Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat 2023 depremlerinin üzerinden üç yılı aşkın süre geçmesine rağmen, on binlerce kişinin yaşamını yitirdiği yıkımlara ilişkin ceza davalarında adalet arayışı sürüyor. Bazı dosyalarda karar duruşmaları yapılırken, bazı davalarda bilirkişi raporlarının henüz dosyaya girmemesi nedeniyle bekleyiş devam ediyor.
Deprem davalarını takip eden avukatlar; geciken bilirkişi raporları, yargılama süreçlerindeki aksaklıklar ve hukuki tartışmalar nedeniyle önemli dosyalarda ilerleme sağlanamadığını belirtiyor. Kamu görevlileri ile müteahhitlerin ayrı yargılanmasının da sorumlulukların birlikte değerlendirilmesini güçleştirdiği ifade ediliyor.
Yakınlarını kaybeden ailelerin duruşmalar için tekrar tekrar adliyeye gitmek zorunda kaldığını aktaran avukatlar, uzayan süreçlerin mağdurların yaşadığı travmayı yeniden canlandırdığını vurguluyor.
TUTAR YAPI DOSYASINDA KTÜ’DEN GELECEK RAPOR BEKLENİYOR
Adana’da yıkılan Tutar Yapı Sitesi’nde yakınlarını kaybeden ve Ezgi Apartmanı davasının da avukatlarından olan Gülsüm Özüdoğru, Tutar Yapı kamu görevlileri davasında bilirkişi raporunun hâlâ beklendiğini söyledi.
Özüdoğru, savcılığın ilk aşamada tek kişilik bir bilirkişiden rapor aldığını, bu raporda herkesin “kusursuz” gösterildiğini belirtti. İlk raporu son derece yetersiz bulduklarını ifade eden Özüdoğru, savcılığın da raporun yetersizliğini kabul etmesi üzerine dosyanın Karadeniz Teknik Üniversitesi’ne (KTÜ) gönderildiğini aktardı.
Özüdoğru, “Şimdi oradan gelecek raporu bekliyoruz. Maalesef takip ettiğimiz hemen her dosyada benzer bir tıkanıklıkla karşı karşıyayız” dedi.
HATAY ILGIM APARTMANI DOSYASINDA DA RAPOR BEKLEYİŞİ
Bilirkişi raporu beklenen dosyaların Tutar Yapı ile sınırlı olmadığını belirten Özüdoğru; Palmiye Sitesi, Adıyaman’daki dosyalar, Hatay Ilgım Apartmanı, Alpargün Apartmanı ve Ebrar Sitesi’nin en az bir blokuna ilişkin dosyalarda da aynı sorunun yaşandığını ifade etti.
“Şu an yaptığımız tek şey beklemek” diyen Özüdoğru, yakınlarını kaybedenlerin acılarının hafiflemediğini ve mağdurların yaşadıkları travmaları atlatmakta zorlandığını anlattı.
Duruşmalar için sürekli adliyelere gidip geldiklerini belirten Özüdoğru, her duruşmada depremde yaşananların yeniden canlandığını söyledi. Sorumluların hak ettikleri cezaları almadığını savunan Özüdoğru, yargılamalardaki gecikmelere tepki gösterdi.
“ÖNCE SORUŞTURMA İZNİNİ, ŞİMDİ RAPORLARI BEKLİYORUZ”
Kamu görevlileri hakkındaki süreçlerde soruşturma izinlerinin de uzun süre beklendiğini aktaran Özüdoğru, bazı dosyalarda bu bekleyişin hâlâ sürdüğünü belirtti.
Özüdoğru, “Önce kamu görevlileri hakkında soruşturma izni verilmesini aylarca, hatta yıllarca bekledik, bazı dosyalarda hâlâ bekliyoruz. Şimdi de bilirkişi raporlarını bekliyoruz” ifadelerini kullandı.
Kamu görevlileri ile müteahhitlerin yargılandığı süreçlerin eş zamanlı ve birlikte yürütülmesi gerektiğini savunan Özüdoğru, tarafların birbirlerinin yaptıkları veya yapmadıkları konusunda önemli tanıklar olduğunu vurguladı.
KAMU GÖREVLİLERİ VE MÜTEAHHİTLER İÇİN BİRLİKTE YARGILAMA TALEBİ
Özüdoğru’ya göre, müteahhitlerin inşaat aşamasındaki kusurları ve mevzuata aykırı uygulamalarının ortaya çıkarılmasında denetimden sorumlu kamu görevlilerinin bilgileri önem taşıyor.
Kamu görevlilerinin olası ihmal ve usulsüzlüklerinin belirlenmesinde ise dönemin müteahhidi, inşaat mühendisi ve Teknik Uygulama Sorumlusu’nun (TUS) önemli rolü bulunduğunu ifade eden Özüdoğru, uygulamada bu ilişkinin göz ardı edildiğini savundu.
Ayrı yürütülen süreçlerin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özüdoğru, adil yargılama talebini yineledi.
“BİLİRKİŞİ RAPORLARI BİR AN ÖNCE DOSYALARA GİRMELİ”
Bilirkişi raporlarının hazırlanma sürelerine de dikkat çeken Özüdoğru, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) 66. maddesine atıfta bulunarak rapor hazırlanması için kural olarak üç aylık süre öngörüldüğünü, ek sürenin de en fazla üç ay olabildiğini ifade etti.
Buna rağmen aylardır rapor beklediklerini söyleyen Özüdoğru, öngörülen sürelerin aşıldığını belirterek şu çağrıyı yaptı:
“Böyle bir usul ve işleyişi kabul etmiyoruz. Raporların bir an önce dosyaya girmesini istiyoruz.”
