesiyle sürdüren Türkiye, NATO'nun harekat ve misyonlarına en fazla katkı veren ülkelerden biri olarak ön plana çıkıyor.

Türkiye ayrıca, NATO dışı ulusal harekat ve eğitim faaliyetleriyle de ittifakın güvenliğine doğrudan katkı sağlıyor.

İttifak bünyesindeki katkı payı sıralamasında 7'nci sırada yer alan Türkiye, aynı zamanda NATO Yetenek Hedefleri bağlamında en çok sorumluluk üstlenen başlıca müttefikler arasında bulunuyor.

Sınır ötesi harekatlardan terörle mücadeleye kadar çok geniş bir yelpazede edindiği tecrübeleri ittifaka taşıyan Türkiye, NATO'nun en etkin ve en hazırlıklı kuvvetleri arasında yer alıyor.

Son yıllarda savunma sanayisinde attığı dev adımla 2020-2024 dönemindeki savunma ihracatında küresel piyasada 11. sıraya yerleşen Türkiye, savunma ve havacılık sanayisinde 100 binden fazla personel istihdam ediyor.

Ülkede savunma sanayi alanında 3 bin 500'ün üzerinde firma faaliyet gösterirken, küresel insansız hava aracı pazarında Türkiye'nin yüzde 65'lik payı bulunuyor.

NATO'nun liderler düzeyinde zirvesine 7-8 Temmuz'da ikinci kez ev sahipliği yapacak Türkiye, aynı zamanda NATO'nun en kritik kuvvet yapılarından biri olan Müttefik Reaksiyon Kuvvetinin komutasını da üstlenmeye hazırlanıyor.

Böylelikle Türkiye, güçlü ordusu, gelişen savunma sanayisi ve kritik coğrafi konumuyla NATO'nun kolektif savunma ve caydırıcılık politikalarında merkezi rol üstlenmeye devam ediyor.

Muhabir: Şerife Çetin

Bankadan yapılan açıklamaya göre, Emlak Varlık Kiralama AŞ tarafından gerçekleştirilen ihraç kapsamında her biri 500 milyon lira nominal tutarında iki tertipten oluşan toplam 1 milyar lira tutarında ve 1092 gün vadeli kaynak sağlandı.

Elde edilen fon, BBVA Sürdürülebilir Borç Finansmanı Çerçevesi doğrultusunda çevresel fayda yaratan projelerin finansmanında değerlendirilecek.

Böylece sürdürülebilir dönüşümün hızlandırılmasına ve reel ekonominin uzun vadeli finansman ihtiyaçlarının karşılanmasına katkı sağlanacak.

Türkiye'de finansal kiralama sektörü adına gerçekleştirilen ilk yeşil sukuk işlemlerinden biri olma özelliğini taşıyan ihraç, katılım finansmanı ilkeleriyle sürdürülebilir finansman yaklaşımını bir araya getirmesiyle sermaye piyasaları için önemli bir örnek oluşturuyor.

Sürdürülebilir finansmanı stratejisinin merkezinde konumlandıran Garanti BBVA Leasing, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, döngüsel ekonomi ve sürdürülebilir altyapı yatırımları başta olmak üzere çevresel ve sosyal fayda sağlayan projelerin finansmanına katkı sunmayı sürdürüyor.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Garanti BBVA Leasing Genel Müdürü Orhan Veli Çaycı, finans sektörünün dönüşümünde sermaye piyasalarının ve alternatif finansman araçlarının rolünün her geçen gün daha da arttığını belirtti.

İşlemin, sürdürülebilir finansman anlayışını katılım finansmanı yapılarıyla buluşturması açısından son derece kıymetli olduğuna işaret eden Çaycı, 'Garanti Finansal Kiralama'nın fon kullanıcısı olarak yer aldığı bu sukuk ihracıyla yalnızca yeni bir finansman kaynağı oluşturmakla kalmıyor, aynı zamanda sürdürülebilir yatırımların desteklenmesine yönelik sermaye piyasası araçlarının çeşitlenmesine de katkı sağlıyoruz.' ifadelerini kullandı.

Hangi ülkeye ait olduğu belirtilmeyen geminin, izlediği rotadaki sığlık nedeniyle karaya oturduğu ve hareket edemediği kaydedildi.

İran, ABD ile 14 Haziran'da varılan mutabakatın 5. maddesi uyarınca, Hürmüz Boğazı'ndan yapılacak tüm geçişlerin kendi belirlediği güzergahlar üzerinden gerçekleştirilmesi gerektiğini savunuyor ve ABD'nin güneyde Umman kıyılarında oluşturduğu güzergaha karşı çıkıyor.

Hürmüz Boğazı'nın bazı kesimlerinin sınırlı derinliğe sahip olması, büyük gemilerin yalnızca belirlenmiş seyir koridorlarından geçiş yapabilmesine neden oluyor.
 

Muhabir: Ahmet Dursun