Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi ve Fırat Üniversitesi’nden araştırmacılar tarafından yürütülen çalışmada, Anadolu’nun doğusu ile batısı arasında farklı yönlerde yer hareketleri bulunduğu saptandı. Uluslararası bilimsel dergide yayımlanan araştırma, Orta Anadolu’da yer alan ve “Orta Anadolu Geçiş Zonu” olarak tanımlanan tektonik kuşağın varlığını daha net ortaya koydu.
Bilim insanlarının kullandığı veriler arasında uydu radar gözlemleri, GNSS ölçümleri, sismik analizler ve yerçekimi verileri yer aldı. Elde edilen sonuçlar, Anadolu’nun tek parça ve homojen bir kara kütlesi gibi davranmadığını, farklı kesimlerin farklı gerilim alanları altında hareket ettiğini gösterdi.
İşte kamuoyunda tartışma yaratan cümle de buradan çıktı: Uzmanlara göre, bu tektonik farklılaşma milyonlarca yıllık süreçte Anadolu’nun ortadan ikiye ayrılmasına kadar uzanabilecek bir jeodinamik evrimin işareti olabilir. Fakat burada altı kalın biçimde çizilmesi gereken nokta şu: Bu, bugünden yarına yaşanacak bir olay değil. Söz konusu ifade, jeolojik zaman ölçeğinde yapılan bilimsel bir değerlendirme.
Türkiye’nin bulunduğu coğrafya zaten Arap, Avrasya ve Anadolu levhalarının etkisi altındaki son derece hareketli bir kuşak. Bu nedenle yeni çalışma, yalnızca uzak geleceğe ilişkin bir senaryo sunmuyor; aynı zamanda bugünkü fay hareketlerini, gerilim birikimini ve deprem tehlikesini anlamak bakımından da önemli bir veri kaynağı oluşturuyor.
Hatay açısından ise bu tür çalışmalar çok daha yakından takip edilmesi gereken bir anlam taşıyor. 6 Şubat depremlerinin derin yarasını hâlâ taşıyan kent, aktif fay sistemlerinin kesişim kuşağına yakınlığı nedeniyle bilimsel uyarıların en hayati adreslerinden biri olmayı sürdürüyor. Uzmanların mesajı net: “Türkiye bölünüyor” korkusuna kapılmak yerine, deprem gerçeğiyle yüzleşmek, yapı güvenliği, kentsel dönüşüm ve afet hazırlığını bilimsel veriler ışığında güçlendirmek gerekiyor.
Kısacası sosyal medyada tek cümleyle yayılan iddianın ardında gerçek bir bilimsel araştırma var. Ancak o araştırmanın söylediği şey, sansasyonel paylaşımlardaki kadar basit değil. Türkiye’nin jeolojisi hareketli, Anadolu’nun iç yapısı karmaşık ve bilim dünyası bu karmaşıklığı daha iyi anlamaya çalışıyor. Asıl haber de tam burada başlıyor: Toprağın altındaki sessiz hareket, bize korkudan çok hazırlığın önemini hatırlatıyor.
