Türkiye’de sosyal yardımların hesaplanma yöntemini değiştirecek Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) için çalışmalar sürüyor. Yeni model, özellikle dar gelirli, düzenli geliri bulunmayan veya mevcut geliri temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetmeyen Hataylı aileleri yakından ilgilendiriyor.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın TBMM’de açıkladığı takvime göre sistemin 2026 yılında birkaç ilde pilot olarak uygulanması, 2027 yılında ise Türkiye genelinde yaygınlaştırılması planlanıyor. TBMM tutanaklarında yer alan açıklamada sistemin, belirlenen gelir eşiğinin altında kalan aileleri destekleyeceği belirtildi.

HATAY’DAKİ DAR GELİRLİ AİLELERİ İLGİLENDİRİYOR

Deprem sonrasında barınma, kira ve geçim sorunlarıyla mücadele eden Hatay’daki düşük gelirli haneler de sistemin ülke genelinde uygulanmaya başlamasıyla destek kapsamına girebilecek.

Ancak Hatay’ın pilot uygulamanın yapılacağı iller arasında bulunup bulunmadığı henüz açıklanmadı. İl bazında özel bir başvuru takvimi de ilan edilmedi.

HERKESE AYNI MİKTAR ÖDENMEYECEK

Yeni sistemde bütün vatandaşlara sabit bir maaş bağlanması öngörülmüyor. Hanede yaşayan kişilerin toplam geliri, mal varlığı ve ihtiyaç durumu değerlendirmeye alınacak.

Hane geliri devlet tarafından belirlenecek sınırın altında kalırsa iki tutar arasındaki fark kadar destek verilmesi hedefleniyor.

Örneğin gelir sınırının 30 bin lira olarak belirlendiği varsayılan bir hanenin toplam geliri 22 bin liraysa, aradaki 8 bin liranın destek olarak ödenmesi gündeme gelebilecek. Bu rakamlar yalnızca sistemin işleyişini anlatan örnektir; resmi gelir sınırı ve ödeme tutarı henüz açıklanmadı.

KİMLERİN YARARLANACAĞI HENÜZ NETLEŞMEDİ

Uygulamanın özellikle şu grupları ilgilendirmesi bekleniyor:

• Düzenli geliri bulunmayan aileler
• Düşük ücretle geçinen haneler
• Tek başına yaşayan dar gelirli yaşlılar
• Engelli veya bakıma muhtaç birey bulunan aileler
• Geliri belirlenen sınırın altında kalan emekliler
• Deprem sonrasında ekonomik güçlük yaşayan haneler

Ancak bunlar henüz kesinleşmiş başvuru şartları değil. Gelir sınırı, ödemelerin ne zaman başlayacağı, mevcut sosyal yardımlarla birlikte alınıp alınamayacağı ve başvuruların nereden yapılacağı daha sonra duyurulacak.

2027’DE TÜRKİYE GENELİNE YAYILMASI PLANLANIYOR

Sistemin 2026’daki pilot uygulamaların sonuçlarına göre şekillendirilmesi ve 2027 yılında Hatay dâhil 81 ilde yaygınlaştırılması hedefleniyor. Bu nedenle vatandaşların şu aşamada e-Devlet veya herhangi bir kurum üzerinden yapabileceği resmî bir “vatandaşlık maaşı” başvurusu bulunmuyor.

“Bereketimiz bütün şehri bulsun”

İşletme yetkilileri, Cybele isminin Anadolu mitolojisindeki bereket tanrıçasından geldiğini belirterek isim tercihlerini şu sözlerle anlattı:

“Bu ismi, bereketimiz bizimle birlikte bütün şehri bulsun diye koyduk.”

Cybele Coffee & Desserts’ta el yapımı tatlıların her gün taze olarak hazırlanarak sabah saatlerinden itibaren servise sunulduğu belirtildi. İşletmede tatlı çeşitlerinin yanı sıra dünya kahveleri de misafirlerin beğenisine sunuluyor.

Atölyeler ve etkinlikler de düzenlenecek

İşletmenin yalnızca bir kafe olarak değil, sosyal etkinliklere ev sahipliği yapacak bir buluşma noktası olarak da hizmet vermesi planlanıyor. Yetkililer, mekânın atölye çalışmaları ve farklı organizasyonlar için uygun bir alana sahip olduğunu ifade ederek ilerleyen dönemde eğlenceli etkinlikler ile çeşitli aktiviteler düzenlemek için hazırlıklara başladıklarını açıkladı.

Yoğun ilgi gören açılış töreninde kurdelenin kesilmesinin ardından Cybele Coffee & Desserts resmen hizmete girdi. Yeni işletmenin Samandağ’ın sosyal yaşamına ve yerel ekonomisine katkı sunması bekleniyor.

'Şirketimiz ile Albayrak Tasarruf Finansman Anonim Şirketi arasında, 2026/2027 futbol sezonunda geçerli olmak üzere, profesyonel takımımızın 'Şort Arkası' sponsorluğu konusunda anlaşmaya varılmıştır. Yapılan anlaşmaya göre Albayrak Tasarruf Finansman AŞ şort arkası reklam ve diğer çeşitli reklam haklarını içeren sözleşme karşılığında şirketimize 400 bin avro+KDV ödeme yapacaktır.'

Muhabir: Selçuk Kılıç

Söz konusu hizmetlerin Aralık 2026 sonuna kadar çok büyük çevrim içi platformlar ve arama motorlarına yönelik ilave yükümlülüklere uyum sağlaması gerektiği belirtilen açıklamada, şirketlerin yasa dışı içeriklerin yayılması, çocuklar üzerindeki olumsuz etkiler, kullanıcıların fiziksel ve ruhsal sağlığı, temel haklar, seçim süreçleri ve kamu güvenliğiyle bağlantılı sistemik riskleri değerlendirmesi ve azaltması gerekeceği bildirildi.

Açıklamada, sınıflandırma kararlarıyla AB Komisyonu'nun söz konusu hizmetlerin işlevlerini ve bunlarla bağlantılı sistemleri inceleme yetkisine sahip olacağına işaret edildi.

Son kararlarla birlikte AB'nin DSA kapsamında sınıflandırdığı çok büyük çevrim içi platform ve arama motorlarının toplam sayısı 28'e ulaştı.

Muhabir: Ata Ufuk Şeker

Kamuoyuna yansıyan son bilgilere göre kayıplar arasında Hatay’ın Antakya ilçesine bağlı Avsuyu Mahallesi’nde yaşayan Nazime Özbolat da bulunuyor.

Avsuyu Mahallesi iyi Haberi Bekliyor

Nazime Özbolat’ın kaza sırasında gemide bulunduğu, geminin alabora olmasının ardından kendisinden haber alınamadığı öğrenildi.

Özbolat’ın ailesi ve yakınları arama-kurtarma çalışmalarından gelecek iyi habere kilitlenirken, kayıp haberi Avsuyu Mahallesi’nde de büyük üzüntü ve endişeye neden oldu.

Arama Çalışmaları Devam Ediyor

Girne açıklarında kaybolan yolculara ulaşılması için Türkiye ve KKTC ekipleri tarafından yürütülen çalışmalar denizden ve havadan sürdürülüyor.

Sahil güvenlik botları, askeri gemiler, helikopterler, uçaklar ve insansız hava araçlarının katıldığı çalışmalarda deniz yüzeyi ile geminin bulunduğu bölge taranıyor.

Alabora olduktan sonra yaklaşık 514 metre derinlikte deniz tabanına oturduğu bildirilen gemiye yönelik çalışmalar için özel donanıma sahip ekiplerin de görevlendirildiği açıklandı.

Hatay’dan çok sayıda isim kayıplar arasında

Faciada Antakyalı Nazime Özbolat’ın yanı sıra Samandağlı Nihat Pancar, Reyhanlılı Mahmut ve Mustafa Demir kardeşler ile Saliha Miray Biçer ve Mehmet Asaf Biçer’den de haber alınamıyor.

Hataylı ailelerin Girne açıklarından gelecek iyi habere ilişkin umutlu bekleyişleri devam ediyor.

Yetkililerin son açıklamalarında gemideki 267 kişiden 18’ine henüz ulaşılamadığı, arama-kurtarma çalışmalarının aralıksız sürdürüldüğü bildirildi. Kazanın kesin nedeninin belirlenmesi için başlatılan soruşturma da devam ediyor.

Antalya İl Jandarma Komutanlığında bir üst rütbeye terfi eden personel için tören düzenlendi.

Antalya Valisi Hulusi Şahin ve Antalya İl Jandarma Komutanı Tümgeneral Hüseyin Bekmez'in katıldığı törende, Serik İlçe Jandarma Komutanı Üsteğmen Ali Duman da Yüzbaşı rütbesine terfi etti.

Görev yaptığı süre boyunca Serik'te yürüttüğü çalışmalar ve özverili hizmetleriyle dikkat çeken Duman, yüzbaşı rütbesine yükselmenin gururunu yaşadı.

Sünnet için hastaneye gelen çocukların ameliyat öncesi korku ve heyecanlarını azaltmak amacıyla eğlenceli etkinlikler düzenlendi.

Hazırlıkları tamamlanan çocuklar, ameliyathaneye balonlarla süslenen akülü araçlarla götürüldü.

Serik Devlet Hastanesi Başhekimi Uzm. Dr. Serkan Kurt ve hastane çalışanları, sünnet olacak çocuklar ve aileleriyle yakından ilgilendi.

Sağlık ekiplerince ameliyat öncesi hazırlıkları tamamlanan çocukların sünnet işlemleri gerçekleştirildi.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin Girne Limanı’ndan Mersin’in Taşucu Limanı’na gitmek üzere hareket eden Filo Jet isimli yolcu gemisinin alabora olmasının ardından kayıp yolcuları arama çalışmaları devam ediyor.

Kayıplar arasında Hatay’ın Samandağ ilçesine bağlı Yaylıca Mahallesi’nde yaşayan Nihat Pancar’ın da bulunduğu bildirildi.

Ailesine ve Çocuklarına Sürpriz Yapacaktı

Kıbrıs’ta çalışan Nihat Pancar’ın, ailesine ve çocuklarına sürpriz yapmak amacıyla Hatay’a dönüşünden kimseye söz etmediği öğrenildi.

Memleketine dönmek için Filo Jet’e binen Pancar’dan, geminin Girne açıklarında alabora olmasının ardından haber alınamadı.

Evine ve çocuklarına kavuşma hayaliyle yola çıkan Nihat Pancar’ın kaybolduğu haberi, ailesi ile Yaylıca Mahallesi’nde büyük üzüntü ve endişeye neden oldu.

Aile Gelecek Habere Kilitlendi

Pancar’ın ailesi, yakınları ve mahalle sakinleri Girne açıklarında sürdürülen arama-kurtarma çalışmalarından gelecek iyi haberi bekliyor.

Türkiye ve KKTC ekipleri tarafından denizden ve havadan yürütülen çalışmalarda gemiler, helikopterler, uçaklar ve insansız hava araçları görev alıyor.

Alabora olduktan sonra denizin yaklaşık 514 metre derinliğine batan gemide ve çevresinde aramaların yoğunlaştırıldığı bildirildi.

Hataylı Kayıplar İçin Umutlu Bekleyiş Sürüyor

Girne’deki gemi faciasında Nihat Pancar’ın yanı sıra Reyhanlılı Mahmut ve Mustafa Demir kardeşler ile Hataylı Biçer ailesinin çocukları Saliha Miray ve Mehmet Asaf’tan da haber alınamıyor.

Hatay’ın farklı ilçelerinden beş vatandaşın kayıplar arasında bulunduğuna ilişkin bilgiler kamuoyuna yansırken ailelerin umutlu bekleyişi sürüyor.

Son açıklamalara göre kazada 8 kişi hayatını kaybetti, 18 kişiye ise henüz ulaşılamadı. Arama-kurtarma çalışmalarının yanı sıra kazanın nedenine ilişkin soruşturma da devam ediyor.

Kazada ulaşılamayan yolcular arasında Hatay’ın Reyhanlı ilçesine bağlı Harran Mahallesi’nde yaşayan Mahmut Demir ile kardeşi Mustafa Demir’in de bulunduğu belirtildi.

Çalışmak için Kıbrıs’a gitmişlerdi

Edinilen bilgilere göre Mahmut ve Mustafa Demir kardeşler, çalışmak amacıyla bir süre önce KKTC’ye gitti. İki kardeşin izinlerini geçirmek üzere memleketleri Reyhanlı’ya dönmek için Filo Jet’e bindikleri öğrenildi.

Geminin Girne açıklarında alabora olmasının ardından başlatılan çalışmalarda iki kardeşe henüz ulaşılamadı.

Faciadan sağ kurtulan amcaları Abdullah Demir’in, gemide bulunan yeğenleri Mahmut ve Mustafa Demir’den gelecek iyi haberi beklediği ifade edildi.

Reyhanlı’da Endişeli Bekleyiş

Demir ailesi ve iki kardeşin yakınları, Reyhanlı’daki evlerinde arama-kurtarma çalışmalarından gelecek habere kilitlendi. Mahmut ve Mustafa Demir’in sağ salim bulunması için yakınları ve bölge halkı tarafından dualar ediliyor.

Girne açıklarında yürütülen arama çalışmalarına Türkiye ve KKTC’ye ait sahil güvenlik unsurları, gemiler, helikopterler, uçaklar ve insansız hava araçları katılıyor.

Hataylı Beş Kayıp İçin Umutlu Bekleyiş

Faciada Samandağlı Nihat Pancar, Reyhanlılı Mahmut ve Mustafa Demir kardeşlerin yanı sıra Hataylı Biçer ailesinin çocukları Saliha Miray Biçer ile Mehmet Asaf Biçer’den de haber alınamıyor.

Böylece kamuoyuna yansıyan bilgilere göre Girne’deki gemi faciasında aranan Hataylıların sayısı dörde yükseldi. Hatay’da ailelerin acılı ve umutlu bekleyişi devam ederken arama-kurtarma ekipleri kayıp yolculara ulaşmak için çalışmalarını sürdürüyor.

Kazanın kesin nedeni hakkında başlatılan soruşturma devam ediyor. Son açıklamalara göre gemide bulunan 267 kişiden 18’ine henüz ulaşılamadı.

Gebizli Mahallesi 1126 Sokak'taki 5 katlı apartmanın 4. katındaki boş daireden duman ve alevlerin yükseldiğini görenler, durumu 112 Acil Çağrı Merkezi'ne bildirdi.

İhbar üzerine bölgeye polis, itfaiye ve sağlık ekipleri sevk edildi.

İtfaiye ekiplerince söndürülen yangında ev tamamen kullanılamaz hale gelirken, üst kattaki dairenin balkonundaki halı ve perdeler ile camlardaki panjurlar zarar gördü.

Yangına müdahale sırasında apartmanın birinci katındaki balkonda mahsur kalan kedi de itfaiye ekiplerince kurtarıldı.

Ekiplerce indirilerek bir vatandaşa teslim edilen kedi, güvenli noktaya konuldu.

Yangının çıkış nedeninin belirlenmesi amacıyla inceleme başlatıldı.

Yetkili makamların açıkladığı son bilgilere göre kazada 8 kişi hayatını kaybetti, 18 kişi ise kayboldu. Türkiye ve KKTC ekiplerinin katılımıyla başlatılan arama-kurtarma çalışmaları havadan ve denizden devam ediyor.

Hataylı iki Kardeşten Haber Bekleniyor

Kazada kaybolanlar arasında Hataylı Biçer ailesinin iki çocuğunun da bulunduğu öğrenildi. Aile, 12 yaşındaki Saliha Miray Biçer ile 9 yaşındaki Mehmet Asaf Biçer’den gelecek iyi haberi bekliyor.

Can Yeleği İddiası Araştırılacak

Ayten Biçer, çocuklarında can yeleği bulunmadığını öne sürdü. Bazı yolcular tarafından dile getirilen güvenlik önlemleri ve mürettebatın tutumuna ilişkin iddiaların ise başlatılan soruşturma kapsamında araştırılacağı açıklandı.

Kazanın kesin nedeni henüz belirlenemezken geminin kaptanı ile bazı mürettebatın gözaltına alındığı bildirildi. Geminin evrakları, sefere uygunluğu, liman izinleri ve güvenlik tedbirleri de incelemeye alındı.

Hataylı Biçer ailesinin iki çocuğundan gelecek iyi habere ilişkin umutlu bekleyişi sürerken ekipler, kayıp yolculara ulaşmak için çalışmalarına devam ediyor.

KKTC'nin Girne Limanı'ndan Mersin'in Silifke ilçesindeki Taşucu Limanı'na gitmek için demir alan geminin dün alabora olmasının ardından ikinci bir duyuruya kadar yolcu taşımacılığının iptal edildiği bilgisi paylaşıldı.

Mersin'den, Taşucu-Girne-Taşucu ve Anamur-Girne-Anamur seferleri iptal edildi.

Taşucu Yolcu Terminali'ndeki ekranlardan sefer yapılmayacağı duyuruldu.

Feribot ve gemi seferlerinin iptal edildiği duyurusunun görevliler tarafından da yapılmasıyla bazı yolcular limandan ayrıldı.

Girne Limanı'ndan yola çıkan geminin alabora olması nedeniyle dün kriz masası oluşturulan Taşucu Limanı'nda AFAD, UMKE, jandarma, polis ve sağlık ekiplerinin tedbir amaçlı bekleyişi sürüyor.

Doğu Roma İmparatorluğu ve Türk beyliklerinin bazılarınca kullanılan, yaklaşık 30 metre yüksekliğindeki surlarıyla dikkati çeken kalenin önünden Tortum Çayı akıyor.

Uzun yıllar ulaşım imkanlarının yetersiz olması nedeniyle ziyaret edilmesi güç olan ve doğa tutkunlarının yoğun ilgi gösterdiği kaleye, Erzurum Valiliği ve Büyükşehir Belediyesi işbirliğiyle 1200 metrelik asfalt yol yapıldı.

Çevre düzenleme çalışmaları kapsamında kalenin çevresindeki yaklaşık 800 metrekarelik alan da kilit taşlarla kaplanarak ziyaretçilerin kullanımına uygun hale getirildi.

Vali Aydın Baruş, AA muhabirine, kentin tarih ve kültür hazinelerine sahip olan medeniyetlerin kesiştiği bir konumda olduğunu söyledi.

Kalenin turizm için önemli olduğunu belirten Baruş, 'Engüzekkapı Kalesi Orta Çağ'dan kalma, basit yontma taşlarla yapılmış ama geçirdiği onarımlar sayesinde bugüne kadar gelebilmiş ve güzelliğini halen muhafaza ediyor.' dedi.

Kalenin bulunduğu konum nedeniyle dikkati çektiğini ifade eden Baruş, şöyle konuştu:

'Bu yoldan geçerken bu güzelliği görenler mutlaka buraya uğramak istiyorlar. Bugüne kadar kolay ulaşılabilir nokta değildi. Yolun zeminin kötü olması sebebiyle normal araçlarla çıkılamıyordu. Büyükşehir Belediyemizle güzel bir işbirliğiyle iyi bir çalışma yaptık. 1200 metrelik yolu sıcak karışımlı asfalt haline getirdik. Kalemizin etrafında araçların park edebileceği 800 metrekarelik bir alana doğal taş döşedik. Yol kenarlarında tehlikeli olan yerlere korkuluk yapacağız. Ziyaretçilerin can güvenliğinin tehlikeye düşmemesi için kenarlara kuruldan izin alarak korkuluk yapacağız. Kalemizde esaslı onarımları gerçekleştireceğiz, böylece kolay ziyaret edilebilir ve insanların güvenle gezebileceği bir ortam haline gelecek.'

Baruş, kalenin uzun yıllara rağmen ihtişamını koruduğunu vurgulayarak, 'Gelenler güzel fotoğraflar çekip Erzurum ile Uzundere'nin güzelliklerine yukarıdan bakma imkanına sahip olacak. Kontrollü bir giriş yok ama bundan sonra gelen araçlardan ziyaretçi sayısını tahmin etmeye başlayacağız. Günlük yaklaşık 500-600 kişi burayı ziyaret ediyor. Yazın ziyaretçi sayısı artıyor. Umarız sayı artar, bu güzellikler herkes tarafından görülür. İlimizin sahip olduğu güzellikleri daha kıymetli ve ulaşılabilir hale getirmek vazifemiz.' diye konuştu.

İl Kültür ve Turizm Müdürü Ahmet Yer de tarih ve doğaseverleri kaleye davet ederek, 'Muhteşem bir eser, yapım aşamasında Romalıların etkili olduğunu düşünüyoruz. Yapı tarih ve doğaseverlere hitap ediyor. Son yıllarda yapının ziyaretinde birtakım sıkıntılar yaşanıyordu. Yapıya giden yollar yapıldı ve tarih ve doğaseverler rahatça kaleye gelebilirler.' ifadelerini kullandı.

Muhabir: Talha Koca

Yürütülen kazılarda, geçen yıl ortaya çıkarılan mozaik tabanın devamında üç yeni mekan tespit edildi. Mekanlardan ikisinin tabanının mozaik, diğerinin ise mermer döşemeden oluştuğu belirlendi.

Kazı çalışmalarında Agora ve Smyrna Tiyatrosu çevresinde daha önce karşılaşılmayan duvar resimleri de bulundu.

Açıklamada görüşlerine yer verilen İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Türk-İslam Arkeolojisi Bölümü Öğretim Üyesi ve Kazı Başkanı Prof. Dr. Akın Ersoy, yeni ortaya çıkarılan mekanların Efes Antik Kenti'ndeki Yamaç Evleri'ne benzer özellikler taşıdığını, yapıların kamusal bir işleve sahip olabileceğini söyledi.

Ersoy, 'İlk defa bu mekanlarda duvar resimlerine ulaştık. Bugüne kadar Smyrna Agorası'nda ve tiyatro çevresinde hiç karşılaşmamıştık.' ifadelerini kullandı.

Mekanların milattan sonra 5. ve 6. yüzyıllara yani Geç Antik Çağ'a tarihlendiğini aktaran Ersoy, Roma İmparatorluğu'nun 395 yılında ikiye bölünmesi ve Hristiyanlığın yayılmasıyla kentlerin yapısında önemli değişimler yaşandığını, yeni buluntuların Smyrna'nın bu dönüşümüne ilişkin bilgiler sunduğunu kaydetti.

Kazı çalışmalarında Roma döneminden kalma ve yaklaşık 2 bin yıldır su akmaya devam ettiği belirtilen antik su kanalının bir bölümü de takip edildi.

Smyrna'nın su ihtiyacının Roma döneminde pınarlarla bağlantılı kanallar aracılığıyla karşılandığını belirten Ersoy, yaklaşık 150 metrelik bölümü takip edilen kanalın kaynağının henüz tespit edilemediğini vurguladı.

Agora'nın güneyinde bulunan Namazgah Hamamı ve Kurşunlu Cami çevresinde bir pınar olabileceğini aktaran Ersoy, suyun yaklaşık 150 metrelik bir güzergahın ardından Smyrna Agorası'na ulaştığını belirtti.

Muhabir: Gökhan Düzyol

Haberde, Türkiye'de QR kodları, dijital takip altyapısı ve iade otomatlarıyla yürütülen DOA'nın Birleşik Krallık açısından örnek oluşturabileceği belirtildi.

Türkiye'nin modelinin, kaynakların ülke içinde tutulması ve stratejik ham maddelerin yeniden ekonomiye kazandırılması bakımından dikkat çektiği vurgulandı.

Haberde, Türkiye'de vatandaşların geri dönüştürülebilir ambalajları sisteme teslim ederek depozito bedellerini dijital cüzdanlarına alabildiği ve sistemin yılda yaklaşık 25 milyar ambalajı işleme kapasitesine sahip olduğu aktarıldı.

Sistemin ekonomik ve istihdam boyutuna da değinilen haberde, uygulamanın cari açığın azaltılmasına yaklaşık 1 milyar dolarlık katkı sağlamasının ve yaklaşık 20 bin kişilik istihdam oluşturmasının öngörüldüğü kaydedildi.

Haberde görüşlerine yer verilen Bakan Kurum ise depozito iade sistemlerinin geri dönüşüm oranlarının artırılmasındaki önemine dikkati çekti.

Kurum, 'Bu sistem, uygulandığı her yerde daha yüksek toplama ve geri dönüşüm oranları sağlamıştır. Tecrübemiz, iyi tasarlanmış bir depozito iade sisteminin sanayiye yüksek kaliteli geri dönüştürülmüş malzeme sağlayabileceğini göstermektedir.' değerlendirmesinde bulundu.

Muhabir: Fatma Sevinç Çetin Obuz

Vakıf, kentin yatırım olanaklarından altyapı ve üstyapı avantajlarına, ihracat rakamlarından teşviklere kadar birçok konunun yer aldığı 12 sayfalık 'Yatırım Çağrısı' raporu hazırladı.

İSO'nun 'Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu 2025' araştırmasında yer alan firmaların her biri için imzalı tebrik ve davet metni hazırlayan Vakıf, raporları göndereceği iş insanlarını kente davet edecek.

Vakıf, hem Adana'nın yeni sanayi yatırımlarından daha fazla pay almasını hem de kentin potansiyelini Türkiye'nin önde gelen sanayi kuruluşlarına tanıtmayı hedefliyor.

Adana Güçbirliği Vakfı Başkanı Burhan Kavak, AA muhabirine, kentin ekonomik, kültürel ve sosyal potansiyelini ortaya çıkaracak ve yükseltecek çalışmalar yaptıklarını söyledi.

Kentin sorunlarının çözümü ve yatırım alması için lobi faaliyetleri de yürüttüklerini belirten Kavak, iş dünyası ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcilerini, kamu kurumlarının yöneticilerini ve siyasileri bir araya getirip Adana için ortak çalışma kültürü oluşturmaya gayret ettiklerini dile getirdi.

Kavak, Adana'nın Türkiye'nin ilk sanayileşen şehirlerinden olduğunu vurgulayarak, şöyle konuştu:

'İSO tarafından açıklanan ilk 500 sanayi kuruluşunu belirledik ve bunlara Adana'nın yatırım olanaklarını, yatırım yapmanın avantajlarını ve farkını ortaya koyacak 12 sayfalık rapor yazdık. Her birine özel, imzalı tebrik ve davet metni hazırladık. İnşallah 500 şirkete tek tek özel hazırlamış olduğumuz davet ve rapor çalışmamızı göndereceğiz. Şirketleri Adana'ya, Çukurova'nın bereketli topraklarına yatırım yapmaya davet edeceğiz.'

Raporda kentin nüfusu, ihracat rakamları, ürünleri, devam eden kamu yatırımları, altyapı ve üstyapı olanakları ile teşviklere ilişkin bilgilerin bulunduğunu belirten Kavak, Adana'nın sahip olduğu avantajları yatırımcılara anlatmayı amaçladıklarını söyledi.

Kavak, yalnızca listedeki kuruluşlara değil, Adana dışında faaliyet gösteren firmalara da kentte yatırım yapmaları çağrısında bulundu.

Muhabir: Eren Bozkurt

Hayatını kaybeden birinin kişilik özelliklerini dijital ortamda temsil eden ve 'yas botları', 'ölü botlar' ya da 'ölüm sonrası avatar' gibi farklı ifadelerle bilinen bu yapay zeka destekli karakterler, yüksek oranda kişisel verilerle hazırlanıyor.

Bu 'avatarlar' kişinin iletişim biçimini, hayat öyküsündeki bazı faktörleri taklit ederek hayatını kaybeden kişinin yakınlarının yas döneminde önemli yer ediniyor.

Yas sürecinde insanlara faydası olabileceği düşünülse de 'ölü botlar' hakkında bilinmeyenler, bilinenlere ağır basıyor.

'Ölü botlar' veya 'dijital ölümsüzlük' teknolojileri, yakınlarını kaybeden bireylere teselli vadederken öte yandan rıza ve ölümün özü üzerine zorlu etik soruları da akıllara getiriyor.

İngiltere'deki Cambridge Üniversitesi Leverhulme Zekanın Geleceği Merkezi'nde Araştırma Görevlisi Dr. Katarzyna Nowaczyk-Basinska 'ölü botların' uyandırdığı ahlaki sorulardan en önemlisinin rıza alma meselesi olduğunu ifade etti.

Bir kişinin ölmeden önce avatarının oluşturulmasına açık rızası vermesi, etik sorunların önüne geçilebileceğine işaret etse de ölen yakınının dijital ikizini oluşturmak isteyen bir kişinin bu rıza olmadan harekete geçmesi etik sorulardan biri haline gelebilir.

Ölen kişiye ait verilerin ne kadarının kullanılacağı, verilerin kötüye kullanılması gibi meseleler de endişe uyandıran konular olarak öne çıkıyor.

Nowaczyk-Basinska, bu sektörde kar amacı güden ticari firmaların etkisinin olduğuna da dikkati çekerek 'İnsanlar, hayatını kaybeden sevdiklerinin yeni reklamcılık biçimlerinde kullanıldığı bir geleceği kolayca hayal edebilir. Örneğin, ürünlerin reklamını yapmak için kişiselleştirilmiş reklamlar görülebilir.' ifadesini kullandı.

Bu şekilde 'dijital ölümsüzlüğün' belirsiz ancak zararlı olabilecek bir ticari platform haline gelebileceği uyarısında bulunan Nowaczyk-Basinska, ayrıca çocukların bu teknolojiyi kullanabilecek hassas gruplardan olduğuna dikkati çekti.

Nowaczyk-Basinska, 'Bana göre biz (bu teknolojinin) psikolojik etkilerini daha iyi anlamadan özellikle de aile üyesini kaybetmekle baş eden küçük çocuklar, bu teknolojilere maruz kalmamalı.' ifadesini kullandı.

Kişinin rızası ve psikolojik etkiler gibi meselelerin yanı sıra yapay zeka teknolojisine yönelik düzenlemeler olmaması da ölü botların eleştirildiği noktalardan biri.

Nowaczyk-Basinska, yapay zekanın kullanım alanlarının gelişmekte olduğuna dikkati çekerek, 'Düzenlemeler ne yazık ki geride kalıyor. Henüz dijital ölümsüzlüğe yönelik ulusal ya da küresel düzeyde yeterli kurallarımız yok. Bu nedenle bu teknolojilerin üreticileri, nasıl ilerleneceğine dair keyfi kararlar alıyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Hayatını kaybeden bir kişinin ölmeden önce rızasının alınması, mahremiyetin ölüm sonrası korunması ve bu teknolojiyi kullananların sorumlulukları çözüme kavuşturulmamış durumda.

Nowaczyk-Basinska, düzenleme yapabilecek kuruluşların artık dikkatini bu konulara yönlendirmeye başladığına dikkati çekerek, çalışma arkadaşı Tomasz Hollanek ile İngiltere'deki politikacılara, 'ölü botlarla' ilgili önerilerde bulunduğunu aktardı.

Kanada'da Western Üniversitesine bağlı King's University College'da tanatoloji alanında çalışan Profesör Darcy Harris ise AA muhabirine yaptığı yazılı açıklamada, Nowaczyk-Basinska'nın aksine ölü botların kullanımı için rıza alınmasına yönelik endişelere katılmadığını belirterek 'Bence kendileri için önemli birinin ölümünün ardından yardıma ihtiyaç duyan kişiler için üretilen kişisel ölü botlar için rıza gerekmez.' ifadesini kullandı.

Harris, ölü botların kullanımında kişisel bilgilerin korunması konusunda sınırların paylaşılması gerektiğini vurgulayarak, ölü botlarla yapılan zararlı olabilecek sohbetlerin sistem tarafından otomatik bildirilmesinin önemli olduğuna dikkati çekti.

Avustralya'da yas hizmetleri sunan hükümet destekli kuruluş Grief Australia'nın Üst Yöneticisi Christopher Hall ise bu hizmeti sunan bazı platformların bu teknolojiyi 'asla veda etmeme fırsatı' olarak pazarladığını belirtti.

Hall, bu stratejinin, 'ölü botların' cazibesini ve beraberinde getirdiği riskleri ortaya koyduğunu düşünüyor.

Kanada'da Joshua Barbeau adlı kişinin hayatını kaybeden nişanlısı Jessica ile 'Project December' adlı platformda merhumenin kişiliğine göre oluşturulan sohbet robotuyla konuşarak derin duygular hissetmesini örnek gösteren Hall, 'Bu örnek hem vaadi hem de riski yakalıyor. Bazıları için bu sistemler anıları ifade etmek ve duygusal bağlantılar için açık bir alan olabilir. Diğerleri için ise hasreti artırabilir, ölüm gerçekliğine alışmayı zorlaştırabilir.' diye konuştu.

Yapay zekayla ölü botların üretilmesinin aile üyeleri arasında fikir çatışmalarına, bazı kişilerde travmaya yol açabileceğine dikkati çeken Hall, şunları kaydetti:

'Merhumun dijital mirasıyla ilgili istekleri bilinmediğinde riskler ciddi ölçüde artar. Bu ufak bir eksiklik değildir. (Yapay zeka ile) Yeniden canlandırılmaya rıza göstermemiş kişilerin ticari platformlar tarafından yeniden canlandırılmasına izin vermemiz, temel bir etik başarısızlıktır.'

Bu teknolojiyi üretenlerin kullanıcı güvenliğini ve şeffaflığı göz önünde bulundurması çağrısında bulunan Hall, bu araçların bir simülasyon aracı olarak kullanıldığını ve tüzel kişi olmadığını vurgulamasının önemli olduğunu belirtti.

Hall, bu teknolojinin kullanımında rıza alınması, mahremiyetin korunması, yaş sınırı, silme veya durdurma seçeneklerinin olmasının kritik olduğunun altını çizdi.

'Bakım sağlayan kişiler, terapistler ve sağlık uzmanları bu araçları gelişigüzel önermekten kaçınmalı.' diyen Hall, ölü botlar gibi teknolojilerin kullanımında açık sınırlar olması gerektiğini ifade etti.

Muhabir: Aynur Şeyma Asan

Kentte geçen yıl 415 bin dekarlık alanda, 12 milyonu aşkın ağaçtan yaklaşık 30 bin ton fıstık rekoltesi elde edildi.

Özellikle kış ve ilkbahar aylarında aralıksız devam eden yağışlar, fıstık bahçelerinde de canlanma sağlayarak, salkımların dolmasını sağladı.

Gelecek ay başlayacak hasat için fıstık bahçelerinde hazırlıklar sürüyor.

İl Tarım ve Orman Müdürü Mustafa Şanverdi de beraberindeki ziraat mühendisleriyle merkez ve ilçelerdeki fıstık bahçelerinde ağaçların gelişimi ve salkımlardaki doluluğa ilişkin incelemeler yapıyor.

Şanverdi, AA muhabirine, Siirt fıstığının kent ekonomisi için çok önemli bir ürün olduğunu belirterek, fıstığın geçen yıl yaşanan yüksek sıcaklıklardan olumsuz etkilendiğini söyledi.

Bu yıl etkili olan yağışlarla ağaçların kendini toparladığını ifade eden Şanverdi, 'Siirt fıstığı, ilimiz ekonomisi için çok önemli bir tarım üründür. İlimizde yaklaşık 415 bin dekarda 12 milyondan fazla fıstık ağacımız bulunmakta. Siirt fıstığı üreticiler için çok önemli bir gelir haline geldi.' dedi.

Şanverdi, fıstığın bugünlerde olgunlaşma dönemine girdiğini belirterek, fıstık bahçelerini gezerek ürünün gelişimini gözlemlediklerini ifade etti.

Kurum olarak ilde fıstık üretiminin gelişmesi için özellikle çiftçi eğitimi ve yayım çalışmalarını sürdürdüklerini kaydeden Şanverdi, 'Bir yandan çiftçilerimizin gübreleme, sürme ve tozlanma ile ilgili sorunlarını çözmeye çalışırken bir yandan da bahçelerimizin kontrolünü devam ettirmekteyiz. Üretim alanlarının artırılması amacıyla üreticilere fıstık fidanı dağıtımını sürdürüyoruz. Bu yıl da 40 bin civarında fıstık fidanı dağıtacağız. Fıstıkta döllenme sorununu çözmek amacıyla her yıl olduğu gibi erkek aşı kalemleri de dağıtıldı. Bu yıl 400 erkek aşı kalemi dağıttık.' diye konuştu.

Şanverdi, yağışların fazla olmasından dolayı hasada yaklaşık iki hafta geç başlanacağı bilgisini vererek, üreticilerin fıstığın tam olgunlaşmasını beklemesi gerektiğini söyledi.

Fıstıkta düzenli bakımın da verim açısından önem taşıdığını vurgulayan Şanverdi, şunları kaydetti:

'Geçen yıl aşırı sıcaklardan dolayı sürgünlerimiz çok uzamadı. Dolayısıyla bu yılı aslında 'yok yılı' diyebileceğiniz bir yıl olarak değerlendirebiliriz. Ancak yağışlarla beraber daha iyi bir verim bekliyoruz. Bu yıl sürgünlerimiz iyi. İlimizde 2000'li yıllarda 2 bin ton olan fıstık rekoltemiz bugünlerde 30 bin tonu aşmış durumda. İnşallah üreticilerimizin emekleri ve gayretleriyle ilk etapta 50 bin, daha sonra da 100 bin ton hedefimize doğru çalışmalarımızı yürütmeye devam ediyoruz.'

Şanverdi, yağışların tarımsal üretim için önemine işaret etti ancak aşırı yağışların ve dolunun üretimi olumsuz etkilediğini belirtti.

Dondan zarar gören çiftçilere TARSİM tarafından gerekli desteğin verildiğini ifade eden Şanverdi, çiftçilerle bu yıl hasat şenliğine hazırlandıklarını söyledi.

Şanverdi, 'Fıstık demek, umut demek, heyecan demek. Üreticilerimiz bir yıl boyunca emeklerinin karşılığını alacağı günleri bekliyor. Düğünlerimiz, derneklerimiz, umutlar hep fıstık hasadımıza bağlı. İlimiz güven ve huzur ikliminde üretimi artırmaya devam ediyor. Üreticilerimizin heyecanına, mutluluğuna ortak oluyoruz, onların daha fazla üretmesi, daha bol kazanç elde etmesi için yanlarında olmayı sürdürüyoruz.' dedi.

Fıstık üreticilerinden Osman Oysal, ilkbaharda fıstığın bakım, gübreleme ve budama çalışmalarını düzenli yaptıklarını belirtti.

Oysal, bu yıl dolu nedeniyle bazı ağaçlarda ürün kaybı da yaşandığını ifade ederek, 'Buna rağmen bu yıl yine de iyi verim almayı bekliyoruz. Emeğimizin karşılığını eylül ayında başlayacak hasatla alacağız. Dolu olan bölgedeki zararımız TARSİM'den karşılandı. İl Müdürümüz ve şube müdürleri bahçelerimize gelip fıstığı kontrol ediyorlar, hastalık ve zararlar konusunda bizlere yardımcı oluyorlar. Devletimize teşekkür ediyoruz.' ifadelerini kullandı.

Ahmet Demir de düzenli yağışların salkımlardaki doluluğu artırdığını belirterek, 'Yıl boyunca hazırlıklarımızı yaptık, hasadı bekliyoruz. Salkımlar doldu yüksek rekolte bekliyoruz.' diye konuştu.

Muhabir: Mehmet Niyazi Deniz

İlk kez 2023'te 1 milyon ton sınırını aşan toplam su ürünleri üretiminin, 2024'teki düşüşün ardından 2025'te yüzde 11,1 artarak 1 milyon 37 bin 19 tona ulaştığına işaret eden Bayraktar, böylece son 5 yıldaki toplam üretim artışının yüzde 31,9 olarak gerçekleştiğini bildirdi.

Bayraktar, 2025 yılı su ürünleri üretiminin yüzde 33,4'ünü avcılık yoluyla elde edilen deniz balıkları, yüzde 3'ünü diğer deniz ürünleri, yüzde 3,1'ini iç su ürünleri ve yüzde 60,4'ünü yetiştiricilik ürünlerinin oluşturduğunu ifade ederek, su ürünleri avcılığının 2025'te bir önceki yıla göre yüzde 15,3 artarak 410 bin 428 tona yükseldiğine dikkati çekti.

Avcılık üretiminin 2020'de kaydedilen 364 bin 100 tonluk seviyeye göre yüzde 12,6 arttığının bilgisini veren Bayraktar, avlanan deniz balıklarının toplam miktarının ise 346 bin 366 ton olarak gerçekleştiğini kaydetti.

Bayraktar, hamsinin 245 bin 261 tonluk üretimle ilk sırada yer aldığını, hamsiyi 28 bin 388 tonla çaça ve 19 bin 667 tonla sardalyanın takip ettiğini belirtti.

Türkiye'nin uzun kıyı şeridi, zengin denizleri, yaygın iç su kaynakları ve akarsularıyla güçlü bir balıkçılık potansiyeline sahip olduğunu vurgulayan Bayraktar, bu potansiyelin devamlılığının deniz ve iç su ekosistemlerinin korunmasına ve su ürünleri kaynaklarının bilimsel esaslara göre yönetilmesine bağlı olduğunun altını çizdi.

Bayraktar, Türkiye'nin su ürünleri dış ticaretinde net ihracatçı konumunda olduğunu, son yıllarda üretim kapasitesinde, ürün çeşitliliğinde ve ihracat pazarlarında kaydedilen gelişmelerin dış satıma da olumlu yansıdığını belirterek, şu değerlendirmede bulundu:

'İlk kez 2024'te 2 milyar dolar sınırını aşan su ürünleri ihracatı 2025'te 2,3 milyar dolara ulaştı. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından 2028 yılı için belirlenen 3 milyar dolarlık ihracat hedefi, sektörün üretim ve dış ticaret kapasitesinin geliştirilmesi bakımından önemli bir fırsat sunuyor.'

Türkiye'de su ürünleri tüketiminin son yıllarda artmasına rağmen dünya ortalamasının altında kaldığına dikkati çeken Bayraktar, dünyada kişi başına yıllık ortalama su ürünleri tüketiminin yaklaşık 19 kilogram olduğunu, Türkiye'de ise bu miktarın 8,8 kilogram seviyesinde bulunduğunu belirtti.

Bayraktar, tüketimin artırılabilmesi için ürünlerin uygun fiyatlarla ve düzenli olarak tüketiciye ulaştırılması, soğuk zincir ve dağıtım altyapısının geliştirilmesi, balığın beslenmedeki yeri konusunda eğitim ve tanıtım çalışmalarının yaygınlaştırılması gerektiğini bildirdi.

Balıkçılık faaliyetlerinde kısa vadeli üretim artışından ziyade stokların korunmasını ve sürdürülebilir kullanımını esas alan bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini kaydeden Bayraktar, bilimsel araştırmaların güçlendirilmesi, stokların düzenli olarak izlenmesi, koruma ve kontrol faaliyetlerine öncelik verilmesi ve av baskısının kaynakların yenilenme kapasitesine uygun şekilde yönetilmesi gerektiğini ifade etti.

Bayraktar, balıkçıların av yasaklarına, asgari avlanabilir boylara, zaman ve alan sınırlamalarına ve mevzuatla getirilen diğer düzenlemelere titizlikle uymaları gerektiğini belirterek, yasa dışı, kayıt dışı ve düzenlenmemiş avcılıkla mücadelenin etkin biçimde sürdürülmesi gerektiğine işaret etti.

Muhabir: Mehmet Can Toptaş

Türkiye ekonomisinin jeopolitik gerilimlerin öne çıktığı 2026'nın ikinci çeyreğinde zorlu küresel koşullara rağmen çeyreklik bazda yüzde 1,1, yıllık yüzde 2,3 büyüdüğüne dikkati çeken Şimşek, yıllıklandırılmış milli gelirin 1,7 trilyon doları aştığını aktardı.

Şimşek, teknoloji yoğun sektörlerdeki olumlu görünümün desteğiyle sanayi katma değerinin yıllık yüzde 2,4 arttığını, tarım sektörünün ise yüzde 13,3 ile güçlü büyümesini sürdürdüğünü belirterek, şu ifadeleri kullandı:

'Özel tüketim yüzde 3,5, yatırımlar yüzde 0,6 büyürken net dış talep büyümeye pozitif katkı verdi. Böylece ikinci çeyrekte iç ve dış talebin desteğiyle dengeli bir büyüme gerçekleşti. Jeopolitik gelişmelerin ticaret ortaklarımız üzerindeki etkileri ve başta enerji olmak üzere emtia fiyatlarındaki artışla yıllıklandırılmış cari açık ikinci çeyrekte 38,9 milyar dolar olurken cari açığın milli gelire oranı yüzde 2,3 ile sürdürülebilir seviyelerde kaldı.'

Kayıt dışılıkla mücadele, vergide adaletin güçlendirilmesi ve harcama disiplini sayesinde önemli bir mali alan sağladıklarını vurgulayan Şimşek, küresel fiyat şoklarının vatandaşlara etkisini sınırlamak ve dezenflasyonu desteklemek amacıyla eşel mobil uygulamasıyla önemli bir vergi gelirinden vazgeçilmesine rağmen bütçe performansının olumlu seyrini sürdürdüğünü belirtti.

Şimşek, yılın ikinci çeyreği itibarıyla brüt dış borç stokunun milli gelire oranının yüzde 31,6 seviyesinde yatay seyrettiğine dikkati çekerek, şunları kaydetti:

'Türkiye'nin toplam borcunun milli gelire oranı yüzde 91 ile gelişmekte olan ülkeler ortalaması olan yüzde 229'un ve dünya ortalaması olan yüzde 306'nın oldukça altında bulunuyor. Ekonomimizin güçlenen makroekonomik temelleri, şoklara karşı direncimizi artırıyor. Dezenflasyon sürecindeki ilerleme ve daha destekleyici küresel koşullar sayesinde önümüzdeki dönemde büyümenin kademeli olarak artmasını bekliyoruz. 2027-2029 dönemi OVP ile fiyat istikrarını sağlamak, teknolojik dönüşüm ve verimlilik artışıyla büyüme potansiyelimizi güçlendirmek ve kalıcı refah artışını temin etmek için yol haritamızı ortaya koyacağız.'

Muhabir: Serhat Tutak