Konteynerlerin dakikalar içerisinde alevlere teslim olduğunu anlatan Ali Karaçay, "Yangın öğlen saatlerinde elektrik kontağından çıktı. Yangın başladığında 8 dakika sonra alevler çepeçevre her yeri sardı. Kuzenim ve ailesi yaşıyordu. Yangında her şeyi yandı. Yangında; beyaz eşyaları, yatakları ve kıyafetleri yandı. Depremde evleri yıkılmıştı ve son anda onları kurtarmıştık. Bu yangın ikinci bir felaketti. Kuzenim burada 1,5 yıldır yaşıyor" ifadelerini kullandı.

Mercan 100. Yıl İklim ve Çevre Bilim Merkezi, Trafik Parkı ve Tarsus Doğa Parkında gerçekleştirilen programlar çocuklar ve ailelerinden yoğun ilgi gördü. Bilim Merkezinde düzenlenen etkinliklerde çocuklar; doğa, çevre, enerji ve astronomi temalı atölyelere katılarak hem eğlendi hem öğrendi. Planetaryum gösterimleri ve teleskop gözlemleri de miniklerin ilgisini çekti.

Trafik Parkında ise çocuklara önce teorik trafik eğitimi verildi, ardından akülü araçlarla uygulamalı sürüş deneyimi yaşatıldı. Gün boyu süren etkinliklerde yüz boyama ve oyun alanları da çocukların keyifli vakit geçirmesini sağladı.

23 Nisan dolayısıyla 18 yaş altı ziyaretçilere ücretsiz hizmet veren Tarsus Doğa Parkı da binlerce kişiyi ağırladı. Çocuklar farklı hayvan türlerini yakından görme fırsatı bulurken, aileler de doğayla iç içe bir gün geçirdi.

Yetkililer, etkinliklere şehir içi ve dışından yoğun katılım olduğunu belirterek tüm çocukların bayramını kutladı.

CHP Hatay İl Başkanlığı’nda yapılan olağan toplantının ardından oluşturulan yeni yönetim kadrosu, farklı alanlara özel sorumluluklarla yapılandırıldı. İl Başkanı Mehmet Gönenç’in liderliğinde şekillenen ekipte, teşkilatlanmadan dijital medyaya, tarımdan sosyal politikalara kadar geniş bir yelpazede görev paylaşımı yapıldı.

İl Sekreterliği görevine Hasan Akbaht getirilirken, il saymanlığı görevini Ceylan Mullaoğlu üstlendi. Eğitim alanında Doğan Kuş sorumluluk alırken, bilişim alanı Mehmet Cumhur Karaali’ye emanet edildi.

Örgütlenmeden Tarıma, Sosyal Politikadan Dijitale

Yeni yönetimde dikkat çeken başlıklardan biri de sahaya dönük çalışmaların güçlendirilmesi oldu. Hasan Abdullahoğlu örgütlenmeden sorumlu olurken, yerel yönetim politikaları Selim Matkap’a verildi. Dijital iletişim ve sosyal medya yönetimi Doğan Kara’ya teslim edilirken, tarım ve köy işleri Haydar Ergüneş’in sorumluluğuna bırakıldı.

Basın ve halkla ilişkiler görevini Salim Sağaltıcı üstlenirken, aile ve sosyal politikalar alanında Haydar Nur görev aldı. Sendikalarla ilişkiler Ahmet Cemalettin Yüce’ye, gençlik ve spor örgütlenmesi ise Tuğçe Koç’a emanet edildi.

Seçim, Hukuk ve Toplumsal Alanlarda Yoğunlaşma

Seçim ve hukuk işleri Neval Oğan Balkız’a verilirken, insan hakları alanında Bedi Duman görev yapacak. Muhtarlarla ilişkileri Recep Feyyadoğlu yürütürken, çevre ve şehircilik politikaları Oktay Sabahoğlu’nun sorumluluğunda olacak.

Eylem ve etkinlik organizasyonları Şevket Ekenel’e bırakılırken, esnaf odalarıyla ilişkileri Aydın Kısaboylu yürütecek. Kültür ve sanat alanında Selim Roma, iş dünyasıyla ilişkilerde ise Armağan Öztürk görev alacak.

Sivil toplum kuruluşlarıyla ilişkiler Ömer Özsezen’e, kadın hakları Nilgün Göl’e, deprem ve depremzedelerle ilgili çalışmalar ise Ömer Göçmez’e emanet edildi. Sosyal yardım ve dayanışma faaliyetlerini ise Ahmet Durak yürütecek.

Stitt, ayrıca hortumda kentteki Vance Hava Kuvvetleri Üssü'nün de zarar gördüğünü aktardı.

Garfield Bölge Şerifi Ofisinden yapılan açıklamada da 'Şu anda herhangi bir can kaybı bildirilmedi, sadece birkaç küçük yaralanma var.' bilgisine yer verildi.

Muhabir: Dildar Baykan Atalay

Açıklamada söz konusu askerin, bir bahis sitesinden 400 bin dolar para kazanmak için gizli bilgilere erişimini kullandığı ve bu bilgileri sızdırdığı ifade edildi.

ABD Adalet Bakanlığı askeri, gizli hükümet bilgisini kişisel kazanç için kullanmak, halka açıklanmayan hükümet bilgilerini çalmak, mal dolandırıcılığı, elektronik dolandırıcılık ve yasa dışı para işlemleri yapmakla suçladı.

Van Dyke, suçlu bulunması durumunda yıllarca hapis cezasına çarptırılabilir.

Venezuela'nın başkenti Caracas'ta 3 Ocak'ta patlama ve uçak sesleri duyulmuş, Venezuela yönetimi patlamaların ardından ABD'yi ülkenin çeşitli bölgelerinde sivil ve askeri tesislere saldırı düzenlemekle suçlamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'ya karşı büyük çaplı saldırı düzenlendiğini, Maduro ile eşinin ülke dışına çıkarıldığını duyurmuştu.

ABD Adalet Bakanı Pam Bondi, Maduro ve eşi Cilia Flores hakkında ABD'de suç duyurusunda bulunulduğunu, Maduro'ya 'uyuşturucu terörizmi, kokain kaçakçılığı, ABD'ye karşı makineli tüfek ve yıkıcı cihazlara sahip olma' suçlamalarının yöneltildiğini açıklamıştı.

Venezuela yönetimi, ABD'nin kınanması için uluslararası topluma çağrıda bulunmuş, bazı ülkeler saldırıyı eleştirirken açıklamalarıyla ABD'ye destek verenler de olmuştu.

Muhabir: Dildar Baykan Atalay

Öte yandan Suriye resmi ajansı SANA'nın haberine göre Yusuf, Hama iline bağlı Gab Ovası bölgesinde İçişleri Bakanlığı güçlerince yakalanarak gözaltına alındı.

Operasyonun ne zaman yapıldığına ilişkin ise bilgi verilmedi.

Devrik Beşşar Esed rejim güçlerinin 16 Nisan 2013'te başkent Şam'ın güneyindeki Tadamun Mahallesi'nde en az 41 sivili öldürdüğüne ilişkin görüntüler, ilk kez 2022'de ortaya çıkmıştı.

Bazı uluslararası basın yayın organları ile sosyal medyada yer alan görüntülerde yüzü açıkça görünen Esed rejiminin istihbarat görevlisi Yusuf'un, gözleri bağlı ve kelepçeli şekilde gözaltına alınan ve koşmaları söylenen sivilleri vurduğu görülmüştü.

Ekim 2023'te katliamın faili Yusuf'un hala askeri üste çalıştığı ortaya çıkmış, dönemin ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, aynı yıl Yusuf ve ailesine ABD'ye giriş yasağı getirildiğini duyurmuştu.

Muhabir: Muhammed Karabacak

Rum Milli Muhafız Ordusundan yapılan açıklamada, söz konusu eğitimin 'modern tehditlerin ele alınması, birlikte çalışabilirliğin geliştirilmesi ve operasyonel hazırlığı geliştirme' hedefleri doğrultusunda düzenlendiği belirtildi.

Faaliyet kapsamında taktik tatbikat da icra edilirken çağdaş güvenlik sorunlarına yönelik özel eğitimler de verildi.

Açıklamada, programın iki tarafın kuvvetleri arasında 'gerçekçi operasyonel koşullar altında koordinasyonu geliştirmeyi amaçladığı' ifade edildi.

Tatbikatın, GKRY ile Fransa arasındaki daha geniş kapsamlı savunma işbirliği çerçevesinin bir parçası olduğu belirtildi.

Muhabir: Muhammet Tarhan

Sorunun sporcularla ilgili olmadığını ifade eden Rubio, sadece İran Devrim Muhafızları ile bağlantılı olduğu düşünülen kişilerin ülkeye alınmayabileceğini söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump da konuya ilişkin açıklamasında, sporcuların bu süreçten etkilenmesini istemediklerini aktardı.

Financial Times gazetesinin haberine göre, Trump'ın özel temsilcilerinden İtalyan asıllı Paolo Zampolli, ABD, Meksika ve Kanada'nın ev sahipliğinde yapılacak 2026 FIFA Dünya Kupası'na İran'ın yerine, kupaya kısa süre önce eleme turlarında veda eden İtalya'yı önermişti.

Muhabir: Zeynep Katre Oran

Siber güvenliğin artık sadece teknik sistemlerin korunmasıyla sınırlı görülmemesi gerektiği aktarılan raporda, veri güvenliği, kurumsal süreklilik, kamu hizmetlerinin aksamadan yürütülmesi, toplumsal güvenin korunması ve ulusal kapasitenin güçlendirilmesi gibi başlıklarla birlikte değerlendirilmesinin önem taşıdığı kaydedildi.

MİA Başkanı Prof. Dr. Talha Köse, kaleme aldığı raporun önsözünde, yapay zeka destekli tehditlerin ortaya çıkardığı yeni risk alanlarının, büyük dil modeli tabanlı sistemlerin güvenlik boyutunun, kritik altyapılar üzerindeki etkilerinin ve kurumsal karar alma süreçlerine yönelik olası tehditlerin stratejik bir çerçevede ele alınmasının gerekli olduğuna dikkati çekti.

Köse, günümüzde temel ihtiyacın yalnızca teknolojik gelişmelere uyum sağlamak olmadığını, gelişmelerin doğurabileceği riskleri önceden görmenin ve gerekli kurumsal tedbirleri zamanında almanın önemli olduğunu ifade etti. Türkiye'nin dijital dönüşüm sürecinde güvenlik, düzenleme, koordinasyon ve insan kaynağı alanlarında eş zamanlı ilerleme kaydetmesinin kritik önem taşıdığını vurgulayan Köse, söz konusu sürecin kamu kurumları, özel sektör, akademi ve sivil toplumu kapsayan güçlü bir güvenlik ekosistemiyle desteklenmesi gerektiğini belirtti.

Raporda, yapay zekanın siber güvenlik alanında yeni bir araç olmanın ötesine geçerek saldırı ölçeğini, savunma hızını ve düzenleyici ihtiyaçları aynı anda dönüştüren stratejik bir güç çarpanı haline geldiği ifade edildi.

Kamu kurumları, özel sektör ve kritik altyapılarda yapay zeka kullanımının hızla yaygınlaştığı aktarılan raporda, buna karşılık güvenlik, denetim ve yönetişim mekanizmalarının aynı hızda gelişmemesinin verimlilik artışıyla birlikte kırılganlıkları ve dijital bağımlılığı da büyüttüğü belirtildi. Bu çerçevede yapay zeka çağında siber güvenliğin yalnızca teknik güvenlik önlemleri üzerinden değil, ulusal kapasite, yönetişim ve stratejik hazırlık başlıklarıyla birlikte ele alınması gerektiği kaydedildi.

Raporda, büyük dil modeli tabanlı sistemlerin istem enjeksiyonu, güvensiz çıktı işleme, hassas bilgi sızıntısı, tedarik zinciri zafiyetleri, aşırı yetki ve aşırı güven gibi yeni riskler ürettiği ifade edildi.

Söz konusu risklerin yalnızca teknik zaaflar olarak görülmemesi gerektiği bildirilen raporda, veri yönetişimi, denetim, hesap verebilirlik ve kurumsal karar kalitesi sorunları olarak değerlendirilmesinin önem taşıdığı vurgulandı. Yapay zeka destekli siber tehditlerin etkisinin teknik sistemlerle sınırlı kalmadığı belirtilen raporda, ulusal güvenlik, kritik altyapılar, kurumsal kapasite ve toplumsal güven üzerinde doğrudan sonuçlar ürettiğine işaret edildi.

Özellikle derin sahte ve sentetik medya üretiminin bilgi ekosistemini bozma, kurumsal meşruiyeti aşındırma ve kriz anlarında kamu güvenini zayıflatma potansiyeli taşıdığı ifade edilen raporda, yapay zeka tabanlı tehditlerin yalnızca siber güvenlik alanında değil, aynı zamanda bilgi güvenliği, kamu otoritesinin sürekliliği ve toplumsal istikrar bakımından da stratejik sonuçlar doğurduğu aktarıldı. Bu nedenle teknolojik yaygınlaşmanın güvenlik boyutunun, yalnızca yazılım ve donanım koruması düzeyinde değil, karar süreçlerinden kamu güvenine uzanan daha geniş bir çerçevede değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.

Hazırlanan raporda, yapay zeka sistemlerinin büyük veri kümeleri üzerinden saldırı örüntülerini, anomali sinyallerini ve olağan dışı davranışları daha hızlı tespit edebilse de insan uzmanların bağlamı yorumlama, yanlış pozitifleri ayıklama, kritik kararları doğrulama ve kurumsal etkileri değerlendirme kapasitesinin halen vazgeçilmez olduğuna dikkat çekildi.

Bu nedenle en gerçekçi ve sürdürülebilir yaklaşımın, insan uzmanlığını dışlamayan, aksine yapay zekanın hız ve ölçek avantajını insan denetimiyle birleştiren hibrit savunma modeli olduğu vurgulandı. Raporda, kurumsal kapasite açısından temel meselenin ise otomasyonun güvenli, denetlenebilir ve sorumluluğu açık biçimde tanımlanmış hale getirilmesi olduğu kaydedildi.

MİA'nın raporunda, Türkiye için politika yanıtının kısa, orta ve uzun vadeli hedeflere dayanan, çok aktörlü ve güvenlik ekosistemiyle bütünleşik bir yol haritası şeklinde kurgulanması gerektiği aktarıldı.

Kısa vadede merkezi koordinasyonun güçlendirilmesi, yapay zeka destekli siber riskler için ortak bir kurumsal çerçevenin oluşturulması ve kamu kurumları ile kritik altyapı işletmecilerinde kullanılan yapay zeka sistemleri için zorunlu envanter çıkarılması gerektiği belirtildi. Ayrıca sistemlerin işlediği veri türü, etki ettiği karar süreçleri, sahip olduğu yetki düzeyi ve bağlı olduğu dış servis sağlayıcıların görünür hale getirilmesinin önem taşıdığı kaydedildi. Raporda, büyük dil modeli ve ajan tabanlı sistemler için veri sınıflandırması, işlem günlüğü, çıktı doğrulama ve insan onayı gibi asgari güvenlik kurallarının belirlenmesi gerektiği bildirildi.

Orta vadede regülasyon, standart, denetim ve sektörel dayanıklılık mekanizmalarının kurumsallaştırılmasının önemine değinilen raporda, kritik altyapılar ve kamu hizmetlerinde kullanılan yapay zeka sistemleri için sektörel teknik standartların geliştirilmesi, kamu alımlarında güvenlik, denetlenebilirlik, kayıt tutma, olay raporlama, tedarik zinciri görünürlüğü ve insan denetimi şartlarının açık biçimde tanımlanması gerektiği ifade edildi.

Uzun vadede ise dış teknoloji bağımlılığının güvenlik sonuçlarını yönetebilen güçlü bir ulusal kapasite oluşturulması gerektiği aktarılan raporda, test, doğrulama, sertifikasyon ve denetim kapasitesinin geliştirilmesi, uzman insan kaynağını güçlendiren sürdürülebilir iş birliği mekanizmalarının kurulması ve yerli siber güvenlik ile yapay zeka ekosisteminin desteklenmesinin hedeflendiği belirtildi.

Ayrıca, raporda, kimlik manipülasyonu, derin sahte, sentetik medya ve bilgi güvenliği risklerine karşı toplumsal farkındalığın artırılmasının ve yapay zekanın güvenli, denetlenebilir, hesap verebilir ve dayanıklı bir yönetişim çerçevesi içinde yönetilmesini sağlayacak kalıcı bir ulusal yapının kurulmasının önem taşıdığı vurgulandı.

Yapay Zeka Çağında Siber Güvenlik ve Türkiye'nin Stratejik Öncelikleri raporunun sonuç kısmında, yapay zeka çağında siber güvenliğin yalnızca sistemleri korumanın ötesinde devlet kapasitesini, kurumsal karar kalitesini, toplumsal güveni ve stratejik özerkliği birlikte yönetme meselesi olduğu ifade edildi.

Türkiye açısından başarı ölçütünün, yapay zekanın güvenli, denetlenebilir, hesap verebilir ve dayanıklı bir ulusal çerçeve içinde yönetilebilmesi olduğu vurgulanan raporda, yapay zekanın teknik bir yenilik alanı olmanın ötesine geçtiği, ulusal hazırlık, stratejik dayanıklılık ve kurumsal eşgüdüm başlıklarıyla birlikte ele alınması gereken çok boyutlu bir güvenlik alanı haline geldiği kaydedildi.

Muhabir: İsmet Karakaş

“Türkiye’de enflasyon sadece talep kaynaklı değildir. Asıl ağırlaşan sorun, maliyet itişli enflasyondur. Sanayi üretiminde kullanılan enerji, ithal hammadde, ara malı, finansman ve lojistik giderlerindeki artış, üretici fiyatlarını yukarı çekmekte; bu baskı belirli bir gecikmeyle tüketici fiyatlarına da yansımaktadır. Hükümet, TÜFE’de sınırlı bir yavaşlama görüntüsünü başarı gibi sunarken, ÜFE cephesindeki alarm verici tabloyu geri plana itmektedir.”

NAZMİ KIYMACI, TÜİK verilerine göre 2025 yılında sanayinin alt sektörlerinde yıllık fiyat artışlarının yüksek seyrini koruduğunu; madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 32,28, imalat sanayiinde yüzde 29,43, su temininde yüzde 38,25 düzeyinde gerçekleştiğini belirtti. Ana sanayi gruplarında da ara mallarında yüzde 25,84, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 30,45, dayanıksız tüketim mallarında yüzde 31,95, enerjide yüzde 27,78 ve sermaye mallarında yüzde 27,18 artış yaşandığını vurguladı.

İl Başkanı NAZMİ KIYMACI, bu verilerin üretim zincirinin her aşamasında ciddi bir maliyet baskısına işaret ettiğini belirterek şöyle devam etti:

“Bugün Türkiye’de üretici enflasyonu, ekonominin geleceğine dair çok önemli bir öncü göstergedir. Çünkü sanayici daha üretim aşamasında ezilmektedir. Kur yükseldiğinde ithal girdiye bağımlı yapı nedeniyle maliyetler derhal artıyor. Enerji fiyatları yükseldiğinde sanayi nefes alamıyor. Faizler arttığında işletme sermayesi yükü büyüyor. Talep zayıfladığında ise f irmalar bu maliyetleri satış fiyatlarına tam yansıtamıyor. Sonuçta üretici hem maliyet altında kalıyor hem de kâr marjını kaybediyor.”

KIYMACI, Türkiye sanayisinin kur geçişkenliği, enerji bağımlılığı, ara malı maliyetleri ve f inansman yükü nedeniyle çok katmanlı bir baskıyla karşı karşıya olduğunu söyledi. Özellikle enerji alanındaki dışa bağımlılığın sanayi enflasyonunu daha da kırılgan hale getirdiğini belirten İl Başkanı KIYMACI, petrol ve doğalgaz fiyatlarında jeopolitik gelişmelere bağlı yaşanan artışların üretim maliyetlerini ağırlaştırdığını ifade etti.

İl Başkanı NAZMİ KIYMACI, hükümetin yalnızca talebi baskılayan para ve maliye politikalarıyla enflasyonu kalıcı biçimde düşüremeyeceğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

“Türkiye’de 2005-2025 dönemine bakıldığında, özellikle 2017 sonrasında ÜFE ile TÜFE arasındaki ayrışmanın belirginleştiği görülmektedir. 2020-2022 döneminde ise şok boyutunda bir maliyet geçişkenliği yaşanmıştır. 2023-2025 döneminde ÜFE geriler gibi görünse de geçmişten biriken maliyetler ve bozulmuş fiyatlama davranışları nedeniyle TÜFE üzerindeki baskı sürmektedir. Bu tablo bize açıkça şunu göstermektedir: Türkiye’de enflasyon büyük ölçüde maliyet itişli bir karakter taşımaktadır.”

İl Başkanı NAZMİ KIYMACI, sanayi enflasyonunun yalnızca fiyatlar genel düzeyini bozmadığını, aynı zamanda üretimi, yatırımı ve istihdamı da aşındırdığını vurguladı. KIYMACI, 2025 yılı itibarıyla toplam sanayi üretiminde yıllık ortalama yüzde 2,1, imalat sanayiinde ise yüzde 2,7 daralma görüldüğünü; bunun da üretim tarafındaki sıkışmayı açıkça ortaya koyduğunu söyledi.

“ÜFE yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde seyrederken sanayi üretiminin daralıyor olması, f irmaların maliyet artışlarını nihai fiyatlara tam yansıtamadığını göstermektedir. Bu da kâr marjlarının daraldığı, bilanço baskısının arttığı, yatırım kararlarının ertelendiği ve üretimin kısıldığı anlamına gelir. Yani ekonomi yalnızca enflasyonla değil, aynı zamanda sanayisizleşme riskiyle de karşı karşıyadır.”

İl Başkanı KIYMACI, Türkiye’de son on yılda sanayinin milli gelir içindeki payının zayıfladığını, hizmetler sektörünün ise üretim temelli değil daha çok tüketim ve gelir dağılımındaki bozulmaya dayalı bir genişleme gösterdiğini ifade etti. Sanayinin 2014 yılında yaklaşık yüzde 28 seviyesinde olan GSYH payının 2025 yılında yüzde 19,3’e kadar gerilemesinin son derece çarpıcı olduğunu kaydetti.

NAZMİ KIYMACI, İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI verilerinin de bu bozulmayı teyit ettiğini belirterek, Mart 2026’da PMI’ın 47,9’a gerileyerek son beş ayın en düşük seviyesine indiğini, yeni siparişlerde ve ihracat siparişlerinde yavaşlamanın keskinleştiğini hatırlattı.

İl Başkanı NAZMİ KIYMACI, yaşanan tablonun geçici değil, doğrudan ekonomi politikalarının sonucu olduğunu belirterek açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Yüksek finansman maliyeti, enerji bağımlılığı, döviz kuru baskısı, ithal girdiye dayalı üretim yapısı ve düşük verimlilik sanayi enflasyonunu beslemekte; sanayi enflasyonu da tüketici enflasyonunu yeniden yukarı çekmektedir. Toplum büyük bedeller öderken hükümetin 2026 yılı için öngördüğü enflasyon hedefinin gerçekçi olmadığı ortadadır. Türkiye’nin ihtiyacı, güven veren bir ekonomi yönetimi ve yeniden sanayileşme stratejisidir. Alternatif enerji yatırımları, yerli ara malı üretiminin güçlendirilmesi, verimlilik artışı, seçici kredi mekanizmaları, ihracat f inansmanı ve öngörülebilir kur politikası artık ertelenemez bir zorunluluktur. Anahtar Parti olarak üretimi, yatırım ortamını ve sanayinin rekabet gücünü esas alan katılımcı girişimcilik modelini savunuyoruz. Türkiye ancak yeniden sanayileşerek, yüksek katma değerli üretimi büyüterek ve ekonomik güveni yeniden tesis ederek bu darboğazdan çıkabilir.”

Bakan Tekin’in açıklamalarında en dikkat çeken başlıklardan biri, okul güvenliğinin artık yalnızca fiziki önlemlerle sınırlı kalmayacağı oldu. Yeni dönemde dijital risk alanları da sistematik şekilde izlenecek.

Siber devriye uygulamalarıyla, özellikle çocukları hedef alan dijital tehditler yapay zekâ destekli analizlerle takip edilecek. Bu kapsamda riskli içerikler, çevrim içi zorbalık ve çocuklara yönelik tehlikeler daha erken aşamada tespit edilerek müdahale edilecek. Hatay’daki okulların da bu sistemin aktif bir parçası olacağı ifade ediliyor.

Bakanlıklar Arası Veri Entegrasyonu Güçleniyor

Yeni modelde yalnızca Milli Eğitim değil; İçişleri, Adalet, Sağlık ve Aile ve Sosyal Hizmetler bakanlıkları da sürece entegre ediliyor. Kurumlar arası veri paylaşımı sayesinde, okul çevresindeki riskler daha hızlı analiz edilecek.

Bu sistemle birlikte okullarda giriş-çıkış düzeninden çevresel güvenliğe kadar pek çok başlıkta erken uyarı mekanizması devreye alınacak. Hatay gibi sınır ve göç hareketliliğinin yoğun olduğu bölgelerde bu entegrasyonun daha kritik rol oynaması bekleniyor.

Veli Randevu Sistemi Daha Etkin Kullanılacak

İki yıl önce başlatılan Veli Randevu Sistemi de yeni düzenlemelerle güçlendiriliyor. Amaç, aile ile okul arasındaki iletişimi daha dinamik hale getirmek.

Velilerin öğretmenlerle daha düzenli ve planlı görüşebilmesi sağlanırken, rehberlik süreçlerinin de günlük eğitim hayatına daha fazla entegre edilmesi hedefleniyor. Hatay’daki okullarda da sistemin aktif kullanımıyla, öğrenci takibinin daha yakından yapılması planlanıyor.

Velilere Dijital Bağımlılık Desteği

Yeni uygulamalar yalnızca öğrencileri değil, velileri de kapsıyor. Dijital bağımlılık başta olmak üzere çeşitli risklere karşı ailelere yönelik destek ve danışma hattı kurulacak.

Bu hattın özellikle genç nüfusun yoğun olduğu Hatay’da aileler için önemli bir rehberlik aracı olması bekleniyor.

Öğretmenlere Kriz Yönetimi Eğitimi

Bakan Tekin, öğretmenler ve okul yöneticileri için kapsamlı eğitim programlarının da sürece dahil edildiğini açıkladı. Eğitimlerde kriz yönetimi, sınıf içi müdahale, erken uyarı işaretlerini fark etme ve riskli durumlara doğru tepki verme konuları ele alınacak.

Bu eğitimlerin, sahada birebir karşılaşılan olaylara daha hızlı ve doğru müdahale edilmesini sağlaması hedefleniyor.

Psikososyal Destek Ve Dijital Esenlik Projesi Yaygınlaşıyor

Halihazırda 23 ilde pilot olarak yürütülen “Duygu, Değer Temelli Dijital Esenlik Projesi”nin ülke geneline yayılması planlanıyor. Proje kapsamında öğrencilerin dijital dünyayla sağlıklı ilişki kurmaları ve psikososyal gelişimlerinin desteklenmesi amaçlanıyor.

Antalya'da belediye otobüslerinin arka kısmına tutunarak ilerleyen patenci çocuklar, hem kendi canlarını hem de sürücüleri tehlikeye atıyor. Özellikle yoğun trafiğin olduğu kent merkezinde bu durum ani fren veya manevralarda geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açabiliyor. Daha önce de ölümlü kazalar ile sonuçlanan tehlikeli yolculukları önlemek adına 07 AU 0220 plakalı toplu taşıma aracının şoförü Şener Kara, otobüsün arka kısmına uyarı niteliğinde LED tabela yaptırdı. Tabelada, 'Patenci kardeş tutma arkadan, anneni babanı ağlatma arkandan' yazısı yer alırken, otobüs şoförü patenci çocukların yanı sıra ailelere de çağrıda bulundu.

'Amacımız çocukların araç arkasına yapışmaması'

Şener Kara, 'Biz bu yazıyı dikkat amaçlı yazdırdık. Dikkatli olsunlar diye ama çocuklar yine aynı şekilde devam ediyorlar. Bu yazının amacı patenci çocukların aracın arkasına yapışmaması. Ölümlü kazalara neden oluyorlar. O yönden yazıyı yazdırmıştık. Bilinçsiz çocuklar devam ediyor. Biz arka tarafı göremediğimiz için yoldaki sürücüler uyarıyor bizi' dedi.

Ailelere de çağrıda bulunan Kara, 'Çocukların toplu taşımaya yapışmamasını dilerim. İyi sonuçlar olmuyor. Ailelere tavsiyem çocuklarına sahip çıksınlar, uyarsınlar' şeklinde konuştu.

İstanbul’da Anlamlı Lansman

İstanbul Cevahir AVM’de düzenlenen lansman etkinliği; DeFacto yetkilileri, projede yer alan eğitmenler, öğrenciler ve Toplum Gönüllüleri Vakfı (TOG) başkanının katılımıyla gerçekleştirildi.

Etkinlik boyunca sergilenen dereceli tasarımlar ziyaretçilerden büyük beğeni toplarken, organizasyonda karikatüristler de yer aldı. Çocukların aktif katılım gösterdiği lansmanda, başarılı öğrencilere teşekkür edilerek emekleri takdir edildi. Hatay ve Elazığ başta olmak üzere farklı illerden gelen öğrenciler, projeye olan ilgiyi ve heyecanı artırdı.

5 Bin Eser Arasından Gelen Büyük Başarı

Hatay’ın İskenderun ilçesinden Gökçe Maysa Çam, Bahçeşehir Koleji, Toplum Gönüllüleri Vakfı ve DeFacto iş birliğiyle düzenlenen “Bu Tasarımda Gelecek Var” projesinde dikkat çeken isimlerden biri oldu.

Türkiye genelindeki 117 kampüsten yaklaşık 5 bin öğrencinin katıldığı projede, yalnızca 19 tasarım finale kalarak koleksiyona dönüştürüldü. Maysa’nın tasarımı da bu özel seçki içinde yer alarak hem estetik hem de verdiği mesajla öne çıktı.

Tasarımlar Tişörte Dönüştü, Gelir İyiliğe Aktı

Projede seçilen eserler, DeFacto tarafından tişört tasarımlarına dönüştürülerek satışa sunuldu. Elde edilen gelirlerin tamamı, Toplum Gönüllüleri Vakfı aracılığıyla sosyal sorumluluk projelerine aktarılıyor. Böylece çocukların hayalleri yalnızca birer çizim olarak kalmayıp toplumsal faydaya dönüşüyor.

Eğitim Desteği Başarıyı Getirdi

Maysa’nın bu önemli başarısında okul yönetimi ve öğretmenlerinin katkısı da dikkat çekti. Okul müdürü Mustafa Uçan’ın desteği, resim öğretmeni Ayten Dingil’in yönlendirmeleri ve Dr. Seda Çam’ın katkıları, genç öğrencinin başarısında önemli rol oynadı.

Hatay’ın Gururu Oldu

İstanbul’daki lansmanda gördüğü ilgiyle adından bir kez daha söz ettiren Gökçe Maysa Çam, Hatay adına önemli bir başarıya imza attı. Hem sanatsal yeteneği hem de sosyal sorumluluk bilinciyle öne çıkan genç öğrenci, geleceğin tasarımcıları arasında gösteriliyor.

Bu proje, çocukların yaratıcılığını desteklerken aynı zamanda toplumsal farkındalık oluşturmasıyla örnek bir model olarak öne çıkıyor.

Planlanan model, yaşlılık ya da bakıma muhtaçlık durumunda devreye girerek bireyleri güvence altına almayı amaçlıyor. Genel sağlık sigortasına benzer bir yapıda kurgulanan sistemde vatandaşların belirli bir katkı payı ödemesi öngörülüyor. Ancak yükün büyük kısmını devlet üstlenecek. Böylece hem bireysel hem kamusal sorumluluk dengelenmiş olacak.

Evde Bakımdan Bakımevine Kadar Geniş Kapsam

Yeni sistemin en dikkat çeken yönlerinden biri, sunduğu hizmet çeşitliliği. Yaşlı bireyler yalnızca hastane hizmetlerine değil, doğrudan bakım süreçlerine de erişebilecek. Evde hemşire desteği, hasta bakıcı hizmetleri, fizik tedavi uygulamaları ve gerekli tıbbi ekipmanların temini bu kapsamda değerlendirilecek. İhtiyaç durumunda bakımevi hizmetleri de sistem tarafından karşılanacak.

Kronik Hastalıklara Özel Takip

Özellikle ileri yaşta sık görülen hastalıklar bu sistemin merkezinde yer alıyor. Alzheimer hastalığı, Parkinson hastalığı ve demans gibi rahatsızlıkların uzun süreli takibi ve bakımı sigorta kapsamına alınacak. Bu durum, yalnızca hastalar için değil, bakım sürecini üstlenen aile bireyleri için de önemli bir rahatlama anlamına geliyor.

Türkiye’nin Yaşlanan Nüfusu Alarm Veriyor

Türkiye İstatistik Kurumu verileri, bu adımın neden gerekli olduğunu net şekilde ortaya koyuyor. Türkiye’de yaşlı nüfus oranı her geçen yıl artarken, önümüzdeki yıllarda bu artışın daha da hızlanması bekleniyor. Bu tablo, bakım hizmetlerinin sistematik bir yapıya kavuşturulmasını zorunlu kılıyor.

Sosyal Devlet Anlayışında Yeni Eşik

Uzun Süreli Bakım Sigortası’nın Ekonomi Koordinasyon Kurulu gündemine gelmesi bekleniyor. Uygulamanın hayata geçmesiyle birlikte Türkiye’de sosyal güvenlik sistemi yeni bir aşamaya geçecek. Bu model, yalnızca yaşlı bireyleri değil, onların bakımını üstlenen milyonlarca aileyi de doğrudan ilgilendiriyor. Ekonomik destek kadar, bakım yükünün paylaşılması açısından da önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a düzenledikleri saldırılarla başlayan savaş yaklaşık 2 aydır sürüyor. Farklı ülkelere de sirayet eden savaşla ilgili ABD Başkanı Donald Trump, İran ile ateşkesi iki ülke arasındaki görüşmeler ilerleyene ve sonuçlanana dek uzatacağını açıkladı. Dün ise Trump, İran'ın siyasi anlamda bir 'karmaşa' içinde olduğunu ve bunun çözülebilmesi için ateşkesi uzattığını savunarak 'Zaman daralıyor' dedi.

Hürmüz Boğazı'ndaki abluka da sürerken konuyla ilgili Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi İktisadi, İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı Doç. Dr. Berat Akıncı, değerlendirmelerde bulundu.

'Kırmızı çizgiler İslamabad'da belirleniyor'

Orta Doğu'da tarafların kırmızı çizgilerini İslamabad görüşmelerinde belirlediğini hatırlatan Akıncı, gelinen noktada diplomatik iradenin ön plana çıktığını söyledi. Özellikle Pakistan'ın yürüttüğü mekik diplomasisinin ve ABD Başkanı Trump'ın masaya çözüm iradesi koymasının kritik olduğunu vurgulayan Akıncı, 'Taraflar açısından bakıldığında tarafların bölgedeki amaçlarının aslında farklı olduğunu ve bu farklı amaçlarının da gerçekleşme noktasında herkes elinin masada güçlü olmasını istiyor. Masada güçlü olmak içinde sahada da güçlü olmak gerekiyor. İran, Hürmüz Boğazı'nı kapatarak hem ekonomi jeopolitiği hem de enerji jeopolitiğindeki önemini artırıp savaşın küresel maliyetini da arttırmıştı. ABD'nin İran'ın Hürmüz Boğazı kartını tekrar elinden almak için ikinci bir ablukayla dengeleme açısı ve baskı aracı oluşturmasıyla kartları tekrar eline aldığını görüyoruz' diye konuştu.

'İran, bu savaşı varlık yokluk savaşı olarak görüyor'

ABD'nin barışa yakın olduğunu ifade eden Doç. Dr. Akıncı, 'ABD, savaşarak sorunun çözülemeyeceğini anladı ve barışa yakın oldukları yönünde mesajlar gelmeye başladı. Durum İran açısından daha farklı çünkü İran, bu savaşı varlık yokluk savaşı olarak görüyor. Rejim açısından bakıldığında İran ya var olmaya devam edecek ya da bir şekilde rejim düşecek ve rejim ABD isteği doğrultusunda liderlik değişimi olacak. İran mevcut konumundan geri adım atmak istemiyor. İran'ın rejim değişikliğinde 1979'dan itibaren ilmek ilmek uyguladığı bir Orta Doğu politikası ve nükleer çalışması var. Dolayısıyla hem uranyum zenginleştirmesinde hem nükleere yönelik çalışmalarını tam bağımsızlık olarak görüyor. İran bazı noktalarda taviz verse de kendi egemenliğini sıkıntıya sokacak ve ulusal çıkarlarınızı zedeleyecek bir masaya oturmak istemiyor' ifadelerini kullandı.

'Yeni bir düzen kurulacak'

Bölge ülkelerinin ve Türkiye'nin desteğinin barış için hayati önem taşıdığını kaydeden Akıncı, şunları söyledi:

'İran kadim bir devlet geleneğine ve diplomasi mantığına sahip. Ciddi askeri ve yönetsel kayıplar vermiş olsa da süreci ABD ve İsrail aleyhine domine etmeyi bildi. Kurulacak yeni bir barış masasıyla eski düzene dönülmesi bekleniyor ancak İran'ın da altını çizdiği gibi hiçbir şey eskisi gibi olmayacak. Yeni bir düzen kurulacak. Umuyoruz ki bu düzen, halkların Osmanlı dönemindeki gibi kardeşçe yaşadığı bir iklime evrilir. Aksi takdirde bölgedeki sıcak temas, küresel bir savaşı tetikleme riski taşıyor.'

'Uluslararası hukuk arka plana itildi'

Küresel sistemin ve uluslararası hukukun tehdit altında olduğunu belirten Akıncı, Birleşmiş Milletler üyesi ülkelerin, ABD ve İsrail'in savaş hukukunu hiçe sayan politikalarını dengelemek adına sahada ve masada daha aktif olması gerektiğini sözlerine ekledi.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 5,20 puan ve yüzde 0,04 artışla 14.340,70 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 0,52 değer kaybederken, holding endeksi yüzde 0,03 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 1 ile menkul kıymet yatırım ortaklığı, en çok gerileyen yüzde 1,23 ile madencilik oldu.

ABD-İran hattında müzakere sürecine ilişkin belirsizliğin sürmesi ve Hürmüz Boğazı çevresindeki askeri tansiyonun petrol fiyatlarını yukarı taşıması, küresel risk iştahını sınırlayan temel unsur olmaya devam ediyor. 

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, yurt dışında ise ABD'de Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi, Almanya'da Ifo iş dünyası güven endeksinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puanın direnç, 14.200 ve 14.100 puanın ise destek, konumunda olduğunu kaydetti.

Muhabir: Burhan Sansarlıoğlu

“Growing Green Together” Projesi, özellikle depremden etkilenen KOBİ’ler ve girişimci adaylarına odaklanıyor. Proje ile Hatay başta olmak üzere afet bölgesindeki işletmelerin yeniden ayağa kaldırılması ve ekonomik dinamizmin yeniden kazanılması hedefleniyor.

Başvuruların tamamen çevrim içi alınacağını belirten Çinçin, sürecin hem mevcut işletmeler hem de yeni girişimciler için önemli fırsatlar sunduğunu vurguladı.

Yeşil Dönüşüm Ve Sürdürülebilir Kalkınma Vurgusu

Projenin sadece ekonomik destekle sınırlı kalmadığını belirten Çinçin, şu ifadeleri kullandı:

“PACE Programı kapsamında yürütülen Growing Green Together Projesi ile işletmelerimizin yeniden ayağa kalkmasına katkı sunmayı amaçlıyoruz. Eğitim ve finansal destek mekanizmalarıyla girişimcilerimizin ve KOBİ’lerimizin güçlenmesini hedefliyoruz.”

Proje, çevre dostu üretim modelleri ve sürdürülebilir kalkınma anlayışıyla kurgulanmış durumda. Bu yönüyle bölgedeki işletmelerin yalnızca toparlanması değil, aynı zamanda geleceğe daha güçlü hazırlanması hedefleniyor.

Uluslararası Güçlü Finansman Desteği

Çalışma, Alman Uluslararası İşbirliği Kurumu (GIZ) iş birliğiyle yürütülüyor. Projenin finansmanı ise Avrupa Birliği ile Alman Federal Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Bakanlığı (BMZ) tarafından sağlanıyor.

Program, ana yararlanıcı kurum olarak Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Avrupa Birliği Başkanlığı koordinasyonunda yürütülüyor.

Başvurular Online Alınacak

Projeye başvurmak isteyenler, belirlenen çevrim içi platform üzerinden işlemlerini gerçekleştirebilecek. Son başvuru tarihi ve detaylı bilgiye ise başvuru sayfası üzerinden ulaşılabilecek.

Bugüne kadar 50 bin, 100 bin ve İlk Evim-250 Bin Sosyal Konut gibi projelerle Türkiye genelinde 1 milyon 750 binden fazla sosyal konut inşa edildi. Bu konutlar 7 milyona yakın dar gelirli vatandaşın, güvenli, sağlam ve modern yuvaları oldu.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı 'Ev Sahibi Türkiye' sloganlı Yüzyılın Konut Projesi ile de Türkiye tarihinin en büyük sosyal konut projesi için harekete geçildi.

81 ilde 500 bin sosyal konut inşa edilecek proje kapsamında, en az 2 milyon kişi bu konutlarla daha sağlam, afetlere dirençli, güvenli, modern konutlarda yaşayacak.

Proje kapsamında şehirlerin barınma ihtiyacı, nüfus yoğunluğu ve ekonomik yapısı dikkate alınarak planlanan 500 bin sosyal konut için başvurular 10 Kasım-19 Aralık 2025'te alındı. Projeye 8 milyon 840 bin kişi başvurdu.

Tüm kriterleri karşılayan 5 milyon 242 bin kişinin başvurusu geçerli kabul edildi. En fazla başvuru ise 1 milyon 235 bin 169 ile İstanbul'da yapıldı.

Proje kapsamında İstanbul'da başvuru ve ödeme koşulları Anadolu illerinden farklı tutuldu. Hane halkı aylık net geliri İstanbul için en fazla 145 bin lira, diğer iller için 127 bin lira olarak belirlendi.

İstanbul'da 2+1 ve 1+1 konutlar inşa edilecek. Bu konutlar yüzde 10 peşin, 240 ay vade ve 7 bin 313 liradan başlayan taksitlerle dar gelirli vatandaşlara sunulacak.

Hak sahiplerini belirleyecek kura çekimi, yarın başlayacak ve 3 gün sürecek.

Bu kapsamda, yarın Atatürk Havalimanı Millet Bahçesi'nde saat 14.00'te düzenlenecek kura törenine Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un katılması bekleniyor.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum da kura törenine ilişkin NSosyal hesabından paylaşımda bulundu.

Paylaşımında Kurum, 'Beklenen gün geldi, Yüzyılın Konut Projesi'nde bu kez ev sahibi İstanbul. 100 bin sosyal konutun kuralarını Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan ile çekiyoruz.' ifadesini kullandı.

Muhabir: Ayşe Karaosmanoğlu

Bugün 14.30 ile 16.30'da Beşiktaş ve Beyoğlu'nda düzenlenecek etkinlik dolayısıyla stat arkasındaki Gazhane Caddesi Süzer Plaza'nın gerisinden Dolmabahçe istikametine araç gönderilmeyecek. Trafik akışı, Asker Ocağı Caddesi'nden Mete Kavşağı'na yönlendirilecek.

Gümüşsuyu MKE önünden kapama yapılarak geriye döndürülüp, Dolmabahçe istikametine araç gönderilmeyecek.

Prof. Dr. Bedri Karafakioğlu Caddesi trafiğe kapatılacak, Mete Caddesi Kavşağı'ndan Dolmabahçe istikametine akım verilmeyecek. Araçlar Şişli istikametine yönlendirilirken kapama, Dolmabahçe Tünel İstaç Kadırgalar Caddesi ayrımından yapılarak, akış Maçka istikametinden sağlanacak.

Meclisi Mebusan, Kemeraltı caddeleri, Karaköy Meydan ile Tophane arasında Beşiktaş istikameti de trafiğe kapalı olacak. Dolmabahçe Caddesi ile buna çıkan tüm yollar, Beşiktaş Meydan ile Dolmabahçe Meydan arası her iki yönlü, Vişneli Tekke Sokak, Baba Efendi Sokak kesişiminden Dolmabahçe Caddesi inişleri, Galata Köprüsü Beyoğlu istikameti araç trafiğine kapatılacak.

Tophane, Fındıklı Mimar Sinan Üniversitesi ve Kabataş'taki tramvay durakları yolcu alımına kapalı tutulacak.

Çırağan, Tersane, Refik Saydam, Boğazkesen, Bayıldım, Süleyman Seba caddeleri, Meclisi Mebusan ve Kemeraltı caddeleri Karaköy istikameti, Baba Efendi Sokak, Barbaros Bulvarı ile Unkapanı Köprüsü alternatif güzergah olarak kullanılabilecek.

Üsküdar'da yarın saat 05.00 ile 09.00'da Harem Sahil Yolu Selimiye Caddesi kesişimi ile Harem Sahil Yolu Caddesi, Hakimiyeti Milliye Caddesi kesişimi arasında kalan Harem Sahil Yolu ve bu güzergaha çıkan tüm yollar trafiğe kapatılacak.

D-100 kara yolu Tıbbiye Caddesi ayrımları ile Harem Sahil Yolu-Selimiye Caddesi D-100 kara yolu ve bu güzergaha çıkan tüm yollar da trafiğe kapatılıp, D-100 kara yolu kuzeyden gelen akım Tıbbiye Caddesi'ne yönlendirilecek.

Harem ve Sirkeci Arabalı Vapur İskele girişleri de kapalı olacak.

Nuh Kuyusu, Hakimiyeti Milliye, Dr. Eyüp Aksoy, Dr. Fahri Atabey, Selmani Pak, Doğancılar, Tunus Bağ, Halk ve Paşa Limanı caddeleri alternatif olarak kullanılabilecek.
 

Muhabir: Gökçe Karaköse

Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Başhekim Yardımcısı, Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı Çocuk Ürolojisi Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Uçar, çocukluk çağında sık karşılaşılan ancak ebeveynler ile birinci basamak hekim farkındalığının düşük olması nedeniyle yeterince dikkat çekmeyen ürolojik rahatsızlıklar hakkında bilgi verdi. Özellikle inmemiş testiste farkındalığın artırılması gerektiğini vurgulayan Uçar, zamanında konulan tanı ve cerrahi müdahalenin önemine işaret etti.

'Testisin bir yolculuğu var'

İnmemiş testisin anne karnındaki gelişim sürecinde ortaya çıkan bir durum olduğunu anlatan Prof. Dr. Murat Uçar, testisin normalde karın içerisinde yerleşmiş bir organ olduğunu, çocuk anne karnında büyürken kasıklara doğru hareket ettiğini ve doğuma yakın dönemde kasık kanalından geçerek torbalara indiğini söyledi.

Testisin karın içinde başlayıp torbalarda sonlanan bir yolculuğu bulunduğunu belirten Uçar, bu sürecin tamamlanamadığı durumlarda inmemiş testisten söz edildiğini ifade ederek, 'Yaklaşık 100 erkeğin 3'ünde doğduğunda bu testis yerinde olmuyor. O yolculuğunu tamamlayamamış oluyor. İniş yolculuğundaki herhangi bir yerde takılı kalan testise biz inmemiş testis diyoruz' diye konuştu

Prof. Dr. Uçar, her 100 yeni doğan erkek bebeğin yaklaşık 3'ünde bu durumun görüldüğünü, ancak 1 yaşına doğru oranın yüzde 1'e kadar düştüğünü belirtti. Doğumdan sonra 3 ila 6 ay içerisinde bazı testislerin kendiliğinden torbaya ulaşabildiğini aktaran Uçar, bu nedenle doğar doğmaz cerrahi müdahale yoluna gidilmediğini, ancak ilk 6 ay içinde çocuk ürolojisi muayenesinin önemli olduğunu kaydetti.

İlk 6 ay vurgusu

Genital bölgenin mahrem kabul edilmesi nedeniyle zaman zaman gözden kaçabildiğini belirten Uçar, özellikle annelerin ve babaların alt değiştirme sırasında bu konuya dikkat etmesi gerektiğini söyledi. Ailelerin testislerin torbalarda olup olmadığına dikkat etmesi gerektiğini vurgulayan Uçar, şüphe duyulması halinde uzman hekime başvurulmasının önemli olduğunu dile getirdi. Uçar, 'Anneler özellikle çocukların bezini değiştirirken testislerin torbalarda olup olmadığını kontrol etmeli. Bu konuda bir şüpheleri varsa bir uzman hekime çocuklarını muayene ettirmeleri çok önemli. Zamanında tanıyı koyup, zamanında tedavi ettiğimiz takdirde inmemiş testislerin ortaya çıkarabileceği birçok patolojinin önüne geçmiş oluyoruz' dedi.

'Tümör riski 4-5 kat daha yüksek'

İnmemiş testisin tedavi edilmesinin neden önemli olduğunu da aktaran Prof. Dr. Murat Uçar, bu durumun ilerleyen süreçte çeşitli sağlık sorunlarına yol açabildiğine dikkat çekti. Uçar, 'Neden indiriyoruz biz testisleri? O takılı kaldığı yerde kalsa ne olur, birkaç tane önemli nedeni var testisleri indirmemizin. Öncelikle inmeyen testislerde hücresel değişiklikler 3 aydan sonra hemen başlıyor ve o testiste tümör görülme ihtimali normal testislere göre 4-5 kat daha yüksek olduğunu biliyoruz. Yine inmeyen testislerde daha sonra babalık oranlarının sağlıklı testisi olan çocuklara göre daha düşük olduğunu biliyoruz. Hele ki iki taraflı birden testisleri inmeyen çocuklarda bu oranın daha da düştüğünü biliyoruz' dedi.

Torsiyon riski de artıyor

Prof. Dr. Uçar, inmemiş testislerde torsiyon riskinin de daha yüksek olduğunu belirterek, 'Ayrıca inmeyen testislerin kendi etrafında dönerek, ki biz ona torsiyon diyoruz, beslenmesinin bozulması ve doku kaybına gitme ihtimalinin sağlıklı testislere göre 10 kat daha fazla olduğunu biliyoruz' diye konuştu.

Bu nedenlerle inmemiş testis tanısının ilk 6 ayda konulmasını, cerrahi tedavinin ise 6 ay ile 1 yaş arasında gerçekleştirilmesini istediklerini belirten Uçar, ailelerin şüphe duyduklarında çocuk hastalıkları uzmanı, üroloji uzmanı, çocuk ürolojisi uzmanı ya da aile hekimine başvurabileceğini söyledi.

'Haftada 1-2 bebeğin tedavisini yapıyoruz'

Akdeniz Üniversitesi Hastanesi'nin bu alanda önemli merkezlerden biri olduğunu kaydeden Uçar, muayenede ele gelen testisler olduğu gibi ele gelmeyen ve halen karın içerisinde bulunabilen testislerle de karşılaştıklarını ifade etti. Hem ele gelen hem de ele gelmeyen testislerin cerrahi tedavisini yapabildiklerini belirten Uçar, haftada 1-2 kez bebeğin bu tanıyla tedavi edildiğini söyledi. Prof. Dr. Uçar, 'Testisleri yerine indirdiğimizde hem babalık oranlarının düşme riskini hem de testiste tümör gelişme oranlarını azaltıp çocukların daha sağlıklı bir hayat sürmelerine başlangıç yapmış oluyoruz. Ülkemizde hekime ulaşmak kolay. Akıllarında bir soru işareti varsa, içlerine sinmeyen bir muayene bulgusu varsa lütfen bize çocuklarını getirmekten imtina etmesinler' dedi.

Çocuk ürolojisinde sık görülen diğer hastalıklar

Çocuk ürolojisinin yalnızca inmemiş testisle sınırlı olmadığını da belirten Uçar, bu alanın çocukların hem doğumsal hem de kazanılmış hastalıklarının tanı ve tedavisini kapsadığını anlattı. Böbrekler, üreterler, mesane ve üretra gibi organların tüm hastalıklarının çocuk ürolojisinin ilgi alanında olduğunu belirten Uçar, toplumda sık görülen idrar reflüsü ve üriner sistem taş hastalıklarına da dikkat çekti.

İdrar reflüsünün mide reflüsü ile sık karıştırıldığını söyleyen Uçar, normalde idrarın böbreklerden mesaneye doğru tek yönde aktığını, eğer mesaneden tekrar böbreklere kaçıyorsa buna reflü denildiğini ifade etti. Uçar, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu geçiren çocuklarda mutlaka reflü araştırdıklarını belirterek, sık idrar yolu enfeksiyonu yaşayan çocukların çocuk ürolojisi değerlendirmesinden geçmesini istediklerini söyledi.

Türkiye'nin sıcak iklim kuşağında yer almasının çocuklarda üriner sistem taş hastalığını da yaygınlaştırdığını kaydeden Uçar, idrar yolu enfeksiyonu geçiren ve idrarında kan görülen çocukların da bu açıdan değerlendirilmesi gerektiğini dile getirdi.