Nepal’de selin bıraktığı yıkım sürerken Panama’dan gelen deprem haberleri, dünyanın farklı bölgelerinde yaşanan afetleri yeniden gündemin merkezine taşıdı. Ancak farklı ülkelerdeki felaketlerin birbirinin ardından yaşanması, hepsinin aynı olaydan kaynaklandığı anlamına gelmiyor.
Nepal’de 32 Binden Fazla Çocuk Etkilendi
UNICEF’in 9 Ekim 2026 tarihli açıklamasına göre Nepal’de ağustos sonunda başlayan sellerden 32 binden fazla çocuk etkilendi. Kurum, 84 çocuğun hayatını kaybettiğinin bildirildiğini ve 5 bin 285 kişinin hâlâ kayıp olduğunu açıkladı. Bu veriler, yeni bir selin ilk bilançosunu değil, haftalar önce yaşanan felaketin devam eden sonuçlarını gösteriyor.
Felaket, Himalayalar’da büyük bir buz ve kaya kütlesinin nehre çökmesiyle başladı. UNICEF’in 5 Ekim durum raporunda toplam 84 bin 270 kişinin etkilendiği; 23 okul ile yedi sağlık tesisinin hasar gördüğü veya yıkıldığı belirtildi. İçme suyu sistemlerindeki tahribat da çocukların ve ailelerin yaşam koşullarını ağırlaştırdı.
Panama’daki Deprem 8,0 Mı, 7,7 Mi?
Panama’da 9 Ekim’de meydana gelen güçlü deprem bazı kayıtlarda ve ilk haberlerde 8,0 olarak yer aldı. USGS’nin güncel ana olay kaydı ise Pitaloza Arriba yakınındaki depremin büyüklüğünü 7,7 olarak gösteriyor. Bu nedenle haberlerde büyüklük verisinin kaynağı ve güncelleme zamanı önem taşıyor.
Associated Press’in haberine göre ülkede 7,7 ve 6,6 büyüklüğündeki sarsıntıların ardından çok sayıda artçı yaşandı. Bazı yapılarda hasar oluşurken vatandaşlar binaları tahliye etti. İlk tsunami uyarısı daha sonra kaldırıldı.
Son Yıllarda Başka Hangi Büyük Afetler Yaşandı?
6 Şubat 2023’ten sonra dünyanın farklı bölgelerinde büyük depremler ve seller meydana geldi. Öne çıkan olaylardan bazıları şöyle:
-
Libya, Eylül 2023: Daniel Fırtınası’nın getirdiği şiddetli yağışlar ve barajların yıkılması, Derne’de mahalleleri sürükleyen büyük bir sel felaketine yol açtı.
-
Brezilya, 2024: Rio Grande do Sul eyaletinde rekor yağışlar geniş çaplı sellere neden oldu. Dünya Meteoroloji Örgütü, olayda El Niño bağlantılı yağışların rolüne dikkat çekti.
-
Myanmar, 28 Mart 2025: Mandalay yakınlarında 7,7 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Yaklaşık 10 kilometre derinlikteki sarsıntı Tayland’ın başkenti Bangkok’a kadar hissedildi.
-
Rusya, 30 Temmuz 2025 yerel tarih: Kamçatka açıklarındaki 8,8 büyüklüğündeki deprem, Pasifik genelinde tsunami izleme ve uyarılarını başlattı.
-
Venezuela, 24 Haziran 2026: Ülkenin kuzeyinde 7,2 ve 7,5 büyüklüğünde iki deprem yaşandı. USGS, depremlerin yol açabileceği heyelan tehlikesini de değerlendirdi.
-
Kolombiya, 10 Ağustos 2026: USGS kayıtlarına göre San José del Palmar yakınlarında 7,4 büyüklüğünde deprem meydana geldi.
6 Şubat Başka Depremleri Tetikledi Mi?
Bilimsel kaynaklara göre büyük bir deprem, yaydığı sismik dalgalar aracılığıyla uzaktaki bazı faylarda hareketi tetikleyebilir. USGS, “dinamik tetikleme” olarak tanımlanan bu mekanizmanın özellikle zaten kırılmaya elverişli bölgelerde ortaya çıkabildiğini belirtiyor.
6 Şubat depremleri için de somut bir araştırma bulunuyor. Communications Earth & Environment dergisinde 28 Şubat 2024’te yayımlanan çalışma, Kahramanmaraş’taki ikinci büyük depremin yüzey dalgalarının Ölü Deniz fay sistemi boyunca tektonik titreşimleri ve Carmel–Fari’a fayında bir mikrodepremi tetiklediğini bildiriyor. Bu bulgu, depremin etkisinin Türkiye sınırlarıyla sınırlı kalmadığını gösteriyor.
Ancak bu çalışmadan, yıllar sonra Panama’da meydana gelen büyük depremin veya Nepal’deki selin 6 Şubat tarafından tetiklendiği sonucu çıkarılamaz. İncelenen kaynaklarda bu afetleri 6 Şubat’a bağlayan bir bulguya rastlanmadı.
