Gıdalara isli veya füme tat vermek amacıyla kullanılan tütsü aroma vericileri için yeni bir dönem başlıyor. Türkiye’de uygulanacak düzenleme kapsamında belirlenen aroma vericilerinin kullanımı, ürün kategorilerine göre 2026-2028 yılları arasında aşamalı olarak sona erdirilecek.
Sağlık riski tamamen dışlanamadı
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), değerlendirdiği tütsü aroma vericilerinin genetik materyale zarar verme ihtimalinin tamamen dışlanamadığını bildirdi. Bilimsel değerlendirmelerin ardından SF-001 ile SF-010 arasında kodlanan 10 tütsü aroma vericisinin kullanımının sona erdirilmesine yönelik süreç başlatıldı. EFSA’nın değerlendirmesinde, incelenen aroma vericilerinin tümü için genotoksisite endişesinin giderilemediği belirtildi.
İlk yasak 1 Ekim 2026’da
Cips, sos ve ilgili diğer gıda kategorilerinde geçiş takvimi şöyle uygulanacak:
- Tütsü aroma vericilerinin ithalatı ve piyasaya arzı 1 Ekim 2026’da sona erecek.
- İşletmeler arasındaki satışlar 1 Aralık 2026’dan itibaren yapılamayacak.
- Bu aroma vericilerini içeren ürünlerin üretimi, ithalatı ve piyasaya arzına 1 Ocak 2027’den itibaren izin verilmeyecek.
Et, peynir ve balık ürünlerine ek süre
Et ve et ürünleri, peynir, işlenmiş balık ve diğer su ürünleri için daha uzun bir uyum süresi tanındı. Bu kategorilerdeki ürünlerin yeni düzenlemeye uygun hale getirilmesi için geçiş dönemi 1 Ağustos 2028’e kadar devam edecek.
Belirlenen tarihlerden önce piyasaya sunulan ürünler ise son tüketim tarihleri veya raf ömürleri doluncaya kadar satılabilecek. Geçiş takvimi, sektör temsilcilerine ürün içeriklerini yeniden düzenlemeleri için süre tanıyor. Ankara Ticaret Odasının uygulama duyurusu da ürün gruplarına göre 2027 ve 2028 tarihlerini doğruluyor.
Bütün füme ürünler yasaklanmıyor
Düzenleme, geleneksel yöntemlerle tütsülenerek üretilen bütün gıdaların yasaklanacağı anlamına gelmiyor. Kısıtlama, gıdalara tütsü tadı vermek amacıyla eklenen ve izinli maddeler listesinden çıkarılan belirli aroma vericilerini kapsıyor.
Tüketicilerin yalnızca ambalajdaki “füme”, “isli” veya “barbekü” ifadelerine bakmak yerine içindekiler bölümünü incelemesi gerekiyor. Etikette “tütsü aroma vericisi” ifadesinin bulunması, ürünün düzenleme kapsamına girebileceğini gösteriyor.
