Yeni düzenlemeyle ihtiyaç ve taşıt kredilerinde sınır yüzde 3'ten yüzde 3,5'e, KOBİ kredilerinde ise yüzde 5'ten yüzde 5,5'e yükseltildi. Bankaların kredi kullandırma kapasitesini ilgilendiren karar kapsamında zorunlu karşılık uygulamasında da değişikliğe gidildi.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ihtiyaç, taşıt ve ticari kredilerde uygulanan büyüme sınırlarını yükseltti. Ekonomideki yavaşlama sinyallerinin ardından alınan kararla bankaların kredi kullandırma kapasitesini ilgilendiren sınırlarda değişikliğe gidilirken zorunlu karşılık uygulamasına ilişkin yeni bir düzenleme de açıklandı.
TCMB'nin 11 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı 2026-49 sayılı "Makroihtiyati Çerçeveye İlişkin Basın Duyurusu" kapsamında ihtiyaç ve taşıt kredilerinin yanı sıra küçük ve orta ölçekli işletmelere (KOBİ) ve diğer ticari işletmelere kullandırılan Türk lirası kredilerin büyüme sınırları artırıldı.
Yeni düzenlemeyle bankaların sekiz haftalık dönemlerde uyguladığı kredi büyüme sınırları 0,5'er puan yükseltilirken bireysel kredi faiz oranlarında doğrudan bir değişiklik yapılmadı.
İhtiyaç Ve Taşıt Kredilerinde Yeni Sınır Yüzde 3,5 Oldu
Merkez Bankasının açıkladığı düzenlemeye göre ihtiyaç kredilerinde daha önce yüzde 3 olarak uygulanan sekiz haftalık büyüme sınırı yüzde 3,5'e yükseltildi.
Aynı değişiklik taşıt kredileri için de geçerli olacak. Taşıt kredilerinde yüzde 3 seviyesinde bulunan büyüme sınırı, yeni kararla yüzde 3,5 olarak belirlendi.
Böylece bankaların ihtiyaç ve taşıt kredilerinde sekiz haftalık dönemler için uyguladığı büyüme sınırları 0,5'er puan artırılmış oldu.
Düzenleme, bankaların söz konusu kredi türlerinde kullandırabilecekleri toplam kredi miktarının büyümesine daha fazla alan tanıyor. Ancak bu değişiklik, tüketicilerin kredi faiz oranlarının otomatik olarak düşeceği veya kredi başvurularının doğrudan onaylanacağı anlamına gelmiyor.
KOBİ Kredilerinde Büyüme Sınırı Yüzde 5,5'e Çıkarıldı
Merkez Bankasının kararı, finansmana erişim konusunda güçlük yaşayabilen küçük ve orta ölçekli işletmeleri de ilgilendiriyor.
Yeni düzenlemeye göre KOBİ'lere kullandırılan Türk lirası kredilerde sekiz haftalık büyüme sınırı yüzde 5'ten yüzde 5,5'e yükseltildi.
KOBİ kapsamı dışında kalan işletmelere kullandırılan Türk lirası kredilerde ise mevcut yüzde 2'lik büyüme sınırı yüzde 2,5'e çıkarıldı.
Böylece hem KOBİ kredilerinde hem de diğer ticari kredilerde bankaların sekiz haftalık büyüme sınırları 0,5'er puan artırıldı.
Söz konusu değişiklik, bankaların ticari kredi hacimlerini artırabilmeleri açısından daha geniş bir hareket alanı oluştururken işletmelerin finansmana erişimi bakımından da önem taşıyor.
Kredi Büyüme Sınırlarında Ne Değişti?
TCMB'nin 11 Kasım 2026 tarihli düzenlemesiyle kredi türlerine göre eski ve yeni büyüme sınırları şöyle belirlendi:
-
İhtiyaç kredileri: Yüzde 3'ten yüzde 3,5'e yükseltildi.
-
Taşıt kredileri: Yüzde 3'ten yüzde 3,5'e yükseltildi.
-
KOBİ kredileri: Yüzde 5'ten yüzde 5,5'e yükseltildi.
-
KOBİ dışı ticari krediler: Yüzde 2'den yüzde 2,5'e yükseltildi.
Açıklanan oranlar, bireysel kredi faizlerini değil bankaların sekiz haftalık dönemlerdeki kredi büyüme sınırlarını ifade ediyor.
Bu nedenle yeni kararın kredi faizleri ve krediye erişim üzerindeki etkisi, bankaların uygulayacağı koşullara ve piyasalardaki gelişmelere bağlı olacak.
Zorunlu Karşılıklarda Yeni Düzenleme
Merkez Bankası, kredi büyüme sınırlarının artırılmasının yanı sıra bankaların ve finansman şirketlerinin zorunlu karşılıklarına ilişkin uygulamada da değişikliğe gitti.
TCMB'nin duyurusuna göre bankaların ve finansman şirketlerinin bir yıldan uzun vadeli, Türk lirası ve yabancı para cinsinden mevduat dışı yükümlülükleri için tesis ettikleri zorunlu karşılıklara Türk lirası cinsinden faiz veya telafi ödemesi yapılacak.
Bu düzenlemeyle söz konusu yükümlülükler karşılığında Merkez Bankası nezdinde tutulan zorunlu karşılıklara ödeme yapılmasının önü açıldı.
Karar, kredi büyüme sınırlarındaki değişiklikle birlikte finansal sistemdeki makroihtiyati düzenlemelerin bir parçası olarak duyuruldu.
Eski Merkez Bankası Başekonomistinden Karara Eleştiri
Merkez Bankasının kredi büyüme sınırlarını artırma kararı, ekonomi çevrelerinde de değerlendirmelere neden oldu.
TCMB'nin eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada kredi büyüme kısıtlarının gevşetilmesini değerlendirdi.
Kara, söz konusu sınırlamaların tamamen kaldırılmasının daha sağlıklı olacağını savunarak zorunlu karşılıklar üzerinden yürütülen uygulamanın parasal aktarım mekanizmasını olumsuz etkilediğini belirtti.
Bankaların kredi verme iştahını düzenleyen kararların esas olarak Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) tarafından alınması gerektiğini ifade eden Kara, mevcut yönteme yönelik eleştirilerini dile getirdi.
Yeni Karar Kredi Çekecekleri Nasıl Etkileyecek?
Merkez Bankasının yeni düzenlemesi, ihtiyaç ve taşıt kredisi kullanmayı planlayan vatandaşların yanı sıra işletmelerin finansman olanaklarını da ilgilendiriyor.
Kredi büyüme sınırlarının artırılması, bankaların belirlenen dönemlerde daha fazla kredi kullandırabilmesine imkân tanıyabilecek. Ancak kredi kullanacak kişilerin karşılaşacağı faiz oranları, vadeler ve diğer kredi koşulları bankaların değerlendirmelerine göre şekillenmeye devam edecek.
Özellikle KOBİ'lere yönelik büyüme sınırının yüzde 5,5'e çıkarılması, ticari kredi piyasasında izlenecek gelişmeler arasında yer alıyor.
T
