Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ün kaleme aldığı Nutuk'un okunmaya başlanmasının üzerinden 99 yıl geçti. Atatürk, 15 Ekim 1927 tarihinde Cumhuriyet Halk Fırkasının Ankara'da gerçekleştirilen İkinci Büyük Kongresi'nde başladığı konuşmasını 20 Ekim 1927'de tamamladı.
Türk siyasi tarihinin önemli belgelerinden biri olan Nutuk, Millî Mücadele yıllarını, Türkiye Büyük Millet Meclisinin açılışını, Cumhuriyet'in ilanını ve yeni devletin kuruluş sürecini Atatürk'ün anlatımıyla ele alıyor.
Nutuk Ne Zaman Ve Nerede Okundu?
Nutuk, 15–20 Ekim 1927 tarihleri arasında Ankara'da, Türkiye Büyük Millet Meclisinin o dönemde kullandığı binanın genel kurul salonunda okundu. Konuşma, Cumhuriyet Halk Fırkasının İkinci Büyük Kongresi kapsamında gerçekleştirildi.
Atatürk'ün altı güne yayılan konuşması yaklaşık 36 saat 33 dakika sürdü. Nutuk, 20 Ekim'de gençliğe seslenişle sona erdi.
Nutuk Hangi Yılları Anlatıyor?
Nutuk, 19 Mayıs 1919'da Atatürk'ün Samsun'a çıkışıyla başlayan süreci temel alıyor. Eserde Amasya Genelgesi, Erzurum ve Sivas kongreleri, TBMM'nin açılması, Kurtuluş Savaşı, Lozan Antlaşması ve Cumhuriyet'in ilanı gibi tarihî gelişmeler ayrıntılarıyla anlatılıyor.
1919–1927 dönemini kapsayan eser, yalnızca yaşanan olayları aktarmakla kalmıyor; Atatürk'ün bu süreçte alınan kararlara ilişkin değerlendirmelerini, siyasi tartışmaları ve dönemin belgelerini de içeriyor.
Nutuk Neden Yazıldı?
Atatürk, Nutuk'ta Millî Mücadele'nin hangi koşullarda başladığını, bağımsızlık mücadelesinin nasıl yürütüldüğünü ve Cumhuriyet'e uzanan süreçte alınan kararların gerekçelerini açıklamayı amaçladı.
Eserde dönemin yazışmalarına, telgraflarına ve çeşitli resmî belgelere yer verilmesi, Nutuk'u Cumhuriyet tarihinin araştırılmasında başvurulan temel kaynaklardan biri hâline getirdi.
Bununla birlikte Nutuk, olayları Atatürk'ün bakış açısından aktardığı için tarih araştırmalarında dönemin diğer belgeleriyle birlikte değerlendiriliyor.
Nutuk'un Sonunda Gençliğe Hitabe Yer Alıyor
Altı gün süren konuşmanın son bölümünde Atatürk, Cumhuriyet'in korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması konusundaki düşüncelerini Gençliğe Hitabe ile ifade etti.
Nutuk'un en çok bilinen bölümlerinden biri olan Gençliğe Hitabe, Cumhuriyet'in geleceğine ilişkin sorumluluğu genç kuşaklara yönelten tarihî bir metin olarak eserde yer aldı.
Nutuk 2027'de 100 Yaşına Girecek
İlk kez 1927 yılında yayımlanan Nutuk, sonraki yıllarda farklı baskılarla okuyuculara ulaştırıldı ve çeşitli dillere çevrildi.
15 Ekim 2026 itibarıyla okunmaya başlanmasının üzerinden 99 yıl geçen eser, 15 Ekim 2027 tarihinde 100. yılına ulaşacak.
Nutuk, Cumhuriyet'in kuruluş sürecini ve Millî Mücadele yıllarını anlamak açısından tarihî önemini koruyor.
