Hatay'da tarımsal üretim yapan çiftçileri, üretici birliklerini, kooperatifleri ve sebze-meyve ticaretiyle uğraşan esnafı yakından ilgilendiren Hal Yasası düzenlemesinde yeni gelişmeler yaşanıyor. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, sebze ve meyvenin üreticiden tüketiciye ulaşma sürecini değiştirmesi hedeflenen yeni düzenlemenin ayrıntılarını paylaştı.
İstanbul'da gazetecilerin sorularını yanıtlayan Bakan Yumaklı, büyük satış noktalarının belirli miktara kadar ürünü doğrudan üreticiden satın alabilmesini sağlayacak bir sistem üzerinde çalışıldığını açıkladı. Düzenlemeyle aracı sayısının azaltılması, üretici birlikleri ve kooperatiflerin satış süreçlerinde daha fazla yer alması ve sözleşmeli üretimin teşvik edilmesi amaçlanıyor.
Türkiye genelinde uygulanması planlanan değişikliklerin yasalaşması halinde Hatay'daki üreticiler, kooperatifler, pazarcılar ve sebze-meyve satışı yapan işletmeler de yeni sistemin kapsamına göre düzenlemeden etkilenebilecek.
Hataylı Çiftçileri İlgilendiren Yeni Düzenleme
Tarım ve Orman Bakanlığının üzerinde çalıştığı Hal Yasası değişikliği, sebze ve meyve ticaretinde üreticiler ile büyük satış noktaları arasındaki alım süreçlerini yeniden düzenlemeyi hedefliyor.
Bakan Yumaklı, büyük satış noktalarının belirli miktarda ürünü aracı olmadan doğrudan üreticiden alabilmesini sağlayacak bir sistem üzerinde çalışıldığını belirtti.
Planlanan değişiklik, Hatay'da sebze ve meyve üretimi yapan çiftçiler açısından da önem taşıyor. Düzenlemenin yasalaşması ve uygulama koşullarının belirlenmesi halinde kentteki üreticilerin ürünlerini büyük satış noktalarına ulaştırabilecekleri yeni ticari imkânlar oluşabilecek.
Ancak doğrudan alım yapılabilecek miktarlar, hangi işletmelerin sisteme dahil edileceği ve üreticilerin yararlanma koşulları henüz açıklanmadı.
Marketler Ürünleri Doğrudan Üreticiden Alabilecek
Hal Yasası'nda öne çıkan değişikliklerden biri, büyük satış noktalarının sebze ve meyveyi doğrudan üreticiden temin edebilmesine yönelik hazırlık oldu.
Bakan Yumaklı, planlanan düzenlemenin aracı sayısını azaltmayı ve ürünlerin tüketiciye daha hızlı ulaşmasını sağlamayı amaçladığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Örneğin büyük satış noktalarının belli bir miktara kadar direkt üreticiden alabilmesini sağlayan bir sistem. Aradaki aracıları kaldıracak, daha hızlı, sözleşmeli üretimi teşvik edecek uygulamalar onun içerisinde yer almış olacak.”
Yeni sistemin hayata geçirilmesi halinde üreticiler ile büyük satış noktaları arasındaki ticari ilişkilerin düzenlemede belirlenecek kurallar çerçevesinde yürütülmesi öngörülüyor.
Sebze Ve Meyve Fiyatları Nasıl Etkilenecek?
Yeni Hal Yasası hazırlıklarında ürünlerin tarladan tüketiciye ulaşma süresinin kısaltılması ve tedarik zincirindeki maliyetlerin azaltılması hedefleniyor.
Bakan Yumaklı, sebze ve meyve ticaretinde taşıma giderlerinin önemli bir maliyet oluşturduğuna dikkat çekti. Petrol fiyatlarındaki artışın taşımacılık maliyetlerini etkilediğini belirten Yumaklı, ürünlerin daha kısa sürede tüketiciye ulaştırılmasının önemini vurguladı.
Bu kapsamda aracı sayısının azaltılması ve doğrudan alım imkânlarının artırılması planlanıyor. Ancak söz konusu değişikliklerin Hatay'daki pazar ve market fiyatlarına ne kadar yansıyacağına ilişkin resmî bir hesaplama paylaşılmadı.
Düzenlemenin maliyetleri azaltmayı hedeflemesi, sebze ve meyve fiyatlarında belirli bir oranda indirim yapılacağı anlamına gelmiyor.
Hatay'daki Kooperatifler Ve Üretici Birlikleri İçin Yeni İmkânlar
Hal Yasası'nda yapılması planlanan değişikliklerin bir diğer önemli başlığını üretici birlikleri ve kooperatifler oluşturuyor.
Bakan Yumaklı'nın açıklamasına göre üretici birliklerinin hallerde ve pazarlarda daha fazla yer alması hedefleniyor. Ayrıca bu birliklerin haller dışında da ürün satış noktaları oluşturabilmesi üzerinde çalışılıyor.
Bu düzenlemenin hayata geçirilmesi halinde Hatay'daki üretici birlikleri ve kooperatifler de yeni satış imkânlarından ilgili koşulları karşılamaları durumunda yararlanabilecek.
Sözleşmeli üretimin teşvik edilmesi de hazırlanan düzenlemenin hedefleri arasında bulunuyor. Böylece üreticiler ile alıcılar arasındaki ticari ilişkilerin daha planlı yürütülmesini sağlayacak uygulamaların geliştirilmesi amaçlanıyor.
Hatay'daki Pazarcı Ve Hal Esnafını Neler Bekliyor?
Hal Yasası'nda yapılacak değişiklikler yalnızca üreticileri değil, sebze ve meyvenin satış ve dağıtım süreçlerinde faaliyet gösteren işletmeleri de ilgilendiriyor.
Hatay'daki hal esnafı, pazarcılar ve sebze-meyve ticaretiyle uğraşan işletmeler açısından yeni sistemin nasıl uygulanacağı, teklifin içeriğinin netleşmesiyle ortaya çıkacak.
Büyük satış noktalarına doğrudan alım imkânı tanınmasının mevcut ticaret süreçlerini nasıl etkileyeceği, üretici birliklerinin hangi koşullarda satış noktaları oluşturabileceği ve aracıların faaliyetlerine ilişkin olası değişiklikler henüz kesinleşmedi.
Bu nedenle düzenlemenin Hatay'daki hal ve pazar esnafı üzerindeki etkileri konusunda kesin bir sonuçtan söz etmek için yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor.
Yeni Hal Yasası Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Hal Yasası'na ilişkin çalışmaların Gıda Komitesi'nde de değerlendirildiğini ve Bakanlığın hazırlık sürecinde yer aldığını açıkladı.
AK Parti grubunun düzenlemeye ilişkin çalışmalarını tamamladığını belirten Yumaklı, teklifin yakın zamanda TBMM komisyonuna gelmesinin beklendiğini ifade etti.
Teklifin son şekli, Meclis'teki görüşmelerin ardından netleşecek. Düzenlemenin ne zaman yasalaşacağına ve yürürlüğe gireceğine ilişkin kesin bir tarih ise henüz açıklanmadı.
Hatay'daki üreticileri, kooperatifleri, pazarcıları ve sebze-meyve esnafını da ilgilendiren yeni sistemin ayrıntıları, teklifin TBMM'ye sunulmasıyla daha belirgin hâle gelecek.
