Dünyada terk edilmiş maden sahalarının pompalı depolamalı hidroelektrik (PSH) projelerine dönüştürülmesi giderek yaygınlaşırken, Türkiye’de faaliyetini tamamlamış boksit ocakları da hem enerji depolama hem de çevresel rehabilitasyon açısından büyük fırsatlar sunuyor.
Hidroelektrik Santralları Sanayi ve İş İnsanları Derneği (HESİAD) Başkanı Elvan Tuğsuz Güven, kapatılmış boksit ocaklarının PSH projeleri için yüksek potansiyel taşıdığını belirterek, “Seydişehir başta olmak üzere Konya, Antalya, Muğla, Adana, Hatay ve Kahramanmaraş’taki kapatılmış boksit ocakları, depolama ve çevre rehabilitasyonu açısından önemli bir fırsat” dedi.
Dünyadan Örnek: Altın Madeninden Enerji Santraline
Güven, Avustralya’daki Kidston Altın Madeni’nin PSH projesine dönüştürülerek enerji üretimine katkı sağladığını hatırlatarak, Türkiye’de de benzer projelerin uygulanabileceğini söyledi.
Ekosisteme ve Yangınla Mücadeleye Katkı
Boksit ocaklarının çukur yapılarının alt rezervuar olarak kullanılabileceğini vurgulayan Güven, “Bu projeler sadece enerji üretimi değil, doğal ekosistemlerin yeniden kazanılması ve biyoçeşitliliğin artırılması açısından da etkili” diye konuştu.
Kurak ve ormanlık bölgelerde kurulacak rezervuarların, yangın söndürme faaliyetlerinde stratejik su kaynağı olacağını kaydeden Güven, bunun mikro iklimi olumlu etkileyerek yangın riskini azaltabileceğini ifade etti.
Maliyet ve Zaman Avantajı
Mevcut çukur yapılarının değerlendirilmesinin, yeni rezervuar inşaatına gerek bırakmadığını belirten Güven, bu sayede hem maliyetlerin düştüğünü hem de projelerin daha kısa sürede hayata geçirilebildiğini aktardı.
Mevzuat Düzenlemesi Şart
Güven, PSH projelerinin yaygınlaşabilmesi için mevzuatın güncellenmesi gerektiğini vurgulayarak şunları söyledi:
“Bu yatırımların ömrü çok uzun. Orta ve uzun vadede hem fosil yakıt tüketimini hem de enerji ithalatını azaltarak ülke ekonomisine katkı sağlar. Devlet teşvikleriyle desteklenirse enerji bağımsızlığımız güçlenir, karbon nötr hedeflerine ulaşmamız hızlanır.”
Hatay da Listede
HESİAD’ın tespitlerine göre Hatay’daki kapatılmış boksit ocakları da PSH projeleriyle değerlendirilebilecek alanlar arasında bulunuyor. Bu sayede hem bölgeye yenilenebilir enerji yatırımı çekilebilir hem de yıllardır atıl durumda olan sahalar yeniden ekosisteme kazandırılabilir.
