ANTALYA (AA) - Tarım Teknolojileri Kümelenmesi (TÜME) Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Abdulkadir Karagöz, 1 yıl boyunca elde edilen gübrenin doğru yöntem ve teknolojilerle kompostlaştırılmasıyla, Türkiye'nin toplam 77 milyon hektar karasal büyüklüğünün her yıl yaklaşık 3,5 milyon hektarını ıslah edilebileceğini bildirdi.

Karagöz, Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, 'Tarımsal Üretimde Sürdürülebilir Kaynak Kullanımı' panelinde konuştu.

İKLİM ZİRVESİ COP31 ANTALYA - İklim kararlarının alınmasında bilim, uygulamada işbirliği önem taşıyor
İKLİM ZİRVESİ COP31 ANTALYA - İklim kararlarının alınmasında bilim, uygulamada işbirliği önem taşıyor
İçeriği Görüntüle

COP katılımcı ülkelerinin, 31 yıl önce iklim değişikliğinin etkilerini önlemek üzere bir araya geldiğini hatırlatan Karagöz, aradan geçen sürede seller, taşkınlar, yangınlar, afetler ve kuraklığın öngörüldüğü şekilde daha görünür hale geldiğini söyledi. Bu sebeple, COP inisiyatifini başlatan tarafların haklı çıktığını belirten Karagöz, 'Bugün geldiğimiz noktada, haklı olmanın yetmediği bir dünyadayız. Dolayısıyla haklı olmanın ötesinde, eyleme geçmemiz gerekiyor. Aynı COP gibi biz de tarım ve hayvancılık sektöründeki paydaşlar olarak diyoruz ki aksiyon almamız, bir şey değiştirmemiz lazım.' dedi.

Karagöz, iklim, hastalık ve sosyolojik krizlere karşı insanlık olarak hep birlikte bir cevap verilmesi gerektiğine işaret ederek, şöyle devam etti:

'Biz iklim krizlerine karşı TÜME olarak çözümü, kaynakları daha verimli kullanmakta, daha az kaynakla daha çok üretmekte ve bu konuda teknoloji üretmekte bulduk. Dünyaya verdiğimiz yan etkileri değiştiriyoruz. Mesela, bitkinin azota ihtiyacı var. Bu azotu, bitki normalde kökleri aracılığıyla orada olan bakterilerden alıyor. Bu bakterilerin sayısını artırdığımızda, biyoteknolojiyi işin içine katmış oluyoruz. Biz TÜME'de tarım teknolojileri geliştiren paydaşlarımızla, biyoteknolojiden görüntü işlemeye, otonom sistemlerden diğer teknolojik pestisitlerle mücadeleye kadar geniş bir alanda faaliyet gösteren arkadaşlarımızla bir araya geldik. Artık yapay zeka çağındayız, otonom modeller çağındayız. İstiyoruz ki, COP'ta olduğu gibi belli hassasiyeti olan paydaşlarla bir araya gelelim, yapay zeka çağının kodlarını teknoloji ve verim odaklı dönüşümle gençlerimiz eliyle dönüştürelim.'

- 'Tüketicinin daha az ödediği bir dünya hayal ediyoruz'

Karagöz, dünyanın değer zincirinde kimin ne kadar etkisi ve sorumluluğu olduğuna bakıldığında, en güçlü ülkelerin dünyayı en çok kirletenler olduğu gerçeğiyle karşılaşıldığını belirtti. Dünyanın herkesin evi olduğunun altını çizen Karagöz, TÜME olarak yapay zekaya dayalı teknoloji ve verim odaklı dönüşümde üretilen bilimi teknolojik ürüne, teknolojik ürünü fiilen insanın, üreticinin kullanımına açmak istediklerini söyledi. Bu doğrultuda, daha az su, pestisit ve kimyasal kullanarak, daha verimli bir ürün çıkmasını istediklerini vurgulayan Karagöz, şu değerlendirmelerde bulundu:

'Çıkan üründe de üreticinin daha fazla kazandığı, tüketicinin daha az ödediği bir dünya hayal ediyoruz. Biz kendi yapay zekamızı inşa ettik, etmeye devam ediyoruz. Bu yapay zekayla otonom modeller geliştirerek, gerçek hayata yansıyan uygulamalarını hayata geçirdik. Neticesinde bu yıl 40 tane Anadolu'muzun farklı yerlerindeki gencimizi destekledik. Bu sayının kendi ülkemizde 40 bine ulaşmasını ve Türkiye'nin süt ve damızlık ihtiyacını karşılamayı, 600 bin etçi anaç onar başlık ortalama aile işletmesiyle de Türkiye'nin kırmızı et ihtiyacını karşılamayı hayal ediyoruz. 2027 yılında Pakistan, Sudan, Avrupa ve Türki cumhuriyetler başta olmak üzere, en az 5 tane yapay zekaya dayalı otonom çiftliğini, 5 ayrı ülkede yapmış olacağız. Bunların bir kısmını, hibe olarak gerçekleştireceğiz. Pakistan'da İslamabad ve Lahor'da yapay zekaya dayalı otonom çiftlik teknolojisiyle, şubat-mart gibi oradaki üreticilerimiz tanışmış olacaklar. Hem üretimlerini nasıl yapabileceklerini görecekler, hem de o teknolojileri biz Pakistanlı dostlarımızla birlikte geliştireceğiz. Bir sonraki adımımız da İspanya olacak.'

- Kompost haline getirilen gübrelerin önemi

Karagöz, sıfır atık, iklim ve çevre konularının birer 'kızıl elma' olduğunun altını çizerek, burada özellikle gübre üretimi ve tarımsal atıklar konusunda çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu anlattı. Türkiye'de günlük 1 milyon ton gübre üretildiğine dikkati çeken Karagöz, bunun bir atık değil 'değer' olduğunu vurguladı. Bu 1 milyon ton gübre, enerjiye çevrilirse günlük yaklaşık 42 bin megavatlık enerji elde edilebileceğine değinen Karagöz, şunları kaydetti:

'İnekler, yenilenebilir enerji kaynağı. Bu, yıllık milyarlarca dolarlık bir ekonomik kaynağa ve büyüklüğe tekabül ediyor. Bu kirlenen ve tuzlanan, kimyasal ile yıpranan toprağa karşı, enerjiye çevirdiğimiz ya da kompostladığımız gübre ya da tarımsal atıklar milyonlarca hektar yeni toprağı ıslah etmek anlamına geliyor. Biz 1 yıl boyunca elde ettiğimiz gübreyi doğru yöntem ve teknolojilerle kompostlaştırdığımızda, hesaplarımıza göre Türkiye'nin toplam 77 milyon hektar karasal büyüklüğünün her yıl yaklaşık 3,5 milyon hektarını ineklerimizle ıslah edebiliyoruz. Yani toprağa kimyasal ve pestisitlerin vermiş olduğu zararı, biz sadece gübrelerimizden, ineklerimizden elde ettiğimiz gübreyle 3,5 milyon hektar yıllık alanı tedavi ve tamir edebiliyor ve verimliliğini artırabiliyoruz. Türkiye'de yaklaşık 20-21 milyon hektarlık bitkisel üretim alanımız var. 7-8 yıl içinde tüm Türkiye'nin topraklarını biz ıslah etme, organik maddece verimliliğini artırma, neticesinde de rekoltelerimizi yükseltme, su tutmayı artırma kabiliyetine sahibiz.'

Kaynak: AA