Türkiye’de yaşanan depremlerin ardından aktif faylara ilişkin değerlendirmeler yeniden gündeme geldi. Prof. Dr. Şener Üşümezsoy, Denizli ve çevresindeki fay sistemlerine yönelik açıklamasında Pamukkale Fayı’nın deprem üretme potansiyeline dikkat çekti.
Üşümezsoy, Buldan’dan Karahayıt ve Pamukkale üzerinden Denizli’ye uzanan hattı değerlendirerek, bu fay sisteminde meydana gelebilecek bir depremin büyüklüğünün 6,5 ile 7 arasında olabileceğini ifade etti. Açıklama, eylül ayının son günlerinden itibaren haber kaynaklarında yer aldı.
Denizli’nin deprem geçmişine dikkat çekti
Üşümezsoy, değerlendirmesinde bölgenin tarihsel deprem geçmişine de değindi. Laodikeia ve Pamukkale çevresinde geçmişte meydana gelen sarsıntıları hatırlatarak, tarihsel kayıtların günümüzdeki fay incelemelerinde dikkate alınması gerektiğini belirtti.
Bölgedeki sıcak su kaynakları ile fay sistemleri arasındaki bağlantıya da işaret eden Üşümezsoy, Denizli ve çevresinin tektonik yapısının bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
Bozova Fayı’na ilişkin değerlendirmeler de gündemde
Paylaşılan haber metninde, Şanlıurfa çevresindeki sismik hareketlilik nedeniyle Bozova Fayı’na ilişkin tartışmalara da yer verildi. Üşümezsoy’un, Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından Atatürk Barajı’nın güneyindeki fay sistemlerine dikkat çektiği ve bölgedeki stres değişimlerinin çevre faylar üzerindeki etkisinin incelenmesi gerektiğini ifade ettiği aktarıldı.
Metinde yaklaşık 55 kilometre uzunluğunda, sağ yanal doğrultu atımlı bir fay olarak tanımlanan Bozova Fayı, Pamukkale Fayı’na ilişkin açıklamadan ayrı bir değerlendirme konusu olarak ele alındı.
Önceki açıklamaları da hatırlatıldı
Üşümezsoy’un geçmiş değerlendirmeleri arasında Sivrice, Acıpayam, Yedisu ve Sisam çevresindeki fayların yanı sıra Silivri-Kumburgaz ile Simav-Sındırgı hatları da bulunuyor. Ancak geçmiş açıklamalarının gündeme gelmesi, gelecekteki depremlerin yerini, zamanını ve büyüklüğünü kesin olarak önceden bildiği anlamına gelmiyor.
Deprem potansiyeli, kesin tarih anlamına gelmiyor
Pamukkale Fayı için dile getirilen 6,5–7 büyüklüğü, Üşümezsoy’un fayın üretebileceği depreme ilişkin değerlendirmesidir. Bu açıklamadan, söz konusu büyüklükte bir depremin yakında veya belirli bir tarihte gerçekleşeceği sonucu çıkarılamaz.
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS), büyük bir depremin zamanının, yerinin ve büyüklüğünün birlikte, kesin biçimde önceden belirlenemediğini vurguluyor. Bu nedenle fayların deprem potansiyeline ilişkin açıklamalar ile kesin deprem tahminlerinin birbirinden ayrılması gerekiyor.
