ABD-İran savaşıyla birlikte küresel piyasalarda yükselen enerji maliyetleri ve artan enflasyon baskısı, Türkiye’de kredi faizlerini de yukarı taşıdı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre, konut kredilerinin yıllık ağırlıklı ortalama faiz oranı savaşın başladığı mart ayının ilk haftasında yüzde 34,17 seviyesindeyken, 17 Temmuz haftasında yüzde 41,23’e yükseldi. Böylece konut kredilerinde son ayların en yüksek seviyelerinden biri görüldü.
HATAY’DA YENİDEN İNŞA SÜRÜYOR, VATANDAŞ EV ALAMIYOR
6 Şubat depremlerinin ardından binlerce konutun yıkıldığı Hatay’da yeniden inşa süreci devam ederken, yüksek faiz oranları vatandaşın önüne yeni bir engel çıkardı. Bir yanda artan konut fiyatları, diğer yanda yükselen kredi maliyetleri nedeniyle birçok aile ev sahibi olma planlarını ertelemek zorunda kalıyor.
Kentte özellikle orta gelirli vatandaşlar, aylık taksitlerin ulaştığı seviyeler nedeniyle bankaların kapısından geri dönüyor. Ev sahibi olmak isteyenler için kredi kullanmak her geçen gün daha da zor hale geliyor.
1 MİLYON LİRALIK KREDİNİN TAKSİDİ CEP YAKIYOR
Bankalarda aylık konut kredisi faiz oranları yüzde 2,88 ile yüzde 5 arasında değişiyor. Aylık yüzde 2,88 faiz oranıyla kullanılan 1 milyon liralık 120 ay vadeli bir konut kredisinde aylık ödeme yaklaşık 29 bin 787 liraya ulaşıyor. Bu rakam, birçok ailenin gelirinin büyük bölümünü tek başına tüketiyor.
DİĞER KREDİLERDE DE DURUM FARKLI DEĞİL
Faiz artışı yalnızca konut kredileriyle sınırlı kalmadı. Aynı dönemde ihtiyaç kredisi faizleri yüzde 56,79’dan yüzde 64,98’e, taşıt kredileri ise yüzde 39,12’den yüzde 47,26’ya yükseldi. Ticari kredi faizleri de yüksek seviyelerini korurken, hem esnaf hem de yatırım yapmak isteyen işletmeler finansmana ulaşmakta zorlanıyor.
DÜŞÜK FAİZLİ KREDİ SADECE BELİRLİ KESİME
Hükümetin Aile Yılı kapsamında uyguladığı kampanya çerçevesinde bazı kamu bankaları, yalnızca yeni evlenecek çiftlere yönelik 1 milyon liraya kadar, 120 ay vadeli, aylık yüzde 2,60 faizli konut kredisi sunmaya devam ediyor. Bunun dışında düşük faizli krediye erişim ise oldukça sınırlı.
HATAY’DA ENDİŞE BÜYÜYOR
Deprem sonrası güvenli bir yuvaya kavuşmayı bekleyen Hataylılar için yükselen faiz oranları yeni bir ekonomik yük anlamına geliyor. Uzmanlar, kredi maliyetlerindeki artışın konut satışlarını yavaşlatabileceğini, yeniden yapılanma sürecindeki şehirlerde ise vatandaşın konuta erişimini daha da güçleştirebileceğini belirtiyor.
Hatay’da bugün birçok aile için en büyük soru aynı: “Evler yapılıyor ama bu faizlerle o evlere kim sahip olabilecek?”
