Zeytinlik alanların madencilik faaliyetlerine açılmasına izin veren ve kamuoyunda “Süper İzin” olarak anılan torba yasa teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda 199’a karşı 255 oyla kabul edildi. CHP ve muhalefet partilerinin sert eleştirilerine rağmen yasa yürürlüğe girdi.
Zeytinliklerde madencilik resmileşti
Kabul edilen düzenleme ile elektrik üretimi amacıyla yapılacak madencilik faaliyetleri, “doğayla uyumlu” olduğu sürece zeytinliklerde yürütülebilecek. Ayrıca taşınmazları kamulaştırılan yurttaşların zeytinlikleri, madencilik şirketlerine "uygun bedelle kiralanabilecek."
Ancak çevre hukukçuları ve tarım uzmanları, bu adımın tarım alanlarının tahribatı, biyolojik çeşitliliğin yok olması ve ekosistem kaybı gibi ciddi riskler taşıdığı konusunda uyarıyor.
Zeytin ağacı iki katı kuralı geldi
Tepkiler üzerine yasanın 11. maddesinde değişiklik yapıldı. Yeni düzenlemeye göre madencilik izni alan şirketler, taşınan veya yok edilen zeytin ağaçlarının en az iki katı kadarını yeniden dikmek zorunda olacak. Ancak uzmanlar, bu ağaçların verimliliğinin yıllar içinde geri kazanılamayacağını belirtiyor.
“Kamu yararı” gerekçesiyle taşınabilecek
Kanunla birlikte, elektrik üretimi amacıyla zeytinliklerin aynı il ya da ilçede başka bir alana taşınması ve geçici tesislerin kurulması kamu yararı gerekçesiyle mümkün hale geldi. Ayrıca ÇED süreçlerinde üç ay içinde görüş bildirilmezse, otomatik onay verilmiş sayılacak.
Ormanlar da bedelsiz madenciliğe açılıyor
Yasa, yalnızca zeytinlikleri değil, devlet ormanlarını da kapsıyor. Ormanlık alanlarda yapılacak madencilik faaliyetleri için bedelsiz izin verilebilecek. Bu izin, hem arama hem işletme süreçlerini kapsayacak ve yine ÇED görüşü "uygun" sayılacak.
CHP Milletvekili Orhan Sarıbal, düzenlemeyi “Orman Kanunu’na açık aykırılık” olarak nitelendirerek, “Yıllık orman kesimi 12 milyondan 25 milyon metreküpe çıktı. Her yıl 38 bin hektar orman yanıyor” sözleriyle tepki gösterdi.
CHP'den sert tepki
CHP Grup Başkanvekili Ali Mahir Başarır, Meclis kürsüsünde yaptığı konuşmada, düzenlemeye sert çıktı:
“Kenan Evren’den beter bir yapı, bugün madenleri şirketlere peşkeş çekiyor. Soma’da susanlar, burada bize saldırdı. Bu yasa benim içimi acıttı. Yazıklar olsun.”
Başarır, kadın çiftçilerin Meclis önünde açlık grevinde fenalaştığını ve hastaneye kaldırıldığını da belirtti.
