Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Türkiye, BAE, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün dışişleri bakanlarının, İngiltere'nin, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimlerinden mal ithalatını yasaklama kararına ilişkin ortak yazılı açıklama yayımladığı belirtildi.

Açıklamada, bu kararın, uluslararası hukuka uygun şekilde uluslararası toplumu benzer adımlar atmaya teşvik etmesi ve yasa dışı yerleşim faaliyetlerinde bulunan kuruluşlar ile bu faaliyetlere karışan kişilerin hesap verebilirliğinin sağlanmasına katkıda bulunması temenni edildi.

Bakanların, Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanları tarafından yayımlanan İki Devletli Çözüme İlişkin Ortak Bildiri'yi de memnuniyetle karşıladığı bildirildi. Açıklamada, söz konusu ülkelerin, uluslararası hukuka göre yasa dışı olan yerleşimlerle yapılan mal ticaretine ulusal veya Avrupa düzeyinde kısıtlamalar getirme ya da kendi ulusal usulleri çerçevesinde bu ve diğer tedbirleri aktif biçimde değerlendirme yönündeki niyetlerinin teyit edildiği aktarıldı.

Açıklamada, bakanların uluslararası toplumu, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimlerini destekleyen veya bunların sürdürülmesine katkı sağlayan faaliyetlere son verilmesi amacıyla somut tedbirler almaya teşvik ettiği kaydedildi.

Açıklamada, bakanların, açıklanan bu niyetlerin, tüm devletlerin İsrail'in Filistin topraklarını hukuka aykırı işgalinden kaynaklanan durumu hukuken tanımama ve İsrail'in işgaliyle oluşturulan durumun sürdürülmesine yardım veya destek sağlamama yükümlülüğü de dahil olmak üzere, uluslararası hukuk ve ilgili Birleşmiş Milletler (BM) kararlarıyla uyumlu olduğu değerlendirmesine yer verildi.

Bu kapsamda, BM Güvenlik Konseyi'nin 2334 sayılı kararı ile Uluslararası Adalet Divanı'nın 19 Temmuz 2024 tarihli İstişari Görüşü de dikkate alındı.

Bakanların, bu çerçevede, İsrail'in yerleşim faaliyetleriyle bağlantılı olarak aldığı tüm tedbirleri ve işgal altındaki Filistin topraklarının coğrafi ve demografik yapısını değiştirmeyi amaçlayan diğer tüm uygulamaları geri çekmesi yönündeki çağrıyı yineledikleri belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

'Bakanlar, Gazze'nin işgal altındaki Filistin topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulamakta ve güvenlik ile istikrarın sağlanması, insani durumun ele alınması, yeniden imar ve toparlanma sürecinin kolaylaştırılması ve kalıcı barışın temellerinin atılması amacıyla ABD Başkanı Trump'ın (Donald) Gazze İhtilafını Sona Erdirmeye Yönelik Kapsamlı Planı'nın tam olarak ve derhal uygulanması çağrısında bulunmaktadır.

Bakanlar, adil, kalıcı ve kapsamlı bir barışın sağlanmasının tek uygulanabilir yolunun, uluslararası hukuk ve ilgili Birleşmiş Milletler kararları doğrultusunda, başkenti Doğu Kudüs olan, 4 Haziran 1967 sınırları temelinde bağımsız, egemen, toprak bütünlüğüne sahip ve yaşanabilir bir Filistin Devleti'nin hayata geçirilmesi suretiyle iki devletli çözümün uygulanması olduğunu bir kez daha vurgulamaktadır.'

Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanları, yaptıkları ortak yazılı açıklamayla İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'daki yerleşimlerinden gelen mallara ticari kısıtlama getireceklerini duyurmuştu.

Açıklamada, İsrail'in Batı Şeria'daki eylemleriyle iki devletli çözümü baltalayan adımlar attığı vurgulanarak, durumun her geçen gün daha da kötü hale geldiği belirtilmişti.

Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin sebep olduğu şiddet olaylarına dikkat çekilen açıklamada, iki devletli çözüm fikrinin korunması gerektiği vurgulanmıştı.

İsrail, ticari yaptırımlara yanıt olarak İngiltere'nin işgal altındaki Doğu Kudüs'te bulunan Filistin nezdindeki konsolosluğunu kapatma kararı aldığını açıklamıştı.
 

Muhabir: Mehmet Şah Yılmaz

Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde İl Jandarma Komutanlığı ekiplerince uyuşturucu ticareti yapanların deşifresine yönelik çalışma yürütüldü.

Bu kapsamda, Erdemli ilçesinde şüpheli Muhammed C'nin evi ve evin eklentilerinde arama yapıldı.

Aramada, 64 bin 175 uyuşturucu hap, 5 bin 146 sentetik ecza, tabanca, şarjör ve hassas terazi ele geçirildi.

Gözaltına alınan şüpheli, jandarmaya götürüldü.

Bankacılık endeksi yüzde 2,43, holding endeksi yüzde 0,26 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 3,25 ile kimya petrol plastik, en fazla kaybettiren ise yüzde 3,90 ile bilişim olarak belirlendi.

Orta Doğu'daki yeni saldırıların enerji arzına ilişkin endişeleri artırması küresel piyasalarda risk iştahını törpülerken yurt içi piyasalar pozitif ayrışıyor.

Analistler, yarın yurt içinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) faiz kararı, yurt dışında ise Avrupa Merkez Bankasının (ECB) faiz kararı ve ABD'de Üretici Fiyat Endeksinin (ÜFE) takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.600 ve 14.700 puanın direnç, 14.400 ve 14.300 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Bu arada AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, TCMB'nin politika faizini yüzde 37 seviyesinde sabit tutmasını bekliyor.

Ankete katılan ekonomistlerin yıl sonu politika faizi beklentilerinin medyanı da yüzde 35 olarak hesaplandı.

ECB'nin ise yarın politika faizlerinde artırıma gitmesi bekleniyor.

Muhabir: Burhan Sansarlıoğlu

Haraparası Mahallesi'nde yürütülen altyapı çalışması sırasında henüz bilinmeyen nedenle toprak kayması meydana geldi.

Bu sırada alanda çalışan 2 işçi, göçük altında kaldı.

İhbar üzerine bölgeye 112 Acil Sağlık ve itfaiye ekipleri sevk edildi.

Ekiplerin çalışmasıyla toprağın altından çıkarılan 2 işçi yaralı olarak Hatay Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırıldı.

Şirketten yapılan açıklamaya göre, 2006'da dış hatlar terminalinin işletmesini üstlenerek İzmir'deki faaliyetlerine başlayan TAV Havalimanları, yaklaşık 250 milyon avroluk yatırımla hayata geçirdiği yeni iç hatlar terminalini de 2014'te hizmete açarak faaliyetlerini genişletti.

Havalimanının yıllık yolcu sayısı, şirketin İzmir'de faaliyete başladığı 2006'dan bu yana yaklaşık üç kat artarak 2025'te 12,6 milyona ulaştı. Yıllık yolcu kapasitesi 35 milyona ulaşan havalimanında iç ve dış hatlar terminallerinin toplam alanı ise 310 bin 978 metrekareye çıktı.

İzmir Adnan Menderes Havalimanının iç ve dış hatlar terminallerine bugüne kadar 416 milyon avro yatırım yapan TAV Havalimanları'nın işletme hakkı, Aralık 2034'e kadar devam ediyor.

Havalimanının 2025'te hizmet verdiği yolcuların 5,1 milyonunu dış hat yolcuları oluşturdu. İzmir Adnan Menderes Havalimanı, 2006'dan Temmuz 2026 sonuna kadar yaklaşık 196 milyon yolcuya hizmet verirken, 1,46 milyon uçuşa ev sahipliği yaptı.

İzmir'deki 20. yıl, Havalimanı Mülki İdare Amirliği, Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürlüğü ve diğer kamu kurumlarının temsilcileri ile TAV Havalimanları, havayolları ve iş ortaklarının yöneticileri ve havalimanı çalışanlarının katıldığı törenle kutlandı.

- Sürdürülebilirlik yatırımları sürüyor

Havalimanı, 'Havalimanı Karbon Akreditasyonu' programına 2009'da katıldı. Karbon yönetimi çalışmalarını uluslararası standartlarda sürdüren havalimanı, 2016'da doğrudan emisyonlarını dengeleyerek, 'ACA 3+' seviyesinde akreditasyon aldı ve karbon nötr oldu. Yeni iç hatlar terminali ise çevresel performansıyla 'LEED Gümüş' sertifikası aldı.

Şirket, İzmir Adnan Menderes Havalimanı'nda yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği yatırımlarına devam ediyor. Bu kapsamda kapalı ve açık otopark alanlarına 10 binden fazla panelden oluşan ve 5,9 megavat kurulu güce sahip güneş enerjisi santrali kuruldu. Santralin yılda yaklaşık 10 milyon kilovat saat elektrik üreterek, havalimanının yıllık enerji ihtiyacının yaklaşık yüzde 25'ini karşılaması ve 4 bin 592 ton karbon emisyonunu önlemesi hedefleniyor.

Havalimanı, son 10 yılda yolcu deneyiminde gösterdiği istikrarlı başarıyla 'ACI World Genel Direktörü Mükemmellik Onur Listesi'ne girdi. Havalimanı, 2025'te ACI World (Uluslararası Havalimanları Konseyi) tarafından 'Avrupa'nın En İyi Havalimanı', 'En Kolay Havalimanı Yolculuğu', 'En Keyifli Havalimanı' ve 'En Temiz Havalimanı' kategorilerinde ödüllendirildi. Havalimanı aynı yıl Skytrax tarafından 'Avrupa'nın En İyi Bölgesel Havalimanı' seçildi.

- 'Bu yıl 4,4 milyon yolcuya hizmet verdik'

Açıklamada görüşlerine yer verilen TAV Havalimanları İcra Kurulu Başkanı Serkan Kaptan, İzmir'in kurtuluşunun 104. yıl dönümünü ve İzmir Adnan Menderes Havalimanı'ndaki 20. yıllarını birlikte kutlamanın gururunu yaşadıklarını belirtti.

Bu yıl 4,4 milyon yolcuya hizmet verdiklerini aktaran Kaptan, şunları kaydetti:

'Bugün 35 milyon yolcu kapasiteli modern altyapımız ve genişleyen uçuş ağımızla İzmir'in dünyayla bağlantılarını güçlendiriyoruz. Bu 20 yılda yatırımlarımızı yalnızca kapasite artışıyla sınırlı tutmadık, hizmet kalitesi, teknoloji, erişilebilirlik ve sürdürülebilirlik alanlarında da önemli projeler gerçekleştirdik. Güneş enerjisi yatırımımızla havalimanımızın enerji ihtiyacının yaklaşık yüzde 25'ini yenilenebilir kaynaklardan karşılamayı hedefliyoruz. Önümüzdeki dönemde de yolcularımıza en iyi seyahat deneyimini sunmak, İzmir'in turizmine, ekonomisine ve uluslararası bağlantılarına katkı sağlamak için tüm paydaşlarımızla çalışmayı sürdüreceğiz.'

Raporda, küresel mal ticaretinin genel eğilimin üzerinde seyrettiği ve büyüme ivmesini koruduğu belirtildi. Barometre değerlerinde 100'ün üzerindeki rakamlar eğilim üstü ticaret hacmine işaret ederken, 100'ün altındaki seviyeler ise ticaretin genel eğilimin altına gerilediğini ortaya koyuyor.

Raporda, 'Orta Doğu'daki çatışmaların ticaret üzerindeki olumsuz etkileri, yapay zeka yatırımlarıyla bağlantılı elektronik bileşenler ve diğer mallara yönelik güçlü talep sayesinde kısmen dengelenmeye devam ediyor.' ifadesine yer verildi.

DTÖ'nün raporunda, ticaret politikalarındaki yüksek belirsizliklere ve devam eden jeopolitik gerilimlere rağmen mal ticareti büyümesinin dirençli kalmayı başardığı vurgulandı.
 

Muhabir: Bahattin Gönültaş

Şahin, Kepez ilçesine bağlı Kızıllı Mahallesi'ndeki yangın bölgesinde gazetecilere yaptığı açıklamada, alandaki yangının üçüncü gününe giren Aksu yangınının son noktası olduğunu söyledi.

Yangının bugün öğleden önce sıçrama yaptığını anlatan Şahin, bölgede şehrin genelinde olmayan bir rüzgar olduğunu ve bu rüzgarın da etkisiyle alevlerin yayıldığını dile getirdi.

Kentte birkaç gündür kuru bir hava olduğunu anlatan Şahin, 'Yüzde 18 civarında bir nem oranı var. Hava 33 derece. Bir miktar da rüzgar olduğu zaman bu zaten yangına çok müsait bir ortam oluşturuyor. Bunun etkisini de zaten çok sayıda yangında gördük.' diye konuştu.

Serik'teki yangını kısa sürede söndürdüklerini anlatan Şahin, Kumluca'daki yangının soğutma çalışmalarının sürdüğünü dile getirdi.

Çok büyük bir yangının da Aksu Karaöz Mahallesi'nde başladığını anlatan Şahin, şöyle devam etti:

'Bugün üçüncü gününe giren bir yangın. Pazartesi günü öğleden sonra 16.30 sıralarında başlamıştı. Ekiplerimiz cansiperane şekilde çalıştılar. Çalışmaya devam ediyorlar. Şu anda hem Karaöz Mahallesi'nde hem daha sonra sirayet ettiği Yeşilkaraman Mahallesi'nde bir tehlike kalmadı. O bölgedeki tüm yanan noktalar söndürüldü, kontrol altına alındı. Bu son sirayet Kepez ilçemize bağlı Kızıllı Mahallesi'nde devam ediyor. Ona da müdahale hem havada hem karadan devam ediyor. Etrafı çevrildi, dumanların renginden de anladığınız gibi şu anda enerjisi düşürüldü. Kısa zaman içerisinde kontrol altına alınacağını değerlendiriyoruz.'

- 'Mutlaka sorumlular yakalanıp adalete teslim edilecek'

Şahin, yangının çıkış sebebinin belirlenmesinin henüz erken olduğunu belirterek, jandarma ekiplerinin çalıştığını söyledi.

Her yangının bir adli olay olduğuna işaret eden Şahin, hepsinin tek tek incelendiğini ve mutlaka sonuca bağlandığını dile getirdi.

Bu yangının da o şekilde değerlendirileceğini aktaran Şahin, 'Eğer bir ihmal ya da bir kasıt söz konusuysa mutlaka sorumlular yakalanıp adalete teslim edilecek. Bundan kimsenin şüphesi olmasın ama şu an için erken.' ifadelerini kullandı.

Poyrazın kuzeyden güneye birden tersine döndüğünü ve bunun da kor olan yerleri tekrar alevlendirdiğini anlatan Şahin, 'En büyük sorunumuz bu zaten. O yüzden uzuyor. O yüzden de gün ışığını en iyi şekilde kullanmaya çalışıyoruz. İnşallah bu akşam korktuğumuz olmayacak.' dedi.

Şahin, bir vatandaşın dün kalp krizinden vefat ettiğini belirterek, 'Bunu yangına bağlamak doğru değil. Vatandaşımızın vefatı hepimizi çok üzdü. Çünkü çok cansiperane bir şekilde yardım ediyordu bize. Ama maalesef kaybettik. Başsağlığı diliyorum. Allah rahmet eylesin.' diye konuştu.

Kemalpaşa Mahallesi yakınındaki Berdan Nehri'ne giren E.A. (17), bir süre sonra akıntıya kapıldı.

E.A'nın gözden kaybolması üzerine çevredekiler, durumu 112 Acil Çağrı Merkezine bildirdi.

İhbarın ardından bölgeye sağlık, itfaiye ve polis ekipleri sevk edildi.

İl Emniyet Müdürlüğü Sualtı Grup Amirliği ekiplerince yapılan arama çalışmaları sonucunda E.A, suda bulunarak kıyıya çıkarıldı.

Ambulansla Tarsus Devlet Hastanesine kaldırılan E.A, müdahalelere rağmen kurtarılamadı.

ADG'den yapılan açıklamaya göre, bir otelde basın mensupları ve grup üyelerinin katılımıyla gerçekleştirilen toplantıda ATSO başkan adayları Davut Çetin, Hatice Öz, Berkay Bahar ve Reşat Güney, projelerini ve ATSO'nun geleceğine ilişkin hedeflerini anlattı.

Program kapsamında her başkan adayına 30 dakikalık süre ayrıldı. Güney, Öz, Bahar ve Çetin sahneye çıkarak oda seçimlerine yönelik projelerini, çalışmalarını, hedeflerini ve Antalya ekonomisinin geleceğine ilişkin görüşlerini paylaştı.

ADG Başkanı Salih Peker, Antalya'nın ekonomik geleceği açısından önemli bir süreçten geçildiğine dikkati çekti. Yaklaşık dört yıl önce çıktıkları yolda dayanışma anlayışını merkeze aldıklarını belirten Peker, şunları kaydetti:

'Antalya Dayanışma Grubu olarak ismimizin taşıdığı anlamı her zaman önemsedik. Biz dayanışmanın yalnızca zor günlerde değil, bir şehrin geleceğini birlikte inşa ederken de gerekli olduğuna inanıyoruz. Antalya bizim için yalnızca yaşadığımız bir şehir değil, hepimizin ortak değeri, ortak sorumluluğu ve gelecek nesillere bırakacağımız önemli bir mirastır. Antalya'yı daha güçlü, daha üretken ve yaşam kalitesi daha yüksek bir şehir haline getirmek hepimizin ortak hedefi olmalıdır.'

Büyükşehir Belediyesi Meclis Toplantı Salonu'nda düzenlenen programda saygı duruşunda bulunuldu ve İstiklal Marşı okundu.

Programda, Türkoğlu ilçesindeki Domuztepe Höyüğü'nde sürdürülen arkeolojik kazı çalışmalarına ilişkin video gösterimi yapıldı.

Çalıştayın açılış konuşmasını yapan Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi Başkan Başdanışmanı Burhan Sakallı, yurt dışından gelen katılımcılara kentin tarihi önemine ilişkin bilgi verdi.

Sakallı, Kahramanmaraş'ın Dulkadiroğlu Beyliği'ne başkentlik yaptığını belirterek, 'Bir beyliğin başkentindesiniz. Dulkadiroğlu Beyliği'nin başkenti olan Kahramanmaraş, Osmanlı İmparatorluğu ile aynı anda var olmayı başarmış nadir Türk beyliklerinden biridir.' dedi.

Kahramanmaraş'ın 6 Şubat 2023'teki depremlerden etkilendiğini anımsatan Sakallı, kentte deprem sonrası büyük bir toparlanma mücadelesi verildiğini söyledi.

Sakallı, Türk edebiyatının yaşayan önemli şairlerinden İsmet Özel'in 'Ölüyoruz demek ki yaşanılacak.' dizesine atıfta bulunarak, 'Bu bakış açısıyla baktığımızda, hakikaten üzerinden 3,5 yıl geçmesine rağmen Kahramanmaraş büyük bir ayağa kalkma ve hayatta kalma mücadelesi verdi. Bütün Türkiye ile birlikte bu mücadeleyi sürdürüyoruz.' ifadelerini kullandı.

Kahramanmaraş'ın geçmişte İstiklal mücadelesi verdiğini, bugün ise geleceğe yönelik bir mücadele yürüttüğünü belirten Sakallı, şöyle konuştu:

'Bir yandan depremin yaralarını sararken, bir yandan da şehrimizin ve bölgemizin yüzyıllık, bin yıllık, tarih öncesine kadar dayanan bütün zenginliklerini gün yüzüne çıkarmaya çalışıyoruz. Bugün açılışını gerçekleştirdiğimiz bu uluslararası çalıştay da işte bu gayretin bir göstergesidir. Bu organizasyonu gerçekleştirenlere teşekkür ediyorum.'

Oturumlarla devam eden çalıştaya, Kahramanmaraş Vali Yardımcısı Oray Güven, Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve Kazı Başkanı Doç. Dr. Halil Tekin ile farklı ülkelerden bilim insanları ve akademisyenler katıldı.

Çalıştay, 12 Eylül'e kadar devam edecek.

İlk füzeyi satın alacak ülkenin adını telaffuz etmekten kaçınan Denburg, Almanya'daki tesisten yapılacak teslimatlar için halihazırda bir üretim sözleşmesinin imzalandığını belirterek 'Avrupalı müşterimiz bu anlaşmayı ne zaman duyuracağına kendisi karar verecektir.' ifadesini kullandı.

Üretimin 2027'nin ilk çeyreğinde başlaması ve öncelikli olarak Avrupa'daki müşterilere tedarik sağlanması hedefleniyor. Firmanın, ABD ordusunun ihtiyaçlarını karşılamak üzere Dallas şehrinde (Texas) de bir fabrikası bulunuyor.

Hedefleri hassas vuruşla imha etmek üzere tasarlanan 'Anthem' füzesi, 200 kilogramlık harp başlığı taşıma kapasitesine sahip. Füzenin menzilinin 1500 kilometrenin üzerinde olduğu belirtilirken, şirket bu konuda henüz resmi bir açıklama yapmadı.

Alman Haber Ajansı DPA'nın haberine göre şirket, piyasadaki benzerlerinin aksine füzeyi oldukça düşük bir maliyetle sunmayı planlıyor. Mevcut muadil sistemlerin adet fiyatı milyon dolarları bulurken, Anthem'ın altı haneli rakamlara, yani 1 milyon doların altında bir maliyetle üretileceği savunuluyor. Ağustos 2025'teki ilk uçuşundan bu yana sistemin, ABD ordusuyla yapılan denemeler dahil 200'den fazla testi başarıyla tamamladığı bildirildi.

Covenant'ın Almanya Silahlı Kuvvetleri (Bundeswehr) ve tedarik dairesi ile doğrudan görüşmeler yürüttüğü belirtiliyor.

2024'te kurulan ve merkezi Washington'da bulunan Covenant, üç fonlama turunda yatırımcılardan 250 milyon dolardan fazla sermaye topladı. Yatırımcılar arasında, liberal demokrasilere yönelik eleştirileri ve ABD Başkanı Donald Trump'a yakınlığıyla bilinen sağ muhafazakar milyarder Peter Thiel'ın kurucusu olduğu Founders Fund da yer alıyor.

Öte yandan, 2025'e kadar Almanya Kara Kuvvetleri Komutan Yardımcısı olan ve 2022'den itibaren Ukrayna ordusuna yönelik AB eğitim misyonunu yöneten emekli Korgeneral Andreas Marlow'un da şirkete Almanya'da danışmanlık yaptığı açıklandı.

Bu arada, Almanya ve Avrupalı NATO müttefikleri, Rusya'dan gelen tehditlere karşı kendi gelişmiş silah sistemlerini tedarik etmek için çalışmalarını hızlandırdı.

Ankara'da düzenlenen NATO zirvesinde Alman hükümeti, ABD yapımı Tomahawk seyir füzelerinin satın alınması konusunda Washington ile anlaşmaya varmıştı. Eylül başında ise Alman Deniz Kuvvetleri, İsrail yapımı 'Lora' balistik füze sisteminin o döneme kadar gizli tutulan testlerini başarıyla tamamlamıştı.

Muhabir: Bahattin Gönültaş

Zirvede 2 gün boyunca 'Küresel uzay ekonomisinin karşı karşıya kaldığı sorunları çözmek', 'Uzayın güvenliğini diyalog, savunma ve ortaklıklarla sağlamak' ve 'Uzay bilimlerine, teknolojilerine ve keşfine yönelik uluslararası yaklaşım: insanlığın geleceği için bir avantaj' başlıklı temalara ilişkin oturumlar düzenlenecek.

İlk gün zirvede Fransız astronot Thomas Pesquet'nin moderatörlüğünü yapacağı oturuma, İtalyan astronot Luca Parmitano, Alman astronot Alexander Gerst, Polonyalı astronot Slawosz Uznanski-Wisniewski, Fransız astronot Arnaud Prost konuşmacı olarak katılacak.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un, söz konusu oturumun sonunda söz alması bekleniyor.

Macron, zirveye katılan yabancı delegasyonların temsilcileri için ayrıca bu akşam Elysee Sarayı'nda yemek verecek.

Fransa ve Almanya'nın eş başkanlık ettiği zirveye, Almanya Başbakanı Friedrich Merz katılamayacak.

Elysee Sarayından geçen hafta basına yapılan açıklamaya göre, Merz, ülke siyasetindeki iç meseleler nedeniyle zirveye katılamayacak ancak ülkesini zirvede Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius ve Almanya Araştırma, Teknoloji ve Uzay Bakanı Dorothee Bar temsil edecek.

Öte yandan, uzay, havacılık ve yapay zeka şirketi SpaceX ve Amazon'un kurucusu ABD'li milyarder Jeff Bezos tarafından kurulan uzay şirketi Blue Origin dahil bazı ABD'li şirketlerin zirveye katılmayacak olması da dikkati çekti.

Politico internet sitesinin farklı kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD'de Beyaz Saray'ın bilim ve teknoloji politikası bürosundan bir sorumlu, 27 Ağustos'ta yaptığı telefon görüşmesinde SpaceX de dahil farklı ABD'li uzay firmalarına Paris'teki zirveye katılmalarının Avrupa Birliği'nin (AB) siyasi tutumlarına 'üstü örtülü bir destek' olarak algılanacağını belirtti.

Söz konusu ABD'li sorumlu, zirvenin organizasyonu konusunda Fransa ve ABD arasında koordinasyon sağlanmadığını ifade ederek, Fransız hükümetini 'rekabet karşıtı' adımlar atmakla suçladı ve Çin'in zirveye katılımdan ötürü duyduğu endişeyi dile getirdi.

Bu olayın ardından, SpaceX ve Blue Origin dahil 4 ABD'li firma zirveye katılmayacaklarını açıklamıştı.

İki gün sürecek zirve, yarın sona erecek.

Muhabir: Esra Taşkın

Antalya Valiliği ve Antalya Mavi Akdeniz İnisiyatifi işbirliğinde Kemer ilçesindeki Phaselis Antik Kenti'nde düzenlenen programda, denizlerde atıkların yayılımını önlemeye yönelik bariyer ve çöp kapar uygulamalarına ilişkin bilgi verildi.

Antalya Valisi Hulusi Şahin, gazetecilere yaptığı açıklamada, iki gündür Aksu bölgesinde yoğun bir yangınla mücadele sürecinin devam ettiğini söyledi.

Bugün iyi haberi verecekleri sırada yangının Kepez ilçesindeki Kızıllı bölgesine sıçradığını belirten Şahin, yangın bölgesindeki çalışmaları sürdürdüklerini anlattı.

Antalya Mavi Akdeniz İnisiyatifi'nin pek çok dinamikle yürüttüğü süreçlerin artık meyvelerini vermeye başladığını görmenin mutluluğunu yaşadıklarını belirten Şahin, 'Bugün bariyer uygulamamızın ilkini Kemer ilçesi Phaselis koyumuzda gerçekleştirdik. 575 metrelik bariyer takıldı. Ayrıca iki de uzaktan kumandalı çöp kapar temin edildi. Onlar da çöpleri, özellikle serseri mayın gibi dolaşan atıkları toparlayacaklar.' dedi.

Öncelikle QTerminals Antalya'ya teşekkürlerini ileten Şahin, pek çok paydaşın ve sponsorun inisiyatife destek olduğunu dile getirdi.

Birkaç gün sonra da Antalya Ticaret ve Sanayi Odası ile Antalya'daki bütün ırmak ağızlarına bariyer uygulamasına ilişkin protokol imzalayacaklarını anlatan Şahin, şöyle devam etti:

'Bu uygulamaları ATSO'nun ekonomik, finansal desteğiyle yapacağız. Tabi sadece finansal destek yetmiyor aynı zamanda bunun işletilmesi lazım. Bu konuda da Antalya Büyükşehir Belediyemiz de protokolün bir tarafı olacak ve işletilmesini de ilçe belediyeleriyle organize şekilde yapacak. Dünyada olmayan tarihi eserlerin, antik kentin içinde denize girme keyfini yaşayan turistlerimiz, misafirlerimiz kötü sürprizlerle, plastik atıklarla karşılaşmayacak. Ama asıl hedef tabii ki kaynağında önlemek. Bunun için de çalışıyoruz. Sıfır Atık Vakfımızla İstanbul'da bir çalışma yaptık. COP31 çerçevesinde atıkların geri dönüşümü, kaynağında bertaraf edilmesi konusunda da çalışmalarımız devam ediyor.'

Havalimanından iç hatlarda 1226, dış hatlarda da 192 uçak iniş ve kalkış yaptı. Yük trafiği ise 1973 ton oldu.

Yılın 8 ayında ise yolcu trafiği 1 milyon 137 bin 472 olarak kayıtlara geçti. Söz konusu dönemde 10 bin 158 uçak iniş kalkış ve yaptı, yük trafiği de 10 bin 578 tona ulaştı.​​​​​

Muhabir: İlyas Gün

Coxon, şirketlerin kendi kendini geliştirebilen süper zekaya ulaşmak için kontrolsüz yarış içinde olduğunu ifade ederek, 'Bu teknolojinin gücünü hafife almayın. Bunlar yakında her şeyi hackleyebilecek, herhangi bir alanı bir gecede dönüştürebilecek, gerçek güç ve kaynaklar elde edebilecek insanüstü sistemler haline gelecek. Bu alanların her birindeki ilerlemeye tanık olduk ve bu süreç yavaşlamıyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Yapay zeka modellerini geliştiren sektör çalışanlarının, bu sistemlerin 10 yıl içinde insanlığı 'öldürebileceğine' ciddi şekilde inandığını öne süren Coxon, yöneticilerin kamuoyu önünde ılımlı konuşmalarına rağmen kapalı kapılar ardında büyük bir korku yaşadıklarını iddia etti.

Coxon, Anthropic yönetiminin 'riske rağmen ilk kendilerinin hedefe ulaşması gerektiği' fikrine kilitlendiğini savunarak, bu durumu 'özel bir şirketin dahili iletişim uygulamasından yürütülemeyecek kadar kibirli bir kumar' olarak nitelendirdi.

Coxon'un paylaşımı, kısa sürede milyonlarca görüntülenme alırken, birçok kişi, sosyal medya hesapları üzerinden yaptıkları değerlendirmelerde yapay zekanın geleceğine yönelik endişelerini dile getirdi.

ABD'li milyarder Bill Ackman, paylaşımı alıntılayarak bu durumu 'endişe verici' olarak nitelendirdi.

Andrew Yang isimli kullanıcı da 'Çoğu kişinin farkında olduğundan daha büyük riskler alıyoruz ve çok geç olmadan mümkün olan en kısa sürede uyum sağlamalıyız.' ifadesini kullandı.

Alex Berenson, yapay zekanın riskleri üzerine çalışmalar yürütecek küresel bir komisyona ihtiyaç duyulduğunun altını çizerek, 'Hiçbir ekonomik kazanç, böyle bir kumarı göze almaya değmez.' dedi.

Krystal Ball ise Coxon'un paylaşımını 'sektörden birisinin vahim bir uyarısı daha' şeklinde nitelendirerek konu hakkındaki endişelerini dile getirdi.

Muhabir: Yasin Yorgancı

İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, etkinlik kapsamında düzenlenen 'Bugünkü sürüm gerçek yapay zeka dünyasıyla başa çıkabilir mi?' başlıklı panelde yaptığı konuşmada, küresel düzlemde rekabetin yeniden tesis edildiğini, yapay zeka yatırımlarının her alanda olduğu gibi üretim sektörleri için de oyunun kurallarını baştan yazdığını söyledi.

Sanayide yapay zeka yatırımlarının arz güvenliği, verimlilik ve rekabet üstünlüğü sağlamak amacıyla hızla büyüdüğüne işaret eden Bahçıvan, 'Yapay zeka alanındaki güncel durumu, çarpıcı bir veriyle ortaya koymak gerekirse Stanford Üniversitesinin Nisan 2026'da yayımladığı son Yapay Zeka Endeksi Raporu küresel düzeyde kurumsal yapay zeka yatırımlarının, 2025 yılı itibarıyla 581 milyar dolara ulaştığını gösteriyor. Bu, sadece bir yıl öncesine göre yüzde 130'luk bir artış demek. Bu dev yatırım hacminin, özel sektör eliyle gerçekleştirilen kısmı ise yaklaşık 345 milyar dolar. Yatırımların büyük bir kısmı yüksek işlem gücü gerektiren yeni nesil sanayi kollarını hedefliyor.' diye konuştu.

Bahçıvan, Türkiye'nin, köklü üretim tecrübesi, çeşitlenmiş ürün yelpazesi, geniş coğrafyalara ihracat kabiliyeti, küresel değer zincirleriyle bağlantıları ve stratejik konumu ile bölgesel ve küresel düzeyde önemli bir üretim üssü olduğunu dile getirdi.

Türkiye'nin Avrupa'nın birçok stratejik sektöründe ilk beş üretici ülke arasında yer aldığını, yüksek ve orta-yüksek teknolojili ürünlerde ihracatını her geçen gün artırdığını vurgulayan Bahçıvan, şunları kaydetti:

'Türkiye, geleneksel sektörlerin yanı sıra otomotiv, makine, elektronik ve havacılık gibi katma değeri yüksek sektörlerde de önemli bir üretim ve rekabet gücüne sahiptir. Rekabetçi sektörlerde edindiğimiz bu birikimin yapay zeka ve akıllı teknoloji uygulamaları ile desteklenmesi, Türkiye'nin bu alanlarda kalıcı rekabet avantajına sahip olmasına büyük katkı sağlayacaktır.

Yapay zekanın ve gelişmiş üretim teknolojilerinin getirdiği fırsatlardan yararlanabilmek için şirketlerimizin yeni şartlara ve gelişmelere uyum sağlayacak bir dönüşüm sürecine girmeleri ise kaçınılmazdır. 23 bine yaklaşan üyesi ile Türk sanayisinin en güçlü temsil kurumlarının başında gelen İstanbul Sanayi Odası olarak, sanayi kuruluşlarımızın dönüşüm yolculuklarına destek olmayı görev biliyor, bu alanda birçok proje yürütüyoruz.'

Konuşmasında Oda'da kurdukları Stratejik Dönüşüm Merkezi'ne değinen Bahçıvan, buradaki amaçlarının sanayicinin geleceğe dönük ihtiyaçlarını tespit etmek, bu ihtiyaçları somut, ölçülebilir ve uygulanabilir dönüşüm adımlarına çevirmek olduğunu anlattı.

İSO Başkanı Bahçıvan, merkezin çalışmaları kapsamında önce bu baş döndürücü gelişmelere sanayinin başarılı şekilde uyum sağlayabilmesi için zorunlu dönüşüm alanlarını belirlediklerini aktararak, 'Bunları dijital dönüşüm, yeşil dönüşüm, değer odaklı büyüme ve hizmetleşme dönüşümü, insan kaynağı ve yetenek dönüşümü ve jeostratejik gelişmelere uyum olarak saptadık. Bu alanlarda özellikle kaynakları sınırlı küçük ve orta ölçekli firmalarımıza danışmanlık hizmeti sunarak, dönüşüm yol haritalarını belirliyoruz. Yalnızca yol haritalarını belirlemekle kalmıyor, sonrasındaki yatırım süreçlerine de katkı veriyoruz.' diye konuştu.

Kurdukları İstanbul Sanayi Odası Girişim Sermayesi Yatırım Fonu ile şirketlerin dönüşüm yolculuklarında ihtiyaç duyacakları kritik teknolojileri geliştirecek girişimlere ve startuplara destek olduklarını dile getiren Bahçıvan, yürüttükleri projelerle şirketlerin yapay zeka kullanımına yönelik olgunluk düzeylerini belirlediklerini ve yapay zekadan daha etkin yararlanmaları için yol haritalarını oluşturduklarını söyledi.

Bahçıvan, dijital ortamlarda çalışan yapay zeka uygulamalarından, fiziksel dünyayı algılayan, yorumlayan ve harekete geçen sistemlere bir geçiş yaşandığını belirterek fiziksel yapay zeka olarak adlandırılan bu sistemlerin, imalat sanayisinde üretim yapısını önemli ölçüde değiştirebilecek ve geliştirebilecek nitelikte olduğunu söyledi.

'Bu konuda önemli bir araştırma çalışmasına imza attık.' diyen Bahçıvan, 'Türkiye İş Bankası ve İstanbul Sanayi Odası işbirliğiyle Future Ally Yönetim Danışmanlığı tarafından hazırlanan araştırma raporu, yapay zekanın üretim sistemlerini ve küresel sanayi rekabetini nasıl yeniden şekillendirdiğini ortaya koyan önemli veri ve bulgular içeriyor. Raporun lansmanının da bugün GITEX Ai Türkiye'de yapılacağını sizlerle paylaşmak istiyorum.' ifadelerini kullandı.

Erdal Bahçıvan, yapay zekanın sunduğu geniş fırsatların yanında birtakım riskleri ve geliştirilmesi gereken alanları da beraberinde getirdiğini belirterek, 'Bunların başında, yetişmiş iş gücü eksikliği, bir başka deyişle yetenek açığı geliyor. Teknolojik gelişmelerin toplum ve sanayi düzeyinde etkili ve sürdürülebilir olması, ancak insan sermayesinin de bu dönüşüme entegre edilmesiyle mümkün. Rekabet artık sadece teknolojiye sahip olmakla değil, onu kullanabilecek 'yeni nesil mavi ve beyaz yakalıları' yetiştirmekle ölçülüyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Geçen günlerde açıklanan ve Türkiye'nin yapay zeka alanında 2026-2030 yılları arasındaki stratejik yol haritasını içeren Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı'nda, 5 yıl içinde 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanının yetiştirilmesi hedefinin bu alandaki yetenek açığının kapatılmasına önemli katkıda bulunacağını vurgulayan Bahçıvan, 'Biz de İstanbul Sanayi Odası olarak bünyemizde kurduğumuz İSO Akademi ile sanayimizin başta yapay zeka olmak üzere ihtiyaç duyduğu her alanda insan kaynağının yetişmesine destek oluyoruz.' dedi.

Bahçıvan, yapay zeka uygulamalarının yaygınlaştırılması, veri altyapısının güçlendirilmesi ve insan kaynağının yeni yetkinliklerle desteklenmesi ile yapay zekanın üretim hayatında verimli ve kalıcı bir yer edineceğine yürekten inandığını ifade ederek, konuşmasını şöyle tamamladı:

'Özellikle KOBİ'lerin dönüşüm sürecine etkin biçimde dahil edilmesi, sanayi, üniversite, finans ve kamu arasındaki işbirliklerinin geliştirilmesi bu süreçte hızlandırıcı bir rol oynayacaktır. Böylece Türkiye, kısa sürede yalnızca yapay zeka teknolojilerini kullanan değil, yapay zeka çözümleri geliştiren, ölçeklendiren ve ihraç eden bir üretim merkezi haline gelecek, yeni nesil sanayinin küresel liginde layık olduğu yeri alacaktır.'

Muhabir: Kazım Kaan Ulu

Google Küresel Altyapıdan Sorumlu Başkan Yardımcısı Bikash Koley, projenin inşaat aşamasında ülke genelinde 37 binden fazla istihdamın destekleneceğini belirtti. Yatırımın, Finlandiya'nın Gayri Safi Yurt İçi Hasılası'na (GSYH) yıllık yaklaşık 3,6 milyar avro katkı sağlaması öngörülüyor. Tesisler tam kapasiteyle faaliyete geçtiğinde ise mühendislerden güvenlik ve operasyon personeline kadar binlerce kişiye kalıcı iş imkanı sunulacak.

Google, Hamina, Kajaani, Muhos ve Vaala bölgelerindeki yerel toplulukları, eğitimi ve ekonomik büyümeyi desteklemek amacıyla 4 yıl için 31 milyon avroluk bütçe ayırdı. Bu kaynakla yerel kolejlerle ortaklıklar kurularak 4 bin 400'den fazla çalışana yapay zeka alanında yetkinlik kazandırılacak. Ayrıca, 100 Finlandiyalı öğrenciye veri merkezlerinde kariyer yapmaya yönelik özel eğitim fırsatları sunulacak.

Sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda Finlandiya'nın enerji şebekesini desteklemek isteyen Google, Loviisa Nükleer Güç Santrali'nin işletme ömrünün uzatılması amacıyla 22 yıllık bir anlaşmaya imza attı. Şirket, şebekeye yeni karasal rüzgar enerjisi kapasitesi eklemenin yanı sıra soğuk ve rüzgarsız dönemlerde enerji fiyatlarını dengelemek için 94 megavatlık yeni bir batarya sistemi kurmayı da taahhüt etti.

Finlandiya Başbakanı Petteri Orpo, Google'ın dev yatırım kararını, 'Ülkemizin güçlü yönlerinin açık bir kanıtı.' şeklinde değerlendirdi.

Bu arada, Finlandiya, veri merkezlerinin soğutma ihtiyacını azaltan serin iklimi ve zengin düşük karbonlu elektrik kaynakları nedeniyle küresel teknoloji şirketleri için stratejik bir merkez konumunda bulunuyor. Microsoft ve TikTok'un sahibi ByteDance gibi diğer küresel şirketler de enerji maliyetlerini düşürmek ve iklim hedeflerine ulaşmak için yatırımlarında Finlandiya'yı tercih ediyor.

Muhabir: Bahattin Gönültaş

Teklife göre, mevcut üç ayrı kamu ihale direktifi ile farklı sektörlere yayılan hükümler, üye ülkelerde doğrudan uygulanacak tek bir düzenlemede birleştirilecek.

Halihazırda beş olan kamu ihale usulü sayısı üçe indirilecek. Kamu kurumlarına, ihale sürecinde şirketlerle müzakere edebilme konusunda daha fazla esneklik sağlanacak.

AB genelindeki ulusal ve yerel elektronik ihale sistemleri birbirine bağlanarak ortak bir dijital kamu ihale pazarı kurulacak.

Şirketler, kayıtlı bilgi ve belgelerini tekrar sunmadan bağlantılı platformlar üzerinden AB genelindeki ihalelere katılabilecek. Kamu kurumları da şirketlerin ihaleye katılım şartlarını otomatik olarak kontrol edebilecek.

İhalelerde yalnızca en düşük fiyatın esas alınması yerine, 'en iyi fiyat-kalite oranı' standart değerlendirme yöntemi haline getirilecek.

Kalite ölçütlerinin toplam değerlendirmedeki ağırlığı en az yüzde 30 olacak. İş gücü yoğun sözleşmelerde ise bu oran en az yüzde 50 olarak uygulanacak.

Kamu kurumları, çevre, sosyal koşullar, yenilikçilik, güvenlik, dayanıklılık ve 'made in EU' olarak bilinen 'Avrupa tercihi' gibi ölçütleri ihale değerlendirmelerine dahil edebilecek.

Teklif kapsamında, kritik altyapı ve teknolojilere ilişkin ihalelerde siber saldırı, casusluk, yabancı müdahale ve üçüncü ülke tedarikçilerine aşırı bağımlılık gibi risklerin dikkate alınması gerekecek.

Düzenlemeyle, AB'nin uluslararası hukuki yükümlülüklerine uygun olarak kamu alımları için 'yatay' bir Avrupa tercihi çerçevesi getirilecek.

Bu kapsamda, Birliğin uluslararası ihale taahhütlerinin hangi işletmeleri ve ürünleri kapsadığı netleştirilerek bu konunun kontrol edilmesi kolaylaştırılacak.

AB Komisyonu, üçüncü bir ülkenin Birlik işletmelerine adil pazar erişimi sağlamaması durumunda, arz güvenliği bağımlılıklarını önlemek veya ekonomik güvenlik çıkarlarını korumak için kısıtlamaların gerekli olması halinde bu kapsamı daraltabilecek.

Böylece üçüncü ülke şirketlerinin ve ürünlerinin ihalelerden dışlanabilmesine imkan sağlanacak.

AB Komisyonu, Avrupalı şirketlere kendi kamu ihalelerinde adil erişim sağlamayan ülkeler söz konusu olduğunda, tedarik güvenliği açısından risk oluşturan sektörlerde veya ekonomik güvenlik çıkarlarını korumak amacıyla 'Avrupa tercihi'ni zorunlu hale getirebilecek.

AB Komisyonunun teklife ilişkin ayrıntıları içeren açıklamasında, 'Avrupa tercihi AB ve üçüncü ülkeler açısından ne anlama geliyor?' başlıklı bir bölüm yer aldı.

Açıklamada, yeni düzenlemeyle kamu harcamalarının AB'nin güvenliğini, dayanıklılığını ve adil rekabeti desteklemesinin amaçlandığı belirtildi.

Bu kapsamda zararlı dışa bağımlılıkların azaltılacağı, adil olmayan ticari uygulamalarla mücadele edileceği ve Avrupa'nın sanayi kapasitesinin güçlendirileceği kaydedildi.

Düzenlemenin, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Kamu Alımları Anlaşması veya serbest ticaret anlaşmaları kapsamında AB kamu ihalelerine tam erişim hakkına sahip üçüncü ülke şirketleri ve ürünleri ile bu kapsamda bulunmayanları açık biçimde ayıracağı bildirildi.

AB'nin kamu ihaleleri konusunda uluslararası taahhüdünün bulunmadığı üçüncü ülkelerden gelen tekliflerin ihale dışında bırakılabileceğine işaret edilen açıklamada, tedarikçi ve ürünlerin menşeinin belirlenmesi için kamu kurumlarına çevrim içi bir araç sunulacağı aktarıldı.

Açıklamada, ekonomik güvenlik veya tedarik güvenliği açısından tehdit oluşması ya da bir ticaret ortağının hukuki taahhütlerine rağmen AB şirketlerine kamu ihalelerinde adil erişim sağlamaması halinde, AB Komisyonunun 'Avrupa tercihi' şartlarını zorunlu hale getirebileceği belirtildi.

Teklifte, AB ile gümrük birliği anlaşması bulunan üçüncü ülkelerdeki şirket ve ürünlerin de belirli şartlarla 'kapsama alınmış' sayılabileceği belirtildi. Bunun için ilgili gümrük birliği anlaşmasının kamu alımlarına karşılıklı erişim taahhüdü içermesi ve söz konusu ihalenin bu taahhüdün kapsamına girmesi gerekecek.

Türkiye ile AB arasında Gümrük Birliği bulunmasına rağmen mevcut anlaşma kamu ihale pazarlarına karşılıklı ve eşit erişim hakkı sağlamıyor. Türkiye ayrıca Dünya Ticaret Örgütü Kamu Alımları Anlaşması'na (GPA) taraf değil.

Bu nedenle teklifin mevcut haliyle kabul edilmesi durumunda Türk şirketleri, yalnızca Gümrük Birliği gerekçesiyle AB kamu ihalelerinde 'kapsama alınmış ekonomik işletmeci' statüsünden otomatik olarak yararlanamayacak.

AB'deki kamu kurumları, Avrupa tercihi uyguladıkları ihalelerde Türk şirketlerinin katılımını sınırlandırabilecek veya tekliflerini reddedebilecek.

AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Stephane Sejourne, Brüksel'de AB Kamu İhale Yasası teklifine ilişkin düzenlenen basın toplantısında, üçüncü ülke şirketlerinin AB kamu ihalelerine erişiminde mütekabiliyet ilkesinin esas alınacağını söyledi.

AB'nin bazı üçüncü ülkelerle kamu ihalelerini de kapsayan anlaşmalar yaptığını belirten Sejourne, bu ülkelere verilen erişim hakkının karşılıklı olarak uygulanıp uygulanmadığının kontrol edileceğini ifade etti.

Sejourne, 'Bazı üçüncü ülkelere yönelik belirli taahhütlerde bulunduk ve bu taahhütleri yerine getireceğiz. Ancak yerine getirdiğimiz taahhütlerin Avrupa'ya karşı da uygulanmasını sağlamak istiyoruz.' dedi.

AB kamu ihale pazarına tam erişim sağlayabilecek ülkelerin listesinin zaman içinde değişeceğini aktaran Sejourne, bir ülkenin siyasi kararlar veya yönetim değişikliği sonucunda daha önce yerine getirdiği yükümlülükleri uygulamaktan vazgeçebileceğine dikkati çekti.

Sejourne, AB'nin çeşitli ülkelerle kamu ihalelerini de kapsayan 40'tan fazla ticaret anlaşması bulunduğunu, bunların yaklaşık 20'sinin karşılıklılık esasına dayandığını bildirdi.

Ülkelere uygulanacak ölçütler ve erişim şartlarına ilişkin çalışmaların sürdüğünü kaydeden Sejourne, AB Komisyonunun bu konudaki yöntemlerin yetki devrine dayalı düzenlemeyle belirleneceğini söyledi.

Yeni kuralların kamu kurumları ve şirketlerin idari yükünü azaltarak yıllık yaklaşık 650 milyon avro tasarruf sağlaması bekleniyor.

AB'de kamu kurumları, her yıl Birlik ekonomisinin yaklaşık yüzde 15'ine karşılık gelen 2,6 trilyon avroluk mal ve hizmet alımı gerçekleştiriyor.

Teklifin yürürlüğe girebilmesi için Avrupa Parlamentosu (AP) ve AB Konseyi tarafından onaylanması gerekiyor.

Muhabir: Ata Ufuk Şeker

Bu artış, Türkiye'nin savunma sanayisinde yerli ve milli ürünlerin seri üretim ve yüksek adetli tedarikinin arttığı bir döneme karşılık geliyor. İlave kaynaktan araç ve ekipmanların tedarikine ayrılacak payın önemli bölümü Türk savunma sanayisi ürünü platform, silah, sensör ve mühimmat tedarikinde kullanılacak.

Program döneminde savunma harcamaları üç başlık altında Türk savunma sanayisinde karşılık bulacak. Bu kapsamda tasarımı tamamlanan ve geliştirme aşamasına geçen ürünlere, seri üretime geçecek ürünlere ve halihazırda seri üretime geçen ürünlerin yüksek adetlerde teminine yönelik olarak savunma harcamaları yönlendirilecek.

Yakın zamanda envantere girmesi beklenen insansız savaş uçakları KIZILELMA ve ANKA III, jet eğitim uçağı HÜRJET, entegre hava savunma sistemi ÇELİKKUBBE bileşenleri ve deniz platformları başta olmak üzere bir dizi ürün güvenlik güçlerine güç katacak, mevcut ürünlerin üretim ve teslimatı hızlanacak.

Mevcut hatların kapasite artışı özellikle hava savunma açısından önem taşıyor. ASELSAN, ROKETSAN ve TÜBİTAK SAGE ortaklığıyla geliştirilen hava savunma sistemlerinin yüksek adetli üretilmesi, ÇELİKKUBBE gibi çok katmanlı bir mimarinin operasyonel hale getirilmesi yüksek hacimli siparişleri gündeme getirecek.

Türk savunma sanayisinde artan seri üretim kapasitesiyle birlikte bu hatlardan çıkacak ürünlere yönelik de yeni siparişler verileceği öğrenildi.

Türkiye, Ankara'da gerçekleştirilen NATO Zirvesi kapsamında da üye ülkelerin birlikte geliştireceği 'Vurucu Güç Kabiliyetleri, Bütünleşik Hava ve Füze Savunma Sistemleri, Uzay ve Gözetleme Kabiliyetleri, Savunma Sanayii İçin Kritik Ham Maddeler, NATO'nun İnsansız Hava Aracı Üstünlüğü' gibi alanlarda anlaşmalar imzaladı ve taahhütlerde bulundu. ASELSAN, ROKETSAN, STM ve TÜBİTAK'ın yüklenicileri arasında yer aldığı projeler gelecek yıllarda İttifak'ın caydırıcılık mimarisinin omurgasını oluşturacak.

Türk savunma sanayisinin bugüne kadar ortaya koyduğu yerli ve milli çözümler, ithalat maliyetlerini önemli ölçüde düşürdü, aynı zamanda dışa bağımlılığı azaltarak stratejik özerklik sağladı. Türkiye'nin 1970-1979 yıllarında askeri ve savunma harcamalarında ithalatın payı yaklaşık yüzde 50 seviyesindeyken bu oran yüzde 10'lar civarına geriledi. Savunma sanayisinde yerlilik oranı 2002 yılında yüzde 20 iken bugün yüzde 80'lerin üzerine çıktı. Bu başarı, dış alımların maliyetini büyük ölçüde azalttığı gibi, yerli firmaların teknoloji üretme kapasitesini de artırdı.

Yerli ve milli teknolojiler savunma sanayisinde tam bağımsızlık hedefini güçlü şekilde destekledi. Milli teknolojilerin geliştirilmesi, envanterdeki kritik sistemlerin dışa bağımlılığını azaltarak, ulusal güvenliğin güçlenmesine katkıda bulundu. Ayrıca yerli üretimle elde edilen teknolojiler, Türkiye'nin savunma ihracatını artırarak ülkeye döviz kazandırdı ve ekonomik büyümeye katkı sağladı.

Yeni OVP döneminde, savunma sanayisinin güçlendirilmesi ve bu alanda elde edilen kazanımların diğer sektörlere yaygınlaştırılması açısından önemli çalışmalara imza atılacak.

Savunmanın da aralarında olduğu bir dizi alanda kritik ürün, teknoloji ve hizmetlerde dışa bağımlılık azaltılacak, yerli üretim ve yenilik kapasitesi geliştirilecek, tedarik zincirleri çeşitlendirilecek ve stratejik alanlarda güvenilir işbirlikleri derinleştirilecek. Bu kapsamda atılacak adımlarla son dönemde yerli ve milli ürünlerle önemli bir ivme yakalayan Türk savunma sanayisinin gelişimi desteklenmeye devam edilecek.

Plan döneminde savunmaya yönelik AR-GE, üretim ve yenilik kapasitesi güçlendirilecek. Çevik üretim yöntemleri yaygınlaştırılarak savunma sanayisi ürünlerinin kullanım alanı genişletilecek ve yerli katkı oranı artırılacak.

Savunma sanayisi teknolojilerinin sivil uygulamalarla etkileşiminin artırılması ve teknoloji yoğun sivil alımlarda yerli ve milli savunma sanayisinin yeteneklerinden yararlanılması teşvik edilecek, yerlilik oranının yükseltilmesi ve katma değerli ihracatın desteklenmesi sağlanacak.

Savunma sanayisinde başarıyla uygulanan talep oluşturma ve uzun vadeli sipariş yaklaşımı sağlık, raylı sistemler, enerji ekipmanları, elektronik ve kritik sanayi girdileri gibi alanlarda yaygınlaştırılacak.

Sektördeki nitelikli insan kaynağı ihtiyacına yönelik de bir dizi çalışma yürütülecek. Savunma sanayisine yönelik lisansüstü eğitim desteklenecek, kamu-üniversite-özel sektör işbirliğiyle sürekli eğitim ve gelişim programları ve mesleki eğitim imkanları artırılacak.

Savunma sanayisinin ihtiyaç duyduğu yetkinliklerin geliştirilmesi amacıyla değişen teknolojik trendlere uyum sağlayacak sürekli eğitim ve mesleki gelişim programları yaygınlaştırılacak.

Muhabir: Göksel Yıldırım, Firdevs Bulut Kartal

Bu açılıştan sonra da Çerkezköy'de bir fuarın açılışına gideceklerini ve daha sonrasında Kapaklı'da bir lojistik tesisinin açılışını yapacaklarını ifade eden Bolat, iş dünyası ile birlikte hareket etmeye çalıştıklarını söyledi.

Bolat, geçmişte babasının soğuk demirci esnafı olduğunu aktararak, 'Rahmetli babamın 1976'da bir iş değişikliği fikri oldu ve önce bir tane sonra iki tane hidrolik pres alıp melamin tabak imalatına girdi. Küçük bir dükkandı. Biz de ortaokulda 13-14 yaşlarında okuldan çıkıp öğleden sonra orada imalata yardım ediyorduk. Yazları da kamyonetle, babamın kullandığı kamyonet ile Anadolu'nun 34 vilayetine gitmiştik. Züccaciyeleri dolaşıp melamin tabak satmaya çalışıyorduk. Güzel hatıralardı.' diye konuştu.

ZUCHEX Fuarı'nın keyifle gezilebildiğini ve insanın ufkunu açtığını söyleyen Bolat, plastik, paslanmaz çelik, cam, seramik, tava, tabak ve süs ürünleri gibi zengin bir yelpazeye sahip olduğunu dile getirdi.

Bolat, ZUCHEX'in artık Avrupa'da büyük bir marka haline geldiğini ifade ederek, Türkiye'de fuarcılığın 7,5 milyar avroluk bir ekonomik büyüklüğü bulunduğunu ve Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYH) direkt katkısının 4 milyar avro olduğunu hatırlattı.

Dünyada birçok fuarın küçülürken Türkiye'deki fuarların dev adımlarla büyüdüğünü ve bugün bütün dünyanın kucaklaştığı, bir araya geldiği fuarlara dönüştüğünü belirten Bolat, '12 salonda 1500 markanın buluştuğu yurt içi ve yurt dışından 130 bin ziyaretçinin geldiği 100 bin metrekare alanda yapılan bu fuar gerçekten büyük bir fuar. Ülkemize istihdam, üretim, ihracat ve döviz geliri anlamında büyük katma değer kazandırıyor.' dedi.

Bakan Bolat, ev ve mutfak eşyaları sektörünün 2025'te 5,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini, bunun 3,1 milyar dolarının ev ve mutfak gereçleri, geri kalanının ise endüstriyel mutfak gereçleri olduğunu kaydetti.

Söz konusu sektörün 3,2 milyar dolar ithalatı olduğunu belirten Bolat, şunları kaydetti:

'Sektör 2,6 milyar dolar net dış ticaret fazlası sağlıyor. Bu geniş üretim yelpazesiyle Türkiye dünyada Çin'le beraber mutfak gereçlerinde büyük bir paya sahip olan bir ülke. Cam eşyada dünya üretiminin yüzde 3'ünü yapıyoruz. Dünya ihracatında 8'inciyiz. Seramik sektöründe Anadolu'muzun kültürel mirasını en iyi yansıtan sektör. Dünyada ihracatta 10'uncu sırada. Plastik ev ve mutfak eşyalarında yüzde 2,7 payla dünyada 5'inci ihracatçıyız. Demir-çelikten sofra ve mutfak eşyası ihracatında yüzde 2,1 payla 6'ncı, alüminyumda sofra mutfak eşyasında 7'nci sıradayız. Elektrikli pişirme ve ısıtma ekipmanlarında Çin ve Almanya'dan sonra son 13 yıldır dünya 3'üncüsüyüz. Avrupa'da da Almanya'dan sonra 2'nci sıradayız. İşte Türkiye imalat sektöründe teknolojide gerçekten dev adımlarla ilerliyor, ekonomisini büyütüyor.

Bolat, Bakanlığın ZUCHEX Fuarı'nı da desteklediğini vurgulayarak, 2024'te 43 milyon lira, 2025'te 54 milyon lira katılımcılara fuar destekleri sağladıklarını söyledi.

Ev ve mutfak eşyaları sektöründe 20 ülkeden bu yıl 45 fuarı destek kapsamına aldıklarını ifade eden Bakan Bolat, 'Gideceğiniz 45 fuarı destek kapsamına aldık. 2026'da 3 farklı ülkede gerçekleştirilecek 4 yurt dışı fuar destek kapsamında. Yurt içinde de ZUCHEX ve Hometex fuarları destek kapsamında. Sektörel ticaret alım heyetleri bu fuarlara getiriliyor.' diye konuştu.

Bolat, 2020 yılının başından bu yana salgın, enerji krizi ve bölgede savaşlar olduğunu, buna rağmen Türkiye ekonomisinin büyümesini sürdürdüğünü söyledi.

Söz konusu büyümede, iş dünyası temsilcileri ile takım halinde çalışarak Türkiye'yi daha da güçlendireceklerini belirten Bolat, 'Bu yıl sonuna kadar inşallah ihracatımızda mal ve hizmetler olarak 410 milyar dolarlık hedefi tutturmak için canla başla çalışıyoruz.' dedi.

Bolat, hizmetler sektörünün haziran ve temmuz aylarından itibaren önemli ihracat rakamlarına ulaştığını ve döviz gelirlerinin artmaya başladığını söyledi.

Bolat, kurdele kesiminin ardından beraberindeki heyetle fuar alanını gezerek firmalardan ürünler hakkında bilgi aldı.

Muhabir: Mücahit Enes Sevinç